Các gói hỗ trợ trước mắt cũng như những chính sách ưu đãi tài chính như vay vốn lãi suất thấp, miễn giảm thuế… đang là những giải pháp được Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất để “cứu” hệ thống giáo dục mầm non trước tác động nặng nề của đại dịch COVID-19.Đây cũng là mong mỏi của các chủ trường và các giáo viên.
Mong hỗ trợ giáo viên, ưu đãi tài chính
Dù gặp rất nhiều khó khăn về kinh tế nhưng các giáo viên và chủ cơ sở mầm non tư thục cho hay họ rất chia sẻ với Chính phủ những khó khăn chung mà nền kinh tế đất nước đang phải trải qua.
“Chính phủ đang phải dốc ngân sách cho việc phòng chống dịch, hệ thống y tế vẫn còn nhiều thiếu thốn nên dù chỉ nhận được mức hỗ trợ ít ỏi vài triệu đồng, không thấm vào đâu so với việc hơn nửa năm trời nghỉ việc không lương, nhưng chúng tôi vẫn rất trân trọng và cảm thấy được động viên. Chúng tôi chỉ mong có chính sách hỗ trợ cho các chủ trường duy trì cơ sở, mong sớm có thể quay lại trường, trở về với công việc của mình,” cô Thu Quỳnh (Văn Điển, Hoàng Mai, Hà Nội) chia sẻ.
Dù buộc phải chuyển việc, các giáo viên vẫn mong mỏi một ngày được trở lại với nghề cô giáo mầm non mà họ tâm huyết. (Ảnh minh hoạ: PV)
Với các chủ trường, điều họ mong đợi nhiều nhất là được ưu đãi về thuế và có thể vay ngân hàng với lãi suất 0% nhằm duy trì và khôi phục trường sau khi học sinh được đi học trở lại. “Tôi mong các cấp trên có thể tạo điều kiện cho chúng tôi về tinh thần, vật chất, tài chính, mong muốn các bác kêu gọi chủ nhà quan tâm, hỗ trợ hơn cho các cơ sở. Tôi cũng mong nhà nước có chính sách tạo điều kiện cho các cơ sở vay vốn ngân hàng với lãi suất 0% để từ nguồn tài chính đó, chúng tôi có thể duy trì, khôi phục hoạt động cho trường, lớp và giữ lại được ngôi nhà thứ hai của các con,” cô Trần Thanh Hà, chủ cơ sở mầm non TK Bé Yêu (Hoàng Mai, Hà Nội) chia sẻ.
“Tôi mong nhà nước có chính sách tạo điều kiện cho các cơ sở vay vốn ngân hàng với lãi suất 0% để từ nguồn tài chính đó, chúng tôi có thể duy trì, khôi phục hoạt động…”
Cô Trần Thanh Hà
Cô Hà cũng kiến nghị có chính sách hỗ trợ nhiều hơn cho giáo viên mầm non tư thục để họ không phải bỏ nghề: “Nhiều giáo viên rất tâm huyết nhưng buộc phải vào làm công nhân cho các khu công nghiệp. Đó là điều rất thiệt thòi cho ngành giáo dục, cho đất nước và cho các học sinh.”
Đây cũng đề xuất của cô Nguyễn Thị Kim Long, chủ cơ sở mầm non Kid’s Moon, quận Cầu Giấy, Hà Nội. “Nếu giáo viên được hỗ trợ hàng tháng họ sẽ có thể có thêm động lực cố gắng trụ lại với nghề,” cô Long bày tỏ.
“Nếu giáo viên được hỗ trợ hàng tháng họ sẽ có thể có thêm động lực cố gắng trụ lại với nghề”
Cô Nguyễn Thị Kim Long
Theo Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Ngô Thị Minh, rà soát của Bộ cho thấy chỉ khoảng 25,8% giáo viên mầm non tư thục được hưởng hỗ trợ theo chính sách chung của Chính phủ tại Quyết định số 23/2021/QĐ-TTg về hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh. Đa số các giáo viên không đủ điều kiện hưởng hỗ trợ vì chưa tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Với cô Trần Thanh Hà và các học sinh, giáo viên của mình, cơ sở mầm non TK Bé Yêu giờ chỉ còn là kỷ niệm. Rất nhiều cơ sở mầm non tư thục đã giải thể và sẽ có thêm nhiều cơ sở rơi vào hoàn cảnh tương tự nếu không có chính sách hỗ trợ. (Ảnh: PM)
Trong khi đó, chính sách hỗ trợ người sử dụng lao động vay vốn để trả lương cho người lao động ngừng việc và trả lương phục hồi sản xuất có nhiều điều kiện ràng buộc, gây khó khăn cho chủ các cơ sở mầm non khi tiếp cận. Cụ thể, các điều kiện như phải tạm dừng hoạt động từ ngày 1/5/2021 nhưng nhiều cơ sở mầm non tư thục đã phải dừng hoạt động từ trước đó; điều kiện “có người lao động làm việc theo hợp đồng đang tham gia bảo hiểm xã hội” hoặc “không có nợ xấu tại tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại thời điểm đề nghị vay vốn” nhưng nhiều doanh nghiệp, cơ sở giáo dục mầm non tư thục không có nguồn thu nên không có kinh phí để đóng bảo hiểm xã hội cho người lao động, chậm trả lãi, tất toán các khoản vay.
Các cơ sở mầm non tư thục cũng khó tiếp cận các gói hỗ trợ tài chính do quy mô nhỏ hoặc thủ tục phức tạp.
Đề xuất chính sách riêng
Để kịp thời tháo gỡ khó khăn của các giáo viên và cơ sở mầm non ngoài công lập, giúp các cơ sở có điều kiện phục hồi và phát triển sau đại dịch COVID-19, Thứ trưởng Ngô Thị Minh cho hay Bộ Giáo dục và Đào tạo đang phối hợp với các bộ, ngành đề xuất Chính phủ nhiều giải pháp.
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tao Ngô Thị Minh. (Ảnh: PV)
Cụ thể, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất Chính phủ ban hành chính sách hỗ trợ nhằm duy trì công việc, tránh bỏ việc đối với cán bộ quản lý, giáo viên nhân viên mầm non, tiểu học tại các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học ngoài công lập đã được cấp phép hoạt động nhưng phải dừng hoạt động để phòng dịch bệnh theo yêu cầu của các cấp có thẩm quyền. Qua rà soát có khoảng 111.423 cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên thuộc đối tượng này.
Bộ cũng đề xuất đưa vào Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế – xã hội đang được Chính phủ dự thảo các chính sách hỗ trợ số hóa, ưu đãi tín dụng để các cơ sở giáo dục mầm non ngoài công lập có thể sửa chữa cơ sở vật chất, mua sắm thiết bị dạy học, trang thiết bị phòng chống dịch… nhằm phục hồi hoạt động. Rà soát của Bộ Giáo dục và Đào tạo cho thấy có khoảng 2.310 trường mầm non, tiểu học ngoài công lập và 11.210 cơ sở giáo dục mầm non ngoài công lập thuộc đối tượng cần hỗ trợ tín dụng.
Các ý kiến đề xuất, kiến nghị giải pháp hỗ trợ hệ thống mầm non ngoài công lập.
Theo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn, tổng số tiền gói tài chính ngành giáo dục đang đề xuất cho cả người lao động và các cơ sở mầm non ngoài công lập và đang trình Chính phủ xem xét là hơn 800 tỷ đồng, đi kèm với cơ chế vay vốn, thuế và các điều kiện khác nhằm hỗ trợ người lao động và các cơ sở vượt qua khó khăn.
“Đây là tin vui cho các giáo viên và chủ cơ sở mầm non tư thục. Rất mong Chính phủ sẽ sớm xem xét thông qua để chúng tôi có thể sớm tiếp cận gói hỗ trợ, có điều kiện để tiếp tục duy trì, khôi phục cơ sở mầm non, gắn bó với công việc mình tâm huyết và cống hiến cho sự nghiệp giáo dục,” cô Trần Thanh Hà xúc động nói./.
Hà nhìn một lượt quanh nhà, suy tính những đồ đạc có thể bán khi thời hạn đóng tiền thuê mặt bằng cơ sở mầm non của cô đã tới gần. Cả năm 2021 này cơ sở của Hà chỉ mở được đúng ba tháng với rất ít học sinh, còn lại đóng cửa.
“Không có một đồng nào thu về nhưng mỗi tháng tôi vẫn phải trả trên 40 triệu đồng tiền thuê mặt bằng, đó là còn được chủ nhà thương tình giảm bớt một phần. Với nhiều lần nghỉ dịch từ năm ngoái đến nay, kinh tế đã kiệt quệ, không xoay đâu ra tiền, có những khi quá mệt mỏi, tôi chỉ biết nằm ôm gối khóc,” cô Trần Thanh Hà, chủ cơ sở mầm non tư thục TK Bé Yêu (Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội) nghẹn ngào.
Hà là một trong số hàng nghìn chủ cơ sở trường mầm non tư thục khắp ba miền Bắc-Trung-Nam đang lao đao vì dịch COVID-19, khi học sinh không thể đến trường.
Nợ nần chồng chất vì COVID-19
Với các trường mầm non tư thục, không có học sinh đồng nghĩa với việc không có một khoản thu nào trong khi vẫn phải đóng hàng chục triệu đồng tiền thuê mặt bằng mỗi tháng.
“Chúng tôi phải cố gắng đàm phán với chủ nhà. Chủ nhà tốt, có tâm thì họ giảm khoảng 30-40%. Nhưng cũng có người không có tâm hoặc họ cũng gặp khó khăn, phải vay tiền để mua nhà và cần tiền để trả ngân hàng thì rất khó. Đó là khó khăn lớn nhất để chúng tôi duy trì trường,” cô Hà cho biết.
Cơ sở mầm non đóng cửa, đồ đạc phủ bụi suốt 8 tháng qua vìd ịch bệnh, nhưng vẫn phải trả tiền thuê mặt bằng mỗi tháng. (Ânh: Phạm Mai/Vietnam+)
Để có tiền duy trì mặt bằng, nhiều chủ cơ sở như Hà đã phải chạy vạy vay mượn khắp nơi, thậm chí chấp nhận đi vay lãi ngoài.
Chị H.T.T, chủ một cơ sở mầm non tư thục ở huyện Thanh Trì (Hà Nội) cho hay mình đã vướng vòng nợ nần trong hơn một năm nay khi trường liên tục phải đóng cửa cho học sinh nghỉ học. Theo chị T., rất ít các cơ sở mầm non tư thục có nguồn vốn dự trữ vì quy mô nhỏ, nguồn thu không nhiều trong khi thường xuyên phải đầu tư để thay đổi, làm mới, từ việc đưa giáo viên đi học bồi dưỡng đến trang bị cơ sở vật chất, nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của phụ huynh và thu hút học sinh.
“Vì thế, qua tới bốn lần phải nghỉ học vì bùng dịch đã quá sức của chúng tôi. Chúng tôi cũng chỉ hỗ trợ được giáo viên của mình trong một, hai đợt đầu, còn sau đó không thể hỗ trợ và phải chấp nhận mất giáo viên vì chính chúng tôi còn không thể lo được cho bản thân mình,” chị T. chia sẻ.
“Không có một đồng thu nhưng vẫn phải trả hàng chục triệu đồng tiền thuê mặt bằng mỗi tháng. Qua tới 4 lần phải nghỉ vì dịch đã quá sức của chúng tôi.”
Cô H.T.T, chủ cơ sở mầm non tư tục ở huyện Thanh Trì, Hà Nội
Mỗi tháng 40 triệu đồng tiền thuê mặt bằng, T. cho biết mình đã nợ đến hàng trăm triệu đồng dù chỉ có một cơ sở. “Để đầu tư một cơ sở mầm non bài bản phải tốn chi phí từ 1,2 đến 1,5 tỷ đồng. Vì thế tôi vẫn đang cố gắng cầm cự mong đến ngày được mở trường trở lại dù số nợ mỗi ngày một phình lên,” T. cho hay.
