70 năm Hội Nhà báo Việt Nam:

Lời tòa soạn:

Ngày 21/4/1950 đã trở thành mốc thời gian lịch sử của giới báo chí cách mạng Việt Nam khi những người làm báo chính thức có một tổ chức chính trị-xã hội-nghề nghiệp.

Trải qua 70 năm xây dựng và trưởng thành (1950-2020), Hội Nhà báo Việt Nam đã không ngừng được củng cố, lớn mạnh, tập hợp những người làm báo trên khắp mọi miền đất nước. Hội cũng không ngừng đổi mới nội dung, phương thức hoạt động bằng nhiều hình thức, biện pháp phong phú, sáng tạo, thiết thực.

Từ đó, Hội Nhà báo Việt Nam đã góp phần đắc lực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Hội luôn theo sát mục tiêu Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng trong từng thời kỳ cách mạng, góp phần quan trọng trong việc đưa báo chí trở thành lực lượng xung kích trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Hiện nay, trong giai đoạn phát triển mới của đất nước và của đời sống báo chí, hoạt động của Hội Nhà báo Việt Nam đã đi vào thực tiễn, ngày càng khẳng định được vai trò của tổ chức chính trị-xã hội-nghề nghiệp, gắn kết và giữ vững được niềm tin của các hội viên bằng sự quyết liệt, kịp thời và hiệu quả trong công tác điều hành.

Lịch sử vẻ vang không chỉ là tự hào mà còn đặt ra trách nhiệm nặng nề đối với Hội Nhà báo Việt Nam trong việc kế thừa, phát huy truyền thống, vững bước vào tương lai.

Hội Nhà báo Việt Nam: 

Bảy thập kỷ đồng hành cùng lịch sử

Ngày 21/4/1950, Hội Những người viết báo Việt Nam (nay là Hội Nhà báo Việt Nam) ra đời tại xóm Roòng Khoa (xã Điềm Mặc, huyện Định Hóa, Thái Nguyên). Đó là mốc thời gian lịch sử của giới báo chí Việt Nam khi những người làm báo chính thức có một tổ chức chính trị-xã hội và nghề nghiệp.

Hội Nhà báo Việt Nam đã không ngừng lớn mạnh, trưởng thành, khẳng định được vai trò, vị thế trong đời sống báo chí nói riêng và đời sống xã hội nói chung.

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Nhiệm vụ của Hội Nhà báo là phải làm cho hội viên đoàn kết chặt chẽ, giúp đỡ nhau để nâng cao trình độ chính trị và nghề nghiệp.” Bên cạnh đó, Người cũng đặt ra nhiệm vụ cụ thể cho các hội viên: “Cán bộ báo chí cũng là chiến sỹ cách mạng, cây bút, trang giấy là vũ khí sắc bén của họ!”

“Trong bảy thập kỷ đồng hành cùng lịch sử dân tộc, Hội Nhà báo Việt Nam đã không ngừng lớn mạnh, trưởng thành, hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao, khẳng định được vai trò, vị thế trong đời sống báo chí nói riêng và đời sống xã hội nói chung,” ông Hồ Quang Lợi, Phó Chủ tịch thường trực Hội Nhà báo Việt Nam nhấn mạnh.

Yêu cầu của cách mạng

Đại diện Hội Nhà báo Việt Nam cho biết hoạt động báo chí ở Việt Nam đã khá sôi nổi. Tuy nhiên, dưới chế độ thực dân phong kiến, những người làm báo Việt Nam không có tổ chức nghề nghiệp.

Ngay sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, nhiều cơ quan, tổ chức báo chí (Đài Phát thanh Tiếng nói Việt Nam, Việt Nam Thông tấn xã, Bộ Thông tin Tuyên truyền…) được thành lập. Ngày 27/12/1945, Đoàn Báo chí Việt Nam ra đời.

Trong khi công tác chuẩn bị thành lập Hội nhà báo chính thức đang được đẩy mạnh thì thực dân Pháp quay trở lại xâm lược Việt Nam. Lúc này, đội ngũ người làm báo Việt Nam đã đông đảo hơn. Đoàn Báo chí Việt Nam được đổi tên thành Đoàn Báo chí Kháng chiến Việt Nam.

Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng là cơ sở đào tạo báo chí đầu tiên của báo chí cách mạng Việt Nam. (Ảnh: Hội Nhà báo Việt Nam)
Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng là cơ sở đào tạo báo chí đầu tiên của báo chí cách mạng Việt Nam. (Ảnh: Hội Nhà báo Việt Nam)

Việt Bắc trở thành “cái nôi” của báo chí cách mạng với các cơ quan báo chí: báo Sự Thật, báo Cứu Quốc, báo Nhân Dân, báo Lao Động, báo Tiền Phong, Việt Nam Thông tấn xã, Đài Tiếng nói Việt Nam…

Nhận thấy vai trò quan trọng của đội ngũ nhà báo cách mạng, theo chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng bộ Việt Minh chủ trương mở Trường Dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng. Đây là một trong những dấu mốc quan trọng gắn với sự phát triển của báo chí cách mạng Việt Nam.

Sự ra đời của Hội đã đáp ứng yêu cầu của cách mạng, trở thành cầu nối của báo chí Việt Nam với báo chí và các diễn đàn quốc tế.

Tham gia công tác đào tạo, giảng dạy tại đây còn có nhiều nhà lãnh đạo, nhà báo, nhà văn hóa uy tín như Trường Chinh, Võ Nguyên Giáp, Hoàng Quốc Việt, Lê Quang Đạo, Tố Hữu, Xuân Thủy, Hà Xuân Trường, Nguyễn Thành Lê, Quang Đạm, Như Phong, Từ Giấy, Vũ Đình Hòe, Nguyễn Văn Hải, Trần Đình Thọ, Nguyễn Huy Tưởng, Thế Lữ, Nguyễn Đình Thi, Nam Cao…

Khóa đào tạo đầu tiên của Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng khai giảng ngày 4/4/1949, bao gồm 42 học viên (đến từ các tòa soạn báo trung ương, quân đội, các ban, ngành, đoàn thể, liên khu…).

Chủ tịch Hồ Chí Minh hai lần gửi thư động viên, định hướng chi tiết nghiệp vụ làm báo cách mạng cho tập thể cán bộ, học viên Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng. Trong bức thư (đề ngày 9/6/1949) của Bác có đoạn viết: “Lớp học này là lớp