Không thể trụ nổi, nhiều cơ sở mầm non tư thục đã rao bán, sang nhượng, thanh lý đồ đạc, giải thể
Với những người có nhiều cơ sở mầm non tư thục khác nhau thì vấn đề tài chính càng căng thẳng hơn. Cô N.T.H. có ba cơ sở trường ở các quận Hoàng Mai, Hà Đông và Cầu Giấy (Hà Nội). Tổng tiền thuê nhà mỗi tháng khoảng 130 triệu đồng và phải nộp theo quý. Nghỉ dịch và không có nguồn thu, H. bảo cô đã rơi vào khủng hoảng khi không biết phải giải bài toán tiền nhà như thế nào. H. đã cố gắng đàm phán với các chủ nhà và may mắn được hai người đồng ý cho nợ từ tháng Năm đến nay.
“Dù chỉ đóng tiền thuê một cơ sở nhưng đến thời điểm này, tôi cũng không thể tiếp tục duy trì và đã tính đến phương án trả mặt bằng. May mắn là khi tôi cùng đường, chủ nhà đã đồng ý sẽ miễn tiền nhà cho tôi trong hai tháng tiếp theo để cùng nhau chờ tình hình dịch,” cô H. nói.
Rao bán, giải thể trường
Không phải chủ trường nào cũng may mắn như H. Có hai cơ sở mầm non, cô Trần Thị Dâu (Biên Hoà, tỉnh Đồng Nai) cho biết từ ngày đóng cửa trường, cô đã phải tìm nhiều cách để vừa duy trì cuộc sống, vừa trả tiền thuê mặt bằng. Dâu thương lượng với chủ nhà, kinh doanh online đủ các mặt hàng, từ bánh kẹo đến dầu ăn, đồ dùng học tập. “Nhưng nếu hai tháng nữa vẫn chưa thể mở lại lớp chắc tôi sẽ phải xin giải thể một cơ sở dù rất tiếc nuối,” cô Dâu buồn rầu nói.
Cô Trần Thanh Hà chia sẻ về những khó khăn để duy trì cơ sở mầm non của mình. (PV/Vietnam+)
Với cô Trần Thanh Hà, chủ cơ sở mầm non tư thục TK Bé Yêu (Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội) thì việc giải thể trường không phải chỉ là dự định mà đã là hiện thực. Những ngón tay run run gõ lên bàn phím, hai hàng nước mắt vẫn không ngừng rơi theo từng con chữ: Đơn… xin… giải thể… cơ sở mầm non…, Hà bảo mỗi chữ hiện lên trên màn hình máy tính như một lưỡi dao cứa vào lòng. Cô đã cố gắng cầm cự trong suốt hai năm qua nhưng không thể gắng gượng hơn được nữa khi kinh tế gia đình dần kiệt quệ…
“Tôi chưa bao giờ nghĩ mình sẽ rơi vào hoàn cảnh này, chưa bao giờ nghĩ mình sẽ phải rời bỏ công việc mà mình yêu thích, say mê: Nghề giáo viên mầm non. Tôi giải thể cơ sở của mình cũng đồng nghĩa với việc các giáo viên của tôi sẽ mất việc, học sinh không còn chỗ học, nhưng tôi không còn lựa chọn…,” Hà xúc động nói.
Nhìn cơ sở trường với tấm biển đã hạ xuống, đồ đạc đã được dọn đi, chỉ còn lại không gian trang trí sinh động và sắc màu, nơi vốn là ngôi nhà thứ hai của mình, các cô giáo và các học sinh, Hà lặng đi.
Cô Trần Thanh Hà không kìm được nước mắt khi chia sẻ về quyết định giải thể cơ sở mầm non tư thục của mình. (Ảnh: Phạm Mai/Vietnam+)
“13 năm gắn bó với nghề, chúng tôi rất yêu trẻ và mong muốn mang kiến thức của mình để giúp cho học sinh được chăm sóc, được phát triển tư duy, được khám phá, được dạy những bài học quý giá nhất cho các con trong những tuổi đầu đời. Nhưng sức người có hạn, tôi chỉ biết mong các giáo viên và phụ huynh thông cảm cho mình dù biết rằng, với lứa tuổi mầm non, bắt đầu làm quen với một môi trường mới là không dễ dàng…” cô nghẹn ngào.
Hà và mầm non TK Bé Yêu của cô không phải là cơ sở duy nhất phải giải thể. Rất nhiều cơ sở mầm non tư thục đã phải khép lại hành trình của mình. Trên các diễn đàn dành cho khối mầm non, nhiều chủ trường phải dằn lòng rao bán sang nhượng chính ngôi trường mình vun đắp, dựng xây với giá chỉ vài trăm triệu đồng, thậm chí vài chục triệu đồng.
1,2 triệu trẻ mầm non có nguy cơ không có chỗ học
Khối mầm non tư thục với sự linh hoạt về giờ giấc đón trả trẻ, sự năng động trong sáng tạo và thích ứng trong dạy và học vừa đáp ứng được nhu cầu đa dạng của phụ huynh, vừa đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của hệ thống công lập. Đặc biệt, ở các thành phố lớn, nơi đông dân cư và hệ thống mầm non công lập bị quá tải, hệ thống mầm non tư thục càng có vai trò quan trọng. Vì thế, việc hàng loạt cơ sở mầm non tư thục giải thể, giáo viên mầm non tư thục chuyển nghề sẽ là một thiệt hại rất lớn cho ngành giáo dục và cho toàn xã hội.
Cơ sở mầm non TK Bé Yêu buôc phải giải thể. Tấm biển chính đã hạ xuống, chỉ còn tấm biểm phụ. (Ảnh: Phạm Mai/Vietnam+)
Theo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn, các cơ sở giáo dục mầm non tư thục hiện đảm nhiệm việc nuôi dạy cho 22,3% số trẻ ở độ tuổi đến trường. Có 90.500 người lao động đang làm trong hệ thống này với hơn 19.000 cơ sở, trong đó bao gồm cả trường mầm non và các nhóm trẻ.
Hệ thống mầm non ngoài công lập đang đảm nhiệm 23,3% số trẻ độ tuổi đến trường
Kết quả rà soát của Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng cho thấy có 95,2% cơ sở giáo dục mầm non tư thục không có doanh thu trong nhiều tháng (đa phần là 6 tháng trở lên), 81,6% cơ sở không trả được lương cho giáo viên.
Cơ cấu doanh thu của cơ sở mầm non ngoài công lập thời gian nghỉ dịch.
Việc nhiều cơ sở mầm non ngoài công lập phải đóng cửa sang tên rao bán, nhiều người lao động phải chuyển đi làm công việc khác do ảnh hưởng của dịch bệnh đã dẫn đến nguy cơ 1,2 triệu cháu trong độ tuổi mầm non không có chỗ học. “Đây là một con số không nhỏ,” Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn nói.
Chia sẻ về vấn đề này, ông Đỗ Chí Nghĩa, Uỷ ban Văn hoá, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội nói: “Đội ngũ đó, tâm huyết đó không dễ dàng có được. Nếu các cô không có lương, đời sống quá khó khăn không sống được với nghề thì điều đó đáng tiếc không chỉ với thầy cô mà với xã hội.”
Ông Nghĩa cũng cho hay, Chính phủ và Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đang phối hợp với các bộ ngành liên quan xây dựng chính sách để hỗ trợ cho nhóm đối tượng này.
Trong căn phòng trọ nằm lọt thỏm nơi hẻm nhỏ ngõ 169 phố Trung Văn (Hà Nội), cô Đào Thị Minh Thuý lặng nhìn hai đứa con, đứa lớn 4 tuổi, đứa nhỏ sắp lên 2 đang hồn nhiên chơi đùa mà nước mắt chảy dài. Những lời chia sẻ ngắt quãng giữa những tiếng khóc nghẹn đi vì xúc động: “Hơn nửa năm nay tôi phải nghỉ việc, chồng tôi làm trong ngành khách sạn nên cũng ở nhà khiến những đồng tiết tích cóp cuối cùng cũng ra đi. Tới nay, tiền thuê nhà phải vay mượn bạn bè, tiền ăn phải nhờ ông bà nội, ngoại hai bên hỗ trợ…”
Hoàn cảnh của cô Thuý cũng là bức tranh chung về cuộc sống của rất nhiều giáo viên mầm non tư thục ở nhiều địa phương trong cả nước hiện nay khi các trường phải tạm đóng cửa dưới tác động khủng khiếp của “bóng ma” COVID-19.
Vét những đồng tiền cuối…
Đào Thị Thuý là giáo viên cơ sở mầm non tư thục Tổ Kén, quận Cầu Giấy, Hà Nội. Kể từ đầu năm 2020, khi dịch COVID-19 bùng phát, trong gần hai năm qua, các giáo viên mầm non như Thuý đã phải nhiều lần nghỉ dạy ở nhà. Ban đầu, trường vẫn trả một phần lương, nhưng khi nghỉ dịch kéo dài thì chính chủ cơ sở mầm non cũng rơi vào khó khăn và họ không còn khả năng hỗ trợ giáo viên. Vì thế, mỗi lần nghỉ dạy đồng nghĩa với việc Thuý không có thu nhập và phải dùng tới số tiền tiết kiệm vốn cũng rất ít ỏi khi đồng lương giáo viên mầm non khiêm tốn.
Cô Đào Thị Minh Thuý không kìm được nước mắt khi chia sẻ về cuộc sống hiện tại. (Ảnh: Phạm Mai/Vietnam+)
Phải thuê nhà, con nhỏ hay đau ốm, Thuý không có sữa nên con phải ăn sữa ngoài, cuộc sống vốn khó khăn càng chất chồng vất vả khi cả hai vợ chồng phải nghỉ việc vì dịch bệnh. Cô khóc nghẹn cho biết mình đã phải vay mượn bạn bè, người thân để trang trải qua ngày. “May ông bà chủ nhà trọ tốt bụng nên cũng giúp đỡ vợ chồng tôi phần nào. Ông bà nội ngoại hai bên hỗ trợ, bên nội gửi gạo, bên ngoại gửi trứng, gửi rau…”
Hà Nội nới lỏng các hoạt động, chồng cô đi làm trở lại nhưng Thuý vẫn chưa thể tìm cho mình một công việc vì cô còn phải trông hai con nhỏ. “Tôi mong mỏi từng ngày khi nào được mở lớp mầm non trở lại để có thể tiếp tục công việc, các con cũng được tới trường. Gắn bó hơn 10 năm và thực sự nhiệt huyết với nghề, tôi mong dịch qua đi để mình vẫn được là giáo viên mầm non, không phải bỏ nghề, chuyển việc như nhiều đồng nghiệp,” cô Thuý xúc động nói.
“Tôi phải vay mượn bạn bè, người thân để trả tiền thuê nhà và trang trải qua ngày… Ông bà nội ngoại hai bên hỗ trợ, bên nội gửi gạo, bên ngoại gửi trứng, gửi rau…”
Cô Đào Thị Minh Thuý
Giống như Thuý, gia đình cô Nguyễn Thị Xuân Hương (thị trấn Văn Điển, Hà Nội) cũng rơi vào cảnh túng thiếu, nợ nần khi vợ là giáo viên mầm non, chồng làm nghề lái xe, cả hai đều phải nghỉ việc vì dịch bệnh.
“Tôi có hai con nhỏ nên không thể đi làm. Nhà chật chội, 5 người sinh sống trong căn nhà cấp 4 vẻn vẹn 40m2 nên tôi cũng không thể nhận trông thêm trẻ tại nhà như nhiều đồng nghiệp,” cô Hương buồn rầu nói.
Nghẹn lòng đổi việc mưu sinh
Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, trên 95% cơ sở mầm non tư thục không có doanh thu trong nhiều tháng (chủ yếu là trên 6 tháng) và vì thế có đến 81,3% cơ sở không trả được lương cho giáo viên.
Cô Nguyễn Thị Thu Hồng phải làm việc cho một tiệm làm đầu để mưu sinh. (Ảnh: PM/Vietnam+)
Không có thu nhập để lo cho bản thân và gia đình, nuôi nấng con cái, trong khi dịch bệnh vẫn còn diễn biến rất phức tạp, chưa biết đến khi nào các cơ sở mầm non được mở cửa trở lại, rất nhiều giáo viên tư thục đã phải chấp nhận bỏ nghề, tìm công việc mới.
Gần một tuần nay, mỗi sáng, cô Thu Quỳnh, giáo viên cơ sở mầm non TK Bé Yêu (Hoàng Mai, Hà Nội) tất bật chuẩn bị đi làm, nhưng không phải đến lớp đón trẻ mà đến cửa hàng bán sữa. “Tôi cũng đã cố chờ khi trường được mở cửa để có thể tiếp tục công việc mà mình yêu thích, nhưng không biết chờ đến bao giờ. Tôi phải đi làm công việc khác để nuôi con, không thể dựa dẫm mãi vào ông bà,” cô Quỳnh trải lòng.
Cả hai vợ chồng đều bị mất việc vì dịch bệnh, lại có con nhỏ, kinh tế khó khăn, cô Quỳnh cho hay mình đã phải suy nghĩ rất nhiều khi quyết định chuyển nghề. “Tôi đi bán sữa được 7 triệu đồng/tháng thì phải trả hơn 3 triệu đồng tiền thuê người trông con. Anh chủ hàng thương tình, linh động cho tôi được kết hợp nhập rau sạch của công ty về bán kèm. Dù ít ỏi nhưng vẫn có thêm thu nhập để trang trải,” cô Quỳnh nói.
“Tôi cũng đã cố chờ khi trường được mở cửa để có thể tiếp tục công việc mà mình yêu thích, nhưng không biết chờ đến bao giờ. Tôi phải đi làm công việc khác để nuôi con…”
Cô Nguyễn Thị Thu Hồng
Cô Nguyễn Thị Thu Hồng, cơ sở mầm non Ánh Hồng (Hà Nội) cũng đang bắt đầu cho mình chặng đường mới ở một tiệm làm đầu. Phải bỏ công việc mà mình được đào tạo bài bản và có 6 năm gắn bó để bắt đầu học việc một nghề mới, cô rất buồn, nhưng không có lựa chọn khác…
Hồng bảo, không chỉ mình cô phải đổi nghề mà rất nhiều giáo viên mầm non tư thục như cô cũng đang phải lăn lộn mưu sinh. Người làm công nhân trong các khu công nghiệp, người bán hàng online hay đi làm giúp việc cho các gia đình. Thậm chí có giáo viên nhận trông một số trẻ tại nhà dù biết điều này là không được phép.
Cô Trần Thanh Hà bán hàng online để kiếm thêm thu nhập
Cô Nguyễn Thị Kim Long, chủ cơ sở mầm non tư thục Kid’s Moon (Cầu Giấy, Hà Nội) cho hay khoảng 30% giáo viên của mình đã chuyển sang ngành nghề khác. Cô Trần Thanh Hà, chủ cơ sở mầm non TK Bé Yêu (Hoàng Mai, Hà Nội) cho biết các giáo viên của mình đều đã tìm công việc mới.
Trong khi đó, các giáo viên của cơ sở mầm non Thanh Bình (Biên Hoà, Đồng Nai) cũng phải chấp nhận “đầu quân” cho các khu công nghiệp. Trên facebook cá nhân của nhiều giáo viên mầm non tư thục, thay cho các bài học cho trẻ, những hình ảnh ngộ nghĩnh đáng yêu của học sinh trước đây, bây giờ là những bài viết bán hàng trực tuyến để kiếm thêm thu nhập trang trải cuộc sống.
Phải làm đủ việc để mưu sinh, nhưng họ vẫn luôn mong mỏi được trở lại với nghề, với trẻ nhỏ. “Thâm tâm tôi vẫn mong một ngày có thể trở lại với học sinh, với công việc mà tôi trân quý,” cô Nguyễn Thị Thu Hồng nói.
Cô Đào Thị Minh Thuý khóc nghẹn khi chia sẻ về những khó khăn trong cuộc sống.
Nhưng cơ hội trở lại nghề với các giáo viên như Hồng là không dễ dàng khi hàng loạt chủ cơ sở mầm non tư thục đã và đang lâm vào hoàn cảnh túng quẫn, nợ nần vì không có thu trong khi vẫn phải trả tiền thuê mặt bằng hàng tháng. Nhiều người đã phải rơi nước mắt viết đơn xin giải thể trường hay rao bán chính đứa con tinh thần mà mình tâm huyết dựng xây.
Sau hai năm liên tiếp bị tác động bởi dịch COVID-19, các trường mầm non tư thục đã nhiều lần phải tạm dừng hoạt động. Đặc biệt, từ đợt bùng dịch lần thứ 4 (từ 27/4/2021) tới nay, nhiều trường phải đóng cửa, giáo viên thất nghiệp, chủ trường không có nguồn thu nhưng vẫn phải “gồng lưng” trả tiền thuê mặt bằng…
Từ thực tế ấy, nhiều giáo viên đã buộc phải chuyển nghề tìm kế mưu sinh trong khi nhiều chủ trường phải rao bán, sang nhượng hoặc làm đơn xin giải thể.
Hệ thống giáo dục mầm non ngoài công lập đang điêu đứng, trên bờ vực phá sản (có 95,2% cơ sở giáo dục mầm non tư thục không có doanh thu trong nhiều tháng) trong khi đây là nơi học tập của 22,3% trẻ em trong độ tuổi mầm non. Vì thế, việc kịp thời có các chính sách để hỗ trợ giáo viên và các cơ sở giáo dục mầm non đang là vấn đề đặt ra cấp thiết.
Thực trạng của giáo dục mầm non ngoài công lập và lời giải nào cho việc duy trì hệ thống này được đặt ra trong chùm bài “Giải cứu hệ thống mầm non tư thục.”
Chính phủ Israel ngày 5/1 đã quyết định điều chỉnh quy định về xét nghiệm và cách ly đúng lúc số ca mắc mới COVID-19 tại nước này tăng lên mức cao nhất trong lịch sử.
Thông báo của Bộ Y tế cho biết trong ngày 5/1, nước này đã ghi nhận 16.115 ca mắc mới, tăng gần 4.000 ca so với ngày trước đó. Đây là mức cao kỷ lục kể từ khi đại dịch COVID-19 xuất hiện. 8% các ca xét nghiệm PCR cho kết quả dương tính, cũng là mức gần cao nhất từ trước tới nay.
Tuy nhiên, cùng ngày, Israel cũng thông báo kể từ ngày 7/1 những người tiếp xúc trực tiếp với các ca mắc COVID-19 sẽ không phải cách ly bắt buộc, thay vào đó chỉ cần làm xét nghiệm tại nhà bằng bộ xét nghiệm nhanh.
Sự lây lan nhanh chóng của các ca nhiễm biến thể Omicron đã gây áp lực lên hệ thống xét nghiệm tại Israel, đặc biệt là PCR – loại xét nghiệm cho kết quả chính xác nhất thông qua việc phân tích mẫu tại phòng thí nghiệm.
Sự lây lan nhanh chóng của các ca nhiễm biến thể Omicron đã gây áp lực lên hệ thống xét nghiệm tại Israel, đặc biệt là PCR.
Trong những ngày qua, các dòng người xếp hàng dài trước các trạm lưu động và các cơ sở y tế để đợi đến lượt xét nghiệm. Thời gian trả kết quả, thông thường là dưới 24h, nay đã bị kéo dài lên 36-48h hoặc hơn. Theo Bộ Y tế, đây là lý do của việc điều chỉnh quy định xét nghiệm.
Nguồn lực xét nghiệm PCR sẽ được ưu tiên cho những người 60 tuổi trở lên và những người có nguy cơ cao vì bệnh tật, đòi hỏi kết quả xét nghiệm chính xác. Người trẻ và khỏe mạnh sẽ sử dụng phương pháp xét nghiệm kháng nguyên, hay còn gọi là bộ test nhanh, có thể tự làm tại nhà với kết quả có trong vài phút.
Việc có được kết quả sớm là rất hữu ích để áp dụng các biện pháp điều trị hoặc phòng ngừa sớm, tránh làm lan rộng dịch bệnh. Tuy nhiên, xét nghiệm nhanh có thể cho kết quả không chính xác bởi không phải ai cũng có kỹ năng và hiểu biết cần thiết khi lấy mẫu.
Biến thể Omicron gây áp lực lớn lên hệ thống xét nghiệm tại Israel. (Ảnh: Lê Vũ Hội/Vietnam+)
Việc này có thể ảnh hưởng đến công tác thu thập số liệu về số bệnh nhân và tình trạng lây nhiễm, nhất là với biến thể Omicron có tốc độ lây lan mạnh hơn nhiều so với các biến thể trước. Sẽ có nhiều trường hợp nhiễm virus SARS-CoV-2 nhưng không có triệu chứng và bị bỏ sót không thống kê. Hơn nữa, sự thay đổi trong chính sách xét nghiệm có thể tác động lớn tới bức tranh dịch tễ chung, vốn rất quan trọng với các nhà hoạch định chính sách.
Cũng giống như nhiều nước khác, Israel chủ yếu dựa vào phương pháp PCR để xác định mức độ và quy mô lây nhiễm của dịch bệnh. Số ca mắc mới được ghi nhận bằng xét nghiệm PCR cung cấp những dữ liệu chính xác và nhanh chóng. Cần lưu ý xét nghiệm PCR không phải lúc nào cũng chính xác. Có nhiều trường hợp bệnh nhân COVID-19 vẫn cho kết quả âm tính và chỉ được phát hiện sau khi làm xét nghiệm huyết thanh, nhất là với trẻ em.
Tuy nhiên, PCR vẫn là công cụ hữu hiệu trong theo dõi dịch bệnh khi kết hợp với các số liệu khác, ví dụ số bệnh nhân nhập viện hoặc bị triệu chứng nặng.
Nguồn lực xét nghiệm PCR sẽ được ưu tiên cho những người 60 tuổi trở lên và những người có nguy cơ cao vì bệnh tật, đòi hỏi kết quả xét nghiệm chính xác. Người trẻ và khỏe mạnh sẽ sử dụng phương pháp xét nghiệm kháng nguyên, hay còn gọi là bộ test nhanh, có thể tự làm tại nhà với kết quả có trong vài phút.
Sự thay đổi trong chính sách xét nghiệm tại Israel sẽ càng khiến công tác theo dõi dịch bệnh trở nên khó khăn hơn đối với chính quyền. Số liệu thống kê về tình trạng lây nhiễm sẽ không còn chính xác như trước. Các lãnh đạo ngành y tế sẽ phải dựa nhiều hơn vào dữ liệu điều trị trong bệnh viện, vốn chậm trễ hơn nhiều.
Các chuyên gia cho biết có một số công cụ khác để theo dõi dấu vết virus, chẳng hạn lấy mẫu nước thải hoặc điều tra nhóm dân cư như cách làm hiện nay đối với bệnh cúm mùa. Tuy nhiên, các công cụ này không thể cung cấp bức tranh liên tục đối với dịch COVID-19.
Chủ tịch Hiệp hội Thầy thuốc Y tế Công Israel, giáo sư Hagai Levine cho biết trong ngành dịch tễ học trường hợp này được gọi là hiện tượng “bề nổi tảng băng.”
Theo giáo sư Levine, mặc dù việc xác định số ca F0 không phải là tiêu chí duy nhất để đánh giá mức độ nghiêm trọng của dịch bệnh, nhưng hiện khó có thể tìm được một phương pháp thay thế hiệu quả để có được thông tin. Vì vậy phải dựa vào hệ thống bệnh viện.
“Nếu biết cách sàng lọc và đánh giá chính xác, chúng ta có thể có được bức tranh dịch tễ thông minh, ví dụ bằng cách thực hiện nghiêm tục xét nghiệm đúng quy trình đối với các bệnh nhân trong bệnh viện.”
Dòng người xếp hàng dài trước một trạm xét nghiệm lưu động tại Tel Aviv. (Ảnh: Lê Vũ Hội/Vietnam+)
Tại thời điểm này, khó có thể đánh giá đầy đủ thiệt hại do các nhà dịch tễ học và các cơ quan hữu quan bị thiếu thông tin sau khi ngừng xét nghiệm PCR đại trà. Tuy nhiên, theo giáo sư Levine, với Israel thiệt hại này có thể không lớn, bởi trên thực tế xã hội Israel hiện đã bao gồm quá nhiều thành phần khác biệt đứng từ góc độ dịch tễ: những người tiêm vaccine đầy đủ, tiêm đã lâu, đang tiêm, chưa được tiêm, trẻ em chưa tiêm, nhiễm bệnh đã hồi phục… Có quá nhiều biến số cần theo dõi.
Trong làn sóng dịch bệnh do biến thể Omicron gây ra hiện nay, khác với những lần trước, các chuyên gia và cơ quan chức năng chống dịch sẽ phải lựa chọn mục tiêu cần tập trung.
Tại thời điểm này, với số bệnh nhân tăng chóng mặt, hệ thống y tế tại Israel muốn biết ngay ai bị nhiễm bệnh và ai phải vào viện điều trị. Họ còn quan tâm nhiều tới biểu đồ dịch bệnh biến đổi ra sao, kể cả phải chấp nhận hy sinh một phần của bức tranh tổng thể.
Đại dịch COVID-19 đã khiến thế giới chao đảo suốt 2 năm qua, gây ra nhiều hệ lụy lớn về cả sinh mạng con người lẫn kinh tế xã hội. Theo Tổ chức Y tế thế giới WHO, đại dịch sẽ còn kéo dài với những diễn biến khó lường khi các biến thể của virus SARS-CoV-2 liên tục xuất hiện, nên thích ứng an toàn với COVID-19 sẽ là xu thế chủ đạo của các quốc gia trong thời gian tới, nhất là khi chúng ta đã có vũ khí chống lại đại dịch là vaccine và thuốc điều trị.
Ngoài ra, việc nâng cao nhận thức về dịch bệnh cho người dân cũng là khâu trọng yếu để vượt qua nỗi ám ảnh mang tên COVID-19, theo phương châm vừa phòng dịch vừa phát triển kinh tế. Chuyên mục Hỏi đáp COVID-19 của Báo điện tử VietnamPlus được xây dựng nhằm góp phần giúp đỡ người dân chuẩn bị tâm thế tốt nhất, chủ động bảo vệ bản thân, gia đình cũng như cộng đồng.
Chuyên mục đã được đăng tải rộng rãi trên trang vietnamplus.vn cũng như trên các nền tảng số gồm Apple Podcast, Spotify, Google Podcast, đáp ứng nhu cầu tìm hiểu, giải đáp kiến thức về dịch bệnh của độc giả.
Chuyên đề thích ứng linh hoạt, an toàn với COVID-19
Chuyên đề tiêm vaccine phòng COVID-19
Chuyên đề bảo vệ trẻ em trước đại dịch
Chuyên đề những câu hỏi thường thức
Việt Nam đã hoàn thành xuất sắc vai trò Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2020-2021, đạt được toàn bộ các mục tiêu, phương châm đề ra từ đầu nhiệm kỳ trong bối cảnh tình hình chính trị-an ninh, kinh tế-xã hội quốc tế trong hai năm qua diễn biến nhanh chóng, phức tạp và khó lường với những thách thức “chưa từng có tiền lệ,” nhất là ảnh hưởng sâu rộng của đại dịch COVID-19 từ đầu năm 2020; cạnh tranh chiến lược nước lớn ngày càng gay gắt; căng thẳng kéo dài và gia tăng ở nhiều điểm nóng tại khu vực Trung Đông-Bắc Phi, Đông Phi, châu Á, châu Âu, Mỹ Latinh… Cùng với đó là hệ lụy đa chiều của các thách thức an ninh phi truyền thống như: biến đổi khí hậu, an ninh lương thực, an ninh nguồn nước, khủng bố, tội phạm xuyên quốc gia…
Trong thời gian này, Hội đồng Bảo an đã xử lý khối lượng công việc lớn, đa dạng với khoảng 840 cuộc họp cấp Đại sứ, thông qua hơn 240 văn kiện trên 60 đề mục khác nhau của chương trình nghị sự.
Việt Nam đã tham gia thực chất, thiết thực vào công việc chung của Hội đồng Bảo an, được Liên hợp quốc, các nước và dư luận quốc tế, trong nước đánh giá cao; đóng góp trách nhiệm vào quá trình bàn thảo, tìm kiếm giải pháp nhằm ngăn ngừa và khắc phục hậu quả xung đột, duy trì hòa bình, an ninh quốc tế trên cơ sở đề cao Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế, cách tiếp cận toàn diện, nhân văn về con người, để lại nhiều dấu ấn về bản sắc và nghệ thuật ngoại giao đa phương Việt Nam.
Đóng góp thực chất, thiết thực vào công việc chung
Trên cương vị ủy viên không thường trực, Việt Nam đã tham gia bàn thảo, tìm giải pháp cho tất cả các vấn đề trong chương trình nghị sự Hội đồng Bảo an ở tất cả các khu vực, trong đó có các cuộc xung đột ở châu Phi, khủng hoảng nhân đạo ở Trung Đông, cũng như các chủ đề quan trọng như chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, bảo vệ thường dân trong xung đột vũ trang, an ninh biển, biến đổi khí hậu, ứng phó với đại dịch COVID-19…; thúc đẩy đồng thuận chung, thúc đẩy hợp tác, đối thoại, giảm căng thẳng, đối đầu; tìm giải pháp công bằng, hợp lý cho các vấn đề đe dọa hòa bình, an ninh khu vực và quốc tế; giữ vững nguyên tắc linh hoạt, khéo léo trong ứng xử với các nước, các bên.
Hai lần đảm nhận trọng trách Chủ tịch Hội đồng Bảo an tháng 1/2020 và 4/2021, Việt Nam đã điều hành hoạt động của Hội đồng Bảo an và xử lý các vấn đề phát sinh một cách thỏa đáng, hiệu quả, góp phần thúc đẩy công việc chung một cách suôn sẻ. Trong tháng chủ tịch đầu tiên, Việt Nam đã chủ trì thành công nhiều công việc định kỳ và đột xuất của Hội đồng Bảo an.
Hai lần đảm nhận trọng trách Chủ tịch Hội đồng Bảo an tháng 1/2020 và 4/2021, Việt Nam đã điều hành hoạt động của Hội đồng Bảo an và xử lý các vấn đề phát sinh một cách thỏa đáng, hiệu quả, góp phần thúc đẩy công việc chung một cách suôn sẻ.
Có thể kể tới hai điểm nhấn nổi bật là phiên thảo luận mở của Hội đồng Bảo an với chủ đề “Thúc đẩy tuân thủ Hiến chương Liên hợp quốc trong duy trì và an ninh quốc tế,” trong đó Hội đồng Bảo an lần đầu tiên thông qua một Tuyên bố Chủ tịch riêng về tuân thủ Hiến chương Liên hợp quốc. Sự kiện thứ hai là phiên họp về hợp tác giữa Liên hợp quốc và Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Đây là lần đầu tiên chủ đề này được thảo luận tại Hội đồng Bảo an, do Việt Nam trên cương vị Chủ tịch ASEAN năm 2020 thúc đẩy.
Đánh giá về tháng Chủ tịch Hội đồng Bảo an đầu tiên của Việt Nam, đại diện các nước cho rằng việc đảm nhiệm vị trí chủ tịch ngay trong tháng đầu tiên trở thành ủy viên Hội đồng Bảo an là thách thức rất lớn và Việt Nam đã hoàn thành tốt nhiệm vụ này. Nhiều ý kiến nhận định Việt Nam đã xây dựng chương trình nghị sự hợp lý, xử lý linh hoạt các vấn đề phức tạp nảy sinh… Đại sứ, Trưởng phái đoàn thường trực Indonesia tại Liên hợp quốc Dian Triansyah Djani nhận xét: “Việt Nam đã đảm trách vị trí chủ tịch một cách rất hiệu quả và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình.”
Đại sứ Đặng Đình Quý, Trưởng Phái đoàn đại diện Việt Nam tại Liên hợp quốc phát biểu trong phiên họp của Hội đồng Bảo an về tình hình Syria. (Ảnh: Hữu Thanh/TTXVN)
Trong tháng chủ tịch thứ hai, Việt Nam đã đề xuất, chủ trì và hoàn tất với ba phiên họp điểm nhấn cấp cao về “Tăng cường hợp tác giữa Liên hợp quốc và các tổ chức khu vực trong thúc đẩy xây dựng lòng tin và đối thoại trong ngăn ngừa, giải quyết xung đột,” “Khắc phục hậu quả bom mìn và duy trì hòa bình bền vững: Tăng cường gắn kết để hành động hiệu quả hơn” và “Bảo vệ cơ sở hạ tầng thiết yếu đối với sự sống của người dân trong xung đột vũ trang,” được cộng đồng quốc tế đánh giá cao và các nước ủy viên Hội đồng Bảo an nhất trí bỏ phiếu ủng hộ để ra được hai Tuyên bố Chủ tịch và một nghị quyết.
Phó Tổng Thư ký phụ trách các vấn đề nhân đạo Mark Lowcock bày tỏ ủng hộ mạnh mẽ Việt Nam đưa các chủ đề này ra thảo luận. Bộ trưởng Ngoại giao Mozambique Verónica Nataniel cho rằng Việt Nam đã đóng góp một cách tích cực và hiệu quả cho hoạt động của Hội đồng Bảo an, trong đó bao gồm những sáng kiến thiết thực đối với hòa bình và an ninh tại châu Phi.
Trách nhiệm và cân bằng
Việt Nam đã đóng góp thực chất vào công việc của Hội đồng Bảo an, xử lý khéo léo, thỏa đáng nhiều vấn đề hoà bình, an ninh quốc tế hệ trọng và phức tạp, trên cơ sở bảo đảm tuân thủ Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế; tích cực đóng góp, đề xuất nhiều sáng kiến thiết thực nhằm giải quyết hoà bình các xung đột, tranh chấp, phấn đấu thể hiện vai trò trung gian, cầu nối trên một số vấn đề khó, được Liên hợp quốc và tất cả các nước, kể cả các nước lớn, bày tỏ coi trọng và đánh giá cao.
Việt Nam đã thúc đẩy một cách hiệu quả các sáng kiến khác trong khuôn khổ Liên hợp quốc như giới thiệu và thúc đẩy Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua nghị quyết về Ngày Quốc tế phòng chống dịch bệnh (27/12); thành lập và đưa vào hoạt động Nhóm bạn bè Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) 1982 với hơn 113 nước tham gia; tái cử thành công vào Ủy ban Luật pháp quốc tế Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2021-2026; vận động ứng cử vào các cơ quan Liên hợp quốc khác như Hội đồng Nhân quyền nhiệm kỳ 2023-2025.
“Việt Nam có tiếng nói mạnh mẽ và có được lòng tin của thế giới, nhất là ở châu Á, châu Phi và cả châu Âu cũng như Mỹ,” Đại sứ Philippe Kridelka, Trưởng phái đoàn thường trực Bỉ, đã chia sẻ như vậy. Đại sứ Barbara Woodward, Trưởng Phái đoàn thường trực Anh tại Liên hợp quốc, nhấn mạnh Việt Nam trực tiếp tham gia giải quyết nhiều vấn đề quan trọng nhưng không phải lúc nào cũng dễ nhìn thấy ở bề nổi, ví dụ như vấn đề vai trò của phụ nữ đối với hòa bình và an ninh, bảo vệ dân thường trong xung đột hay hành động giải quyết vấn đề bom mìn. Tất cả những vấn đề này đều rất quan trọng đối với hòa bình và an ninh thế giới. Chính vì vậy, những đóng góp của Việt Nam là rất có giá trị.
Đặc biệt, Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres nhận định Việt Nam khi làm Chủ tịch Hội đồng Bảo an đã thể hiện sự khéo léo, vai trò trung gian, cầu nối trong hỗ trợ giải quyết bất động, tạo không khí hòa dịu giữa các nước lớn.
Tăng cường vai trò của các tổ chức khu vực
Trên cương vị Chủ tịch ASEAN năm 2020 và năm 2021 là nước ASEAN duy nhất tại Hội đồng Bảo an, Việt Nam đã đề cao vai trò trung tâm của ASEAN trong việc giải quyết các vấn đề an ninh khu vực cũng như tăng cường hợp tác giữa ASEAN và Hội đồng Bảo an/Liên hợp quốc thông qua việc tổ chức Phiên thảo luận mở đầu tiên của Hội đồng Bảo an về hợp tác giữa ASEAN và Liên hợp quốc (tháng 1/2020) và Phiên thảo luận mở về vai trò các tổ chức khu vực trong phòng ngừa xung đột và xây dựng lòng tin, do Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc chủ trì, đồng thời thúc đẩy Hội đồng Bảo an thông qua Tuyên bố Chủ tịch về nội dung này (tháng 4/2021); đề cao vai trò của ASEAN trong thảo luận và văn kiện của Hội đồng Bảo an về vấn đề Myanmar.
Đặc biệt, sáng kiến của Việt Nam về việc Chủ tịch ASEAN 2021 (Brunei) thông tin cho Hội đồng Bảo an về kết quả Hội nghị Cấp cao ASEAN, được các nước Hội đồng Bảo an đánh giá cao, bước đầu tạo thông lệ mới để đại diện ASEAN hiện diện, trình bày quan điểm tại Hội đồng Bảo an mỗi khi vấn đề Myanmar được thảo luận.
Tổng Thư ký Liên hợp quốc Guterres đã công nhận tầm quan trọng của khối các nước Đông Nam Á trong ngoại giao hòa giải, ngăn ngừa xung đột và xây dựng hòa bình quốc tế. Chính vì vậy, ông đánh giá cao Việt Nam khi đề xuất thúc đẩy đưa mối quan hệ hợp tác này lên một tầm cao mới, phát huy hơn nữa tinh thần của chủ nghĩa đa phương.
Theo Đại sứ Nathalie Estival-Broadhurst, Phó Trưởng phái đoàn thường trực Pháp tại Liên hợp quốc, Việt Nam đã rất thành công trong việc kết nối ASEAN và Hội đồng Bảo an. Trong khi đó, Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc, Thư ký điều hành Ủy ban Kinh tế-Xã hội châu Á-Thái Bình Dương của Liên hợp quốc (ESCAP) Armida Salsiah Alisjahbana nêu bật những đóng góp của Việt Nam trong vai trò kép Chủ tịch ASEAN 2020 và ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc nhiệm kỳ này, trong đó có việc góp phần thúc đẩy quan hệ Đối tác toàn diện ASEAN-Liên hợp quốc.
Đại diện các nước thành viên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc tham dự phiên họp thảo luận về tình hình Iraq. (Ảnh: Hữu Thanh/TTXVN)
Đại sứ Dian Triansyah Djani – Trưởng phái đoàn thường trực Indonesia tại Liên hợp quốc, nhấn mạnh rằng Việt Nam đã đóng góp đáng kể vào nâng cao tiếng nói và hình ảnh của ASEAN tại Hội đồng Bảo an. Trưởng phái đoàn thường trực Philippines tại Liên hợp quốc, Đại sứ Enrique A. Manalo, khẳng định khi đưa được vấn đề ASEAN vào chương trình nghị sự của Hội đồng Bảo an, Việt Nam đã giúp nâng hình ảnh của ASEAN lên một tầm cao mới, nâng tầm quan hệ của các tổ chức khu vực với Liên hợp quốc, đặc biệt là Hội đồng Bảo an.
Với bước tiến hết sức quan trọng như vậy, các tổ chức khu vực có tiếng nói và vai trò lớn hơn hẳn trong giải quyết các vấn đề của thế giới như an ninh toàn cầu hay biến đổi khí hậu, đồng thời các vấn đề của khu vực cũng sẽ được giải quyết một cách thỏa đáng hơn.
Đại sứ Enrique A. Manalo, Trưởng phái đoàn thường trực Philippines tại Liên hợp quốc, cho rằng việc Việt Nam trúng cử và sau đó đã đảm nhiệm vị trí Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an trong hai năm qua không chỉ là một bước phát triển mạnh mẽ đối với riêng Việt Nam mà còn đối với cả cộng đồng ASEAN. Việc ASEAN có cả Việt Nam và Indonesia cùng đảm nhiệm cương vị ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an vào năm 2020 đã nâng tầm vị thế ASEAN lên rất nhiều, đặc biệt trong đóng góp giải quyết các vấn đề quốc tế. Đảm nhiệm cương vị ủy viên trong Hội đồng Bảo an, nhất là khi làm Chủ tịch luân phiên Hội đồng Bảo an, Việt Nam đã thực sự mang lại nhiều lợi ích cho cộng đồng các nước ASEAN, đồng thời giúp củng cố mối quan hệ giữa Liên hợp quốc và ASEAN thêm bền chặt. Việt Nam đã đóng góp rất tích cực cho các nước, nhất là các nước ASEAN.
Trong số những sáng kiến Việt Nam đã đề xuất tại Hội đồng Bảo an, Đại sứ Enrique A. Manalo đánh giá cao các sáng kiến củng cố quan hệ hợp tác giữa Liên hợp quốc và ASEAN cũng như các tổ chức khu vực mà Việt Nam đã đưa ra. Ông nhấn mạnh với việc Việt Nam làm ủy viên Hội đồng Bảo an, thỏa thuận hợp tác giữa Liên hợp quốc và ASEAN đã được nâng lên một tầm cao mới. Việt Nam đã tạo được tầm ảnh hưởng thực sự khi Hội đồng Bảo an thảo luận các vấn đề quốc tế, đặc biệt là các vấn đề khu vực châu Á mà cụ thể nhất là Myanmar. Việt Nam luôn cập nhật thông tin cho các nước ASEAN về diễn biến thảo luận tình hình Myanmar tại Hội đồng Bảo an và ngược lại, Việt Nam cũng đóng vai trò làm cầu nối để truyền tải quan điểm, tiếng nói của các nước ASEAN trong vấn đề Myanmar cùng nhiều vấn đề khác tới Hội đồng Bảo an. Việt Nam đã nâng vị thế của chính mình lên một tầm cao mới không chỉ ở Hội đồng Bảo an, mà còn cả trong chính ASEAN.
(Nguồn: TTXVN)
Chia sẻ rõ hơn về tầm quan trọng của sáng kiến của Việt Nam về tăng cường hợp tác giữa Liên hợp quốc và các tổ chức khu vực trong giải quyết các vấn đề quốc tế, Đại sứ Enrique A. Manalo nhấn mạnh khi Việt Nam đưa được vấn đề ASEAN vào chương trình nghị sự của Hội đồng Bảo an, Việt Nam đã giúp nâng hình ảnh của ASEAN lên một tầm cao mới, nâng tầm quan hệ của các tổ chức khu vực với Liên hợp quốc, đặc biệt là Hội đồng Bảo an. Với bước tiến hết sức quan trọng như vậy, các tổ chức khu vực có tiếng nói và vai trò lớn hơn hẳn trong giải quyết các vấn đề của thế giới như an ninh toàn cầu hay biến đổi khí hậu, đồng thời các vấn đề của khu vực cũng sẽ được giải quyết một cách thỏa đáng hơn.
Đánh giá Việt Nam đã hoàn thành các cam kết của mình khi được tin tưởng bầu vào Hội đồng Bảo an, Đại sứ Enrique A. Manalo khẳng định Việt Nam là một thành viên rất thủy chung của ASEAN và khi được bầu vào Hội đồng Bảo an, Việt Nam đã thường xuyên cập nhật thông tin cho ASEAN về những vấn đề đang được thảo luận trong Hội đồng Bảo an để các nước hiểu rõ hơn về các quyết định liên quan.
“Tôi hiểu rằng sau này kể cả khi không còn ở trong Hội đồng Bảo an thì Việt Nam vẫn sẽ tiếp tục theo đuổi những vấn đề mà các bạn quan tâm ở các diễn đàn khác như Đại Hội đồng Liên hợp quốc hay các ủy ban của Liên hợp quốc” (Đại sứ Barbara Woodward)
Đại sứ Barbara Woodward, Trưởng Phái đoàn thường trực Anh tại Liên hợp quốc, một trong 5 nước ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an, nhấn mạnh: “Tôi đánh giá cao Việt Nam vì Việt Nam phải trực tiếp tham gia giải quyết nhiều vấn đề quan trọng nhưng không phải lúc nào cũng dễ nhìn thấy ở bề nổi, ví dụ như vấn đề vai trò của phụ nữ đối với hòa bình và an ninh, bảo vệ dân thường trong xung đột hay hành động giải quyết vấn đề bom mìn. Tất cả những vấn đề này đều rất quan trọng đối với hòa bình và an ninh thế giới. Chính vì vậy, nếu không có Việt Nam, tôi nghĩ Hội đồng Bảo an có thể chệch hướng trong việc giải quyết những vấn đề cấp thiết như vậy, cho nên những đóng góp của Việt Nam là rất có giá trị trên cương vị ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an. Tôi hiểu rằng sau này kể cả khi không còn ở trong Hội đồng Bảo an thì Việt Nam vẫn sẽ tiếp tục theo đuổi những vấn đề mà các bạn quan tâm ở các diễn đàn khác như Đại Hội đồng Liên hợp quốc hay các ủy ban của Liên hợp quốc.”
Nhìn lại những đóng góp chủ động và hiệu quả của Việt Nam tại Hội đồng Bảo an, có thể dẫn lại lời bà Tatiana Valovaya, Tổng Giám đốc Văn phòng Liên hợp quốc tại Geneva trong cuộc gặp Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc hồi cuối tháng 11 vừa qua, theo đó, đại diện Liên hợp quốc đánh giá cao Việt Nam đã đảm đương xuất sắc vai trò ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an nhiệm kỳ 2020-2021 với nhiều sáng kiến, đóng góp thiết thực cho các vấn đề toàn cầu.
Việt Nam tự tin, sẵn sàng gánh vác nhiều trọng trách quốc tế
Trong Thông điệp nhân dịp Việt Nam hoàn thành thắng lợi nhiệm kỳ Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh: “Phát huy thế và lực mới của đất nước, với nỗ lực rất cao, cùng sự ủng hộ, hợp tác của các quốc gia thành viên Liên hợp quốc, Việt Nam đã tham gia chủ động và tích cực, đề xuất nhiều sáng kiến, đóng góp thực chất vào công việc của Hội đồng Bảo an, với thông điệp xuyên suốt là “Đối tác vì hòa bình bền vững” trong tìm kiếm giải pháp ngăn ngừa, xử lý xung đột, kết nối hợp tác Hội đồng Bảo an với ASEAN, ứng phó với các thách thức đối với hòa bình và an ninh quốc tế, trên cơ sở tuân thủ Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế.
Tham gia Hội đồng Bảo an, Việt Nam đã thể hiện rõ đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ vì hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hóa, đa dạng hóa và hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng. Từ nước nghèo, nhận viện trợ, Việt Nam đã vươn lên trở thành đối tác tích cực, chủ động đóng góp có trách nhiệm và tham gia cùng Liên hợp quốc giải quyết nhiều vấn đề toàn cầu về hòa bình, an ninh và phát triển trên thế giới.
Đại sứ Đặng Đình Quý, Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại Liên hợp quốc chủ trì phiên họp tổng kết các hoạt động trên cương vị Chủ tịch Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc. (Ảnh: Hữu Thanh/TTXVN)
Trong hành xử, Việt Nam tự tin mang tâm thế của một đất nước yêu chuộng hòa bình, hòa hiếu, khiêm nhường, nhân văn, nhân ái, trọng lẽ phải, với lịch sử hào hùng xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, khẳng định bản sắc ngoại giao Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh.
Quá trình đó, cũng thể hiện hình ảnh của một Việt Nam năng động, đổi mới, với thông điệp mạnh mẽ về tầm nhìn, khát vọng phát triển đất nước hùng cường đến năm 2045 đã đề ra tại Đại hội Đảng lần thứ XIII.
Những nỗ lực của Việt Nam tại Hội đồng Bảo an, cùng tổng thể thành công của các công tác đối ngoại nói chung, đã góp phần gìn giữ môi trường hòa bình, ổn định, thuận lợi cho phát triển, hội nhập toàn diện của đất nước, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam, đưa quan hệ với các nước, các đối tác quan trọng đi vào chiều sâu, hiệu quả”./.
Sau 2 mùa thành công, cuộc thi Viet Solutions do Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp với Tập đoàn Công nghiệp – Viễn thông Quân đội Viettel tổ chức đã trở thành sân chơi lớn dành cho các startup công nghệ trong và ngoài nước. Đã có nhiều sản phẩm công nghệ Việt bước ra từ cuộc thi ngày càng lớn mạnh, góp phần vào việc giải bài toán chuyển đổi số quốc gia.
Cựu du học sinh 9X vô địch Viet Solution 2021
Viet Solutions 2021 được phát động từ tháng 6/2021 thu hút 257 sản phẩm, giải pháp và ý tưởng từ 17 quốc gia trong 11 lĩnh vực. Trong đó, 80% giải pháp tập trung vào 8 lĩnh vực ưu tiên chuyển đổi số quốc gia và thực hiện mục tiêu kép vừa phát triển kinh tế vừa phòng, chống dịch COVID-19.
Với giải pháp công nghệ thuộc lĩnh vực tài chính – ngân hàng cho phép chuyển dữ liệu số thành video tương tác đồng thời cá nhân hóa dành cho khách hàng doanh nghiệp, đội thi Vintom đã xuất sắc dành giải Nhất Viet Solution 2021. Đặng Hải – Giám đốc Điều hành khu vực châu Á của Vintom cho biết, anh vẫn không thể tin được đội mình dành ngôi vị quán quân.
Ít ai biết rằng, Đặng Hải là một cựu du học sinh 9x đã quyết tâm quay trở lại Việt Nam để góp phần hiện thực hoá công cuộc chuyển đổi số của đất nước.
Đặng Hải – một cựu du học sinh 9x đã quyết tâm quay trở lại Việt Nam để góp phần hiện thực hoá công cuộc chuyển đổi số của đất nước.
Chàng giám đốc sinh năm 1993 cho hay Vintom không phải một ứng dụng mới được hoàn thiện mà đang hoạt động ở 31 quốc gia và vùng lãnh thổ. Các giải pháp của ứng dụng này cũng được nhiều đối tác trên thế giới sử dụng và đánh giá cao.
Khi đang du học tại Đại học British Columbia (Vancouver, Canada), Hải đã có cơ hội gặp gỡ Marcin Kozlowski, một trong ba đồng sáng lập của Vintom. Ngay sau đó là “cú bắt tay” giữa hai người để bắt đầu triển khai dịch vụ này ở Việt Nam cũng như các nước châu Á.
Theo Hải, sự hợp tác với Vintom chính là một trong những lý do để Hải trở về quê hương và Việt Nam là một trong những thị trường đầy tiềm năng để dịch vụ của Vintom được phát triển.
Tìm hiểu sâu hơn, Vintom là công nghệ cá nhân hoá trải nghiệm khách hàng phục vụ vào việc giảm Customer Churn và Dollar Churn và tăng ARPU (doanh thu trung bình/khách hàng).
Ứng dụng này sẽ tạo ra một video quảng bá và trong đó, thông tin của từng khách hàng sẽ được đưa vào sao cho người dùng cuối cảm nhận rõ đây là sản phẩm dành riêng cho họ chứ không phải một sản phẩm được tạo ra cho tất cả mọi người.
Một sản phẩm mà Vintom phát triển cho Viettel giúp cá nhân hóa mỗi khách hàng. (Video: Vintom)
Vintom có thể cá nhân hóa tất cả thông tin trong phần trải nghiệm của khách hàng. “Bên mình có thể viết tên của khách hàng, ngày sinh nhật, yêu thích gì và có thể trình bày trong một video cho mỗi người. Với doanh nghiệp đối tác, cá nhân hóa video dành cho từng cá nhân là giải pháp tốt để thể hiện sự thấu hiểu, quan tâm đến khách hàng,” Hải cho biết.
Đối với người dùng cuối, họ sẽ được gợi ý những sản phẩm, ưu đãi phù hợp với sở thích cá nhân thông qua một hình thức thể hiện trực quan và sống động. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao sự tương tác của người dùng cuối, giúp nâng cao hiệu quả của chương trình quảng bá, Hải chia sẻ.
Chia sẻ về những khó khăn khi phát triển sản phẩm tại thị trường Việt, Hải cho biết, khi mang sản phẩm này về Việt Nam cuối năm 2017, đầu năm 2018, đây là một thứ hoàn toàn mới, gần như không một khách hàng nào của Vintom tại Việt Nam từng dùng sản phẩm này trước đây.
“Rất khó để họ hình dung ra lợi ích khi họ áp dụng sản phẩm của công ty là gì,” Hải bộc bạch.
Anh cùng các đồng nghiệp đã phải mất 2 năm rưỡi để tìm được 2 khách hàng muốn “mạo hiểm” với sản phẩm này và một trong số đó chính là Viettel. Tuy chỉ là 2 khách hàng nhưng Hải hào hứng cho biết đây chính là các khách hàng lớn, nhưng đã là đủ để Vintom tiếp tục phát triển tại thị trường Việt Nam.
Viettel là một trong những khách hàng lớn đủ để Vintom tiếp tục phát triển tại thị trường Việt Nam
Sau khi chạy xong chiến dịch với Viettel, tập đoàn này đã giới thiệu Hải tham gia Viet Solution.
Sau khi lọt vào vòng 32 đội, được tiếp xúc với những người đứng đầu Viettel, với những doanh nghiệp, nhà tư vấn xuất sắc, Hải đã nghĩ rằng đây là cơ hội rất lớn với công ty không thể bỏ qua.
“Giá trị của cuộc thi này không phải giải thưởng mà chính là sự truyền thông cho dịch vụ của Vintom cho mọi đối tượng khách hàng. Từ khi đoạt giải Nhất cuộc thi, rất nhiều khách hàng đã tìm tới dịch vụ của Vintom đặc biệt là các ngân hàng,” Hải hào hứng chia sẻ.
Hải cho biết cuộc thi đã giúp Vintom nâng cao những điểm còn thiếu sót thông qua những câu hỏi của ban giám khảo và chia sẻ từ các chuyên gia hướng dẫn. Sau cuộc thi, Hải học được nhiều bài học rất hay từ các chuyên gia cố vấn hay chính các đối thủ để áp dụng cho các dịch vụ của mình.
“Cuộc thi mang lại cho chúng tôi cơ hội mở rộng hoạt động của mình tại thị trường Việt Nam cũng như cơ hội hợp tác sâu, rộng hơn với Tập đoàn Viettel và các doanh nghiệp lớn khác. Việt Nam sẽ là mắt xích quan trọng trong quá trình mở rộng hoạt động của Vintom ở châu Á bên cạnh châu Mỹ, châu Âu và các nước Arab như hiện nay,” Hải chia sẻ.
“Bệ phóng” cho các startup Việt
Không chỉ có Vintom, đã có rất nhiều giải pháp của các doanh nghiệp lớn mạnh đáng kể sau khi rời “bệ phóng” Viet Solution. Trong đó, nhiều giải pháp đã trở thành mắt xích quan trọng trong việc giải bài toán chuyển đổi số quốc gia.
Các đội đoạt giải Viet Solution mùa 2021. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)
Ở mùa giải Viet Solution 2020, vượt qua nhiều đối thủ, MiSmart – Giải pháp xác định sức khỏe cây trồng bằng máy bay không người lái đã giành ngôi vị quán quân. Anh Phạm Thanh Toàn, đồng sáng lập MiSmart cho biết quy mô của MiSmart đã tăng 500% so với trước khi tham gia cuộc thi.
Viet Solution 2020 cũng vinh danh startup Cyradar với vị trí thứ Ba. Anh Nguyễn Minh Đức, founder Cyradar cho biết startup của mình đã đạt được nhiều thành tựu. So với trước cuộc thi, nhân sự công ty đã tăng 30%, doanh thu Cyradar tăng 50%. Là một sản phẩm bảo mật, Cyradar đã phát huy hiệu quả khi có cơ hội hợp tác với Viettel sau cuộc thi.
Tương tự đối với Map4D – nền tảng bản đồ số 4D thuần Việt đầu tiên tại Việt Nam (giải Nhì Viet Solutions 2020). Theo anh Trịnh Công Duy – founder Map4D IoTLink (startup phát triển Map4D), đây chính là bước ngoặt nâng cánh cho startup này sau nhiều năm loay hoay tìm thị trường.
Trước khi tham gia cuộc thi, Map4D gặp phải nhiều khó khăn trong việc tìm kiếm khách hàng, phải tự đi tìm khách hàng để chứng tỏ năng lực của mình. Cuộc thi giúp sản phẩm Map4D tiếp cận tới nhiều đối tác quan trọng giúp sản phẩm ngày càng phát triển.
Ngay sau cuộc thi, Cục Tin học hóa (Bộ Thông tin và truyền thông) đã phối hợp với IoTlink để tổ chức buổi lễ công bố chính thức chương trình nền tảng chuyển đổi số quốc gia và Map4D đã được chọn là một nền tảng cho chương trình này.
Viet Solution là nơi ‘chắp cánh’ cho rất nhiều startup Việt Nam vươn ra quốc tế. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)
Cụ thể, Bộ đã giới thiệu Map4D để triển khai trong đề án chuyển đổi số ở khu ATK của tỉnh Thái Nguyên. Liền sau đó, sản phẩm này cũng được giới thiệu để triển khai trong các đề án khác ở Bắc Giang, Bắc Ninh, Sóc Trăng và nhiều tỉnh thành khác.
Ngoài ra, hàng loạt tập đoàn, công ty logistics như Viettel, VNPT, AhaMove… đã tiếp cận và ký kết hợp tác với Map4D sau cuộc thi.
Rõ ràng, MiSmart, Map4D, Cyradar là những kết quả rõ ràng nhất cho việc những startup Việt thành công nhờ sự tiếp sức từ cuộc thi Viet Solutions.
Mô hình vườn ươm ba bên (Nhà nước, tập đoàn và các giải pháp của startup) mà Viet Solutions tạo ra được các đội thi đánh giá là quan trọng nhất. Nhà nước đưa ra chính sách, đầu bài cụ thể để giải quyết vấn đề trong xã hội. Các tập đoàn mạnh về tài chính, có tập khách hàng, nhiều kinh nghiệm. Startup có nhiều ý tưởng mới mẻ, công nghệ mới góp phần thúc đẩy công cuộc chuyển đổi số quốc gia.
Mô hình vườn ươm ba bên (Nhà nước, tập đoàn và các giải pháp của startup) mà Viet Solutions tạo ra được các đội thi đánh giá là quan trọng nhất.
Thứ trưởng Bộ Trưởng Bộ Thông tin Truyền thông Nguyễn Huy Dũng cho hay: “Thực tế, có rất nhiều bài toán mà chỉ cần có một ý tưởng đúng là sẽ có lời giải đúng. Nó giống như khi bạn đặt ra câu hỏi đúng, thì chắc chắn có câu trả lời. Cứ có câu hỏi đúng thì khó thế nào cũng có một người trả lời được nó. Đấy là tư tưởng cho việc tìm kiếm ý tưởng mới về giải pháp số của cuộc thi năm nay.”
“Tôi mong Viet Solutions 2022 sẽ có đổi mới mạnh mẽ và giải được nhiều bài toán Việt Nam để giúp Việt Nam phát triển bứt phá,”
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng
Còn ông Lê Đăng Dũng – Quyền Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Viettel chia sẻ: “Mô hình vườn ươm ba bên mang tính cộng hưởng, tìm những giá trị của mỗi bên, tạo ra một sức mạnh tổng hợp lớn hơn. Bộ Thông tin và Truyền thông là đơn vị tạo ra hành lang pháp lý, đưa ra các bài toán cụ thể. Viettel có thị trường rất lớn trong và ngoài nước, giúp các doanh nghiệp đưa vào thị trường. Còn cộng đồng các doanh nghiệp có những ý tưởng giải quyết bài toán kiến tạo xã hội số. Sự hợp tác này sẽ giúp Việt Nam thúc đẩy được quá trình chuyển đổi số quốc gia”./.
Viet Solutions mùa giải 2022 được Bộ Thông tin và Truyền thông chính thức phát động nhằm tiếp tục thúc đẩy sự sáng tạo, tạo ra thị trường để khích lệ các công ty công nghệ non trẻ, hướng tới mục tiêu phát triển 100 ngàn doanh nghiệp công nghệ Việt Nam vào năm 2025; thúc đẩy quá trình chuyển đổi số ở Việt Nam và góp phần xây dựng những sản phẩm, giải pháp công nghệ ưu việt, quy mô lớn và vươn ra toàn cầu.
Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng cũng đã kêu gọi các kỹ sư công nghệ, cộng đồng doanh nghiệp công nghệ, các trường đại học, các doanh nghiệp, các cá nhân kinh doanh, các tổ chức, các địa phương, các bộ, ngành và người dân hãy tham gia Viet Solutions, người thì đặt bài toán, người thì nêu vấn đề của mình, người thì giải bài toán. Và người đứng ra tổ chức quá trình này chính là Bộ Thông tin và Truyền thông.
Là người tham gia sinh hoạt và góp sức xây dựng Trung tâm cơ đốc Đời sống mới từ thuở ban đầu, mục sư Hoàng Việt Anh luôn cố gắng tìm tòi cách thức tổ chức các hoạt động của Trung tâm sao cho hỗ trợ, giúp đỡ được ngày càng nhiều người trót sa chân vào tệ nạn ma túy.
Mục sư cho biết: “Tôn chỉ của chúng tôi là sống Phúc âm và Đồng hành cùng dân tộc, tuân thủ các quy định của pháp luật, sống yêu thương và giúp đỡ mọi người. Một trong những hoạt động của chúng tôi là tư vấn và giúp đỡ cho những người có quá khứ nghiện ma túy với một mong ước, một nguyện vọng đó là cứu được phần thiện còn ít ỏi sót lại trong những người từng có quá khứ nghiện ma túy, với hy vọng họ có thể tìm được đường về cho chính cuộc đời của mình”.
Nơi “tiếp sức” cho những người sau cai
Theo mục sư Hoàng Việt Anh, thực tế, Trung tâm chưa có đủ điều kiện để hoạt động cai nghiện ma túy, nên hiện tại đang tập trung vào công tác tư vấn, hỗ trợ và giúp đỡ những người có quá khứ nghiện ma túy, để hỗ trợ sau cai nghiện, giúp họ không tái sử dụng ma túy khi trở về hòa nhập với cộng đồng.
Những con người từng suy kiệt sức khỏe nặng vì ma túy đã có thể tham gia hoạt động thể dục thể thao bình thường tại Trung tâm Đời sống mới
“Trong thời gian qua, Ban Tôn giáo Chính phủ đã cùng các cơ quan hữu quan hướng dẫn cho chúng tôi để thực hiện những bước cần thiết cho công việc này. Tới đây, chúng tôi sẽ thực hiện các bước cần thiết đó để giúp đỡ hiệu quả hơn nữa cho những người có quá khứ nghiện ma túy” – mục sư Việt Anh nói.
Nhằm tạo điều kiện hơn cho anh em sinh hoạt tại Trung tâm, Trung tâm đã chủ động phối hợp với Trung tâm y tế quận Nam Từ Liêm (Hà Nội) định kỳ tổ chức tư vấn khám chữa bệnh cho anh em, đảm bảo sức khỏe, giúp họ yên tâm học tập, rèn luyện tại Trung tâm.
Đánh giá cao sự phối hợp trong công tác tình nguyện của Trung tâm Đời sống mới với Đoàn thanh niên xã, anh Nguyễn Quang Ba (Bí thư Đoàn xã Hòa Thạch, huyện Quốc Oai, Hà Nội) nhận xét: Anh em Trung tâm rất nhiệt tình trong nhiều hoạt động của địa phương như trồng cây xanh, trồng đường hoa, vệ sinh đường làng ngõ xóm, giao lưu thể thao, bóng đá…
Thời gian tới, Đoàn xã dự kiến sẽ phối hợp với Trung tâm tổ chức các buổi giao lưu, nói chuyện, chia sẻ, tư vấn kinh nghiệm về tác hại của ma túy, nhằm phòng chống ma túy cho giới trẻ tại địa phương.
Những hình ảnh về hoạt động hỗ trợ, giúp đỡ người sau cai nghiện ma túy tại Trung tâm
Nói về những ngày đầu khi Trung tâm mới hoạt động tại thôn Thắng Đầu (xã Hòa Thạch), bí thư thôn Thắng Đầu Tạ Văn Luận cho biết: “Lúc đầu, người dân trong thôn không đồng tình, không ủng hộ khi có một Trung tâm tập trung nhiều người nghiện ma túy đóng trên địa bàn thôn. Bởi họ e ngại những người nghiện khi đến đây sẽ làm ảnh hưởng đến con cháu của họ.
Nhưng sau một thời gian, người dân trong thôn đều ghi nhận Trung tâm chấp hành tốt quy định đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn thôn, chấp hành tốt các chủ trương, chính sách của Nhà nước. Bên cạnh đó, Trung tâm cũng nhiệt tình cùng thôn tham gia nhiều hoạt động xã hội như hỗ trợ làm đèn ông sao tặng các cháu thiếu nhi trong dịp Trung thu, tích cực tham gia vào các sự kiện văn hóa, xã hội khác…”
Cần hướng gợi mở mới trong xã hội hóa công tác cai nghiện
Từ ngày 1/1/2022, Luật phòng, chống ma túy (sửa đổi) chính thức có hiệu lực thi hành. Tại Điều 3, khoản 6 của Luật này có quy định: “Khuyến khích cá nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức tham gia, hỗ trợ hoạt động cai nghiện ma túy, quản lý sau cai nghiện ma túy”. Với những nội dung mới được sửa đổi, bổ sung, Luật phòng, chống ma túy được trông đợi sẽ tạo nên những nguồn lực mới, gỡ nút thắt xã hội hóa công tác cai nghiện ma túy.
Trên thực tế, tỷ lệ tái nghiện ma túy ngoài cộng đồng luôn ở mức cao, trong khi tại hầu hết các địa phương đều chưa huy động và phát huy được nguồn lực của xã hội trong công tác cai nghiện, quản lý sau cai nghiện ma túy… thì những hoạt động hỗ trợ người sau cai nghiện như tại Trung tâm cơ đốc Đời sống mới là một trong những gợi mở để các cơ quan chức năng có thể nghiên cứu, khảo sát và tìm hiểu kinh nghiệm tại đây.
Những người cai nghiện ma túy, sau khi không sử dụng ma túy nữa thì họ vẫn cần một thời gian nhất định để tạo dựng niềm tin và được dẫn dắt bước đi trong sự tin tưởng đó thì mới có khả năng tự “phòng thủ” trước cám dỗ của ma túy khi tái hòa nhập cộng đồng. Họ cần được được cởi trói về tâm tưởng, để chắc chắn và yên tâm, tin tưởng vào con đường mình đang đi là đúng đắn, sẽ giúp họ trở thành người lương thiện.
Vợ chồng anh Cường đã tham gia góp vốn cùng đầu tư cho khu vực bè nuôi hàu tại vùng biển Vân Đồn
Niềm tin ở đây có thể được tạo dựng từ nhiều nguồn: từ một người đi trước làm tấm gương, từ niềm tin của bất kỳ tôn giáo nào hay từ những triết lý hữu ích của cuộc sống… nhưng đều chung một mục đích là hướng thiện, động viên, chia sẻ và giúp đỡ những người đã từng lầm đường lạc lối.
Nhà giáo Nguyễn Tường Lan (chuyên gia giảng dạy kỹ năng sống) cho rằng, người nghiện ma túy khi được giải phóng, không chỉ là thoát khỏi ma túy mà còn là khôi phục tâm trí cho họ. Họ cần nhận thức rõ về con đường sai lầm mà họ đã đi để có cách đi khác, hướng thiện hơn.
Người nghiện ma túy khi được giải phóng, không chỉ thoát khỏi ma túy mà còn được khôi phục tâm trí
Nhà giáo Nguyễn Tường Lan
Họ cần được xây dựng niềm tin, xây dựng tính cách thông qua việc trang bị kỹ năng sống, học cách xử lý tình huống xung đột, xử lý cảm xúc cá nhân với mọi người, kỹ năng làm việc nhóm, kỹ năng xử lý mối quan hệ trong giao tiếp một cách khiêm nhường, tôn trọng lẫn nhau…
Từ đó, hình thành và ổn định tính cách khi quay trở lại cộng đồng, đối mặt và vượt qua những khó khăn của cuộc sống, vượt qua những cám dỗ thường trực của ma túy, trở thành người có ích cho xã hội. Dẫu rằng con đường trở về với cộng đồng đó còn nhiều chông gai, nhiều cạm bẫy, nhưng khi vượt qua rồi sẽ thấy giá trị đích thực của cuộc sống mà họ đang hướng tới. Với những người như Nguyễn Việt Dũng, niềm vui của anh hiện nay khác với niềm vui của nhiều người.
Một cuộc gặp mặt của gia đình các anh em trong Trung tâm Đời sống mới
Dũng chia sẻ: “Người ta thường vui khi họ có nhiều tiền, khi được thăng quan tiến chức, khi được tham gia các sự kiện nổi tiếng… Còn tôi thì có niềm vui rất đơn giản, chỉ mong sao giúp đỡ được ngày càng nhiều người có cùng hoàn cảnh giống như tôi trước đây, giúp họ thoát khỏi cảnh địa ngục trần gian bởi ma túy.
Tôi muốn chia sẻ cho những thanh niên mới lớn về câu chuyện của cuộc đời tôi, trao đổi kinh nghiệm của bản thân đối với bia rượu, thuốc lá, ma túy, mại dâm… Tôi mong sao thế hệ trẻ sau tôi, không ai vấp phải cảnh ngộ giống như tôi, những gia đình trong xã hội này sẽ không phải khốn khổ giống như gia đình của tôi cách đây hơn mười năm. Chia sẻ, gánh vác cùng những người chung cảnh ngộ chính là động lực để tôi tiếp tục bước đi và hy vọng về tương lai tươi sáng”.
Kể về những ngày tháng hiện tại của cuộc đời mình, Nguyễn Việt Dũng không giấu được sự tự hào: “Nhiều người bạn lâu ngày mới gặp lại tôi, họ đều bất ngờ và không nhận ra được tôi của ngày hôm nay. Có người tưởng tôi đã chết rồi, có người tưởng tôi vẫn chìm đắm trong nghiện ngập, bệnh tật…
Không ai nghĩ bây giờ tôi lại khỏe mạnh được như thế này. Trước kia, vào những buổi họp lớp, tôi là người uống bia, uống rượu nhiều nhất. Nhưng ngày hôm nay, các bạn ngồi uống bia, uống rượu thì tôi lại ngồi uống Coca Cola.
Trước kia, tôi sử dụng ma túy thì ngày hôm nay đến điếu thuốc lá tôi cũng không hút. Trước đây tôi ăn nói bặm trợn, văng tục chửi bậy, nhưng bây giờ cách ăn nói của tôi đã khác, kể cả dáng đi đứng của tôi cũng khác. Các bạn gặp tôi đều thốt lên: “Dũng ơi, bạn khác quá!”. Tất cả họ đều rất mừng cho tôi”.
Sự kỳ diệu của cuộc đời
Sau khi tốt nghiệp tại Trung tâm, đoạn tuyệt hoàn toàn với ma túy, cuộc sống của những thanh niên từng trượt dài, buông thả nghiện ngập, nay đã bước sang một trang mới. Sức khỏe tốt, lối sống sinh hoạt lành mạnh, tinh thần vui vẻ, thoải mái… họ tự tin khi quay trở lại tái hòa nhập cộng đồng.
Những người bị nhiễm HIV chuyển sang giai đoạn cuối nhờ điều trị kiên trì bằng thuốc ARV kháng virus mà tải lượng virus HIV trong cơ thể họ giảm hẳn, ít có khả năng lây nhiễm cho người khác
Mừng hơn nữa với những người bị nhiễm HIV chuyển sang giai đoạn cuối ngày nào, nhờ điều trị kiên trì bằng thuốc ARV kháng virus mà tải lượng virus HIV trong họ giảm hẳn, hầu như đều dưới ngưỡng phát hiện, ít có khả năng lây nhiễm cho người khác.
Nhiều người trong số này đã lấy vợ, sinh con cái một cách tự nhiên mà cả vợ và con đều khỏe mạnh, không bị lây nhiễm HIV. Nguyễn Việt Dũng, Hoàng Việt Anh, Tạ Phú Cường… là những người có được sự may mắn kỳ diệu này.
Nhiều người nghiện ma tuý nhiễm H đã trở lại cuộc sống bình thường, có vợ con, gia đình
Vợ Nguyễn Việt Dũng là một cô gái xứ Quảng xinh đẹp và hồn hậu, có cái tên nhẹ nhàng, dễ thương: Trần Thị Thanh Mai. Mai sinh ra trong một gia đình theo đạo gốc. Cô làm quản lý tại một Tổ chức quốc tế về giáo dục tại Việt Nam. Suốt cuộc trò chuyện với Mai, cô luôn nhoẻn cười và kể về chồng mình bằng tình cảm thân thương, ấm áp.
Mai kể, Mai biết quá khứ nghiện ngập của Dũng và căn bệnh hiện tại ngay hồi đầu mới gặp. Ban đầu Mai không để ý nhiều tới việc đó, nhưng về sau, khi quan hệ giữa hai người dự định sẽ bước tiếp sâu hơn, Mai bắt đầu suy nghĩ về tương lai, về tình trạng bệnh tật của Dũng…
Cùng với sự tham khảo kiến thức y học, Mai tham khảo ý kiến mẹ cô và được bà khuyên: “Mỗi người có một cuộc đời. Nếu con có niềm tin vào Dũng thì con sẽ vượt qua được”. Kể tới đây, mắt Mai cười rạng rỡ: “Và em sẵn sàng vượt qua!”.
Từ ngày quen nhau, yêu nhau và về chung sống một nhà, đến nay đã gần 6 năm, trong mắt Mai, Dũng luôn là người thật thà, lạc quan, giàu lòng trắc ẩn và đầy tình yêu thương. Anh là nguồn cảm hứng truyền động lực, tạo niềm tin, lạc quan cho cô trong cuộc sống.
Trong mắt Mai, Dũng luôn là người thật thà, lạc quan, giàu lòng trắc ẩn và đầy tình yêu thương
Kết quả tình yêu của họ là hai bé gái khỏe mạnh, xinh xắn. Niềm vui nối tiếp niềm vui, hai vợ chồng Dũng hiện đang hồi hộp chờ đón em bé thứ ba sắp chào đời.
Nói về hạnh phúc của mình, Dũng bảo trước đây có trong mơ anh cũng không bao giờ dám nghĩ đến. “Đây như một phép màu đến với tôi, là hạnh phúc tuyệt vời nhất trong cuộc đời tôi” – giọng Dũng mãn nguyện.
Cuộc sống hạnh phúc như trong mơ của gia đình Việt Anh
“Quả ngọt” trong gian khó
“Lập thành tích” cao hơn Dũng, Hoàng Việt Anh lấy vợ từ năm 2012 đến nay đã có 4 “tí nhau” dễ thương với đủ nếp đủ tẻ: hai bé gái, hai bé trai. Hành trình hai người đến với nhau cực kỳ gian truân. Lê Thị Hằng (vợ Việt Anh) kể, khi mẹ cô biết quá khứ và tình trạng bệnh tật của Việt Anh, bà ra sức phản đối.
Một mình phản đối chưa đủ, bà còn vận động mục sư và những người cùng tham gia trong Hội Thánh lên tiếng ngăn cản con gái mình kết hôn với Việt Anh. Nhưng rồi, sau vài lần gặp Việt Anh, thấy cậu hiền lành, chân thật, mẹ Hằng dần thay đổi thái độ, từ ghét bỏ, phản đối sang quý mến và “ngầm” ủng hộ đôi trẻ.
Hằng nhớ có lần Việt Anh đến nhà cô chơi thì một bác sinh hoạt cùng nhóm với mẹ Hằng cũng đến nhà. Vốn trước đó mẹ Hằng đã từng nhờ bác này thuyết phục Hằng không yêu Việt Anh nên bà rất lúng túng. Bà không biết làm thế nào đành bảo Việt Anh “trốn tạm” vào trong nhà vệ sinh.
Hình ảnh ghi lại từ đám cười của Việt Anh và Hằng
Kể đến đây, Hằng tủm tỉm cười: “Tới khi bác ấy muốn đi vệ sinh thì mẹ em đành phải bảo: Bác thông cảm, nhà vệ sinh của em bị mất nước”.
Lần khác, Việt Anh đang chuẩn bị ăn tối ở nhà Hằng thì có một vị mục sư của Hội Thánh bất ngờ đến chơi. Đây cũng là vị mục sư mà mẹ Hằng nhờ ông giúp đỡ ngăn cản tình yêu của con gái. Không biết làm thế nào, hai người đành phải chở nhau bằng xe đạp chạy ra đầu ngõ để trốn mục sư.
Khi trấn tĩnh nhìn lại, cả hai cùng phá ra cười, hóa ra Việt Anh vội vàng chỉ kịp đi một chân giày, một chân dép. Chờ mãi vị mục sư không về, đói quá, hai người đành phải đi mua bánh bao ăn tạm.
Lấy vợ, sinh con, ổn định cuộc sống gia đình… Việt Anh dành thời gian toàn tâm toàn ý cho công việc tại Trung tâm cơ đốc Đời sống mới. Anh được đi học các lớp học về Kinh Thánh và đã được tấn phong Mục sư vào năm 2018. Hiện Việt Anh được tin tưởng giao nhiệm vụ quản lý Trung tâm cơ đốc Đời sống mới tại Quốc Oai, Hà Nội.
Trong lễ tấn phong Mục sư, Việt Anh đã xúc động bật khóc. “Với tôi, đó là thời khắc đẹp đẽ và ý nghĩa trong cuộc đời. Tôi không nghĩ mình lại nhận được ân huệ của Thiên Chúa lớn lao đến như vậy” – mục sư Hoàng Việt Anh bộc bạch.
Cuộc sống bình yên của một người từng trải qua dông bão vì ma túy
Chậm hơn Việt Anh và Dũng một chút, lấy vợ được 5 năm thì anh Tạ Phú Cường mới được đón nhận niềm vui có con đầu lòng là một bé trai kháu khỉnh. Đào Thị Nhuần (vợ anh Cường) cũng sinh ra trong một gia đình theo Chúa. Từ nhỏ, Nhuần mơ ước sẽ lấy chồng là một mục sư – một người phục vụ Chúa trọn thời gian và là lãnh đạo trong một nhà thờ.
Lớn lên, Nhuần tốt nghiệp đại học, rồi làm việc tại Tổ chức Tầm nhìn thế giới (World Vision) và có rất nhiều cơ hội tiếp xúc, gặp gỡ những người đàn ông lịch lãm, có trình độ. Nhuần cười vui vẻ: “Chưa bao giờ em nghĩ là mình sẽ lấy một người có quá khứ nghiện ngập, bị HIV và không được học hành đến nơi đến chốn. Nhưng đến nay, khi chung sống được gần 5 năm, em chưa bao giờ thấy ân hận hay thất vọng về anh Cường. Anh ấy hiền lành, chu toàn và hết mực yêu thương em. Đây là ân huệ mà Chúa đã ban cho cuộc sống hôn nhân của em”.
Ổn định cuộc sống gia đình, vợ chồng anh Cường tham gia góp vốn cùng đầu tư cho bè nuôi hàu tại vùng biển Vân Đồn, tạo việc làm cho nhiều anh em sinh hoạt tại Trung tâm Đời sống mới Vân Đồn. Một phần nguồn hải sản này được cung cấp cho cửa hàng Hosana ở Hà Nội (do anh em tốt nghiệp Trung tâm trực tiếp quản lý, làm việc).
Hoạt động kinh doanh tại cửa hàng Hosana, nơi anh em tốt nghiệp Trung tâm Đời sống mới trực tiếp quản lý, làm việc
Vài năm gần đây, công việc nuôi hàu và kinh doanh bán hàng tại hai nơi này khá phát đạt, đã tạo thêm việc làm, ổn định nguồn thu nhập cho anh em sau khi tốt nghiệp, giúp họ từng bước tạo dựng cuộc sống.
Nhìn con cái mình trưởng thành từng ngày, những bậc làm cha làm mẹ không thể tin được cuối cùng mình cũng có được ngày hôm nay. Những thanh niên bặm trợn, bê tha, lưu manh ngày nào, giờ không còn ăn tục, chửi thề, không còn sống buông thả, họ biết sống vì xã hội, biết hy sinh cho người khác…
Đồng cảm và chia sẻ với những người còn đang bị chìm lấp trong “vũng bùn” ma túy, bà Vũ Thị Lập gửi lời nhắn nhủ: “Tôi muốn nói với các con rằng, bản thân nghị lực của các con chưa đủ để có thể thoát ra. Có quyết tâm chỉ là “điều kiện cần”, ngoài ra còn cần “điều kiện đủ” nữa là có niềm tin thì mới có thể giúp đỡ các con, giải phóng các con thoát khỏi cảnh nghiện ma túy”.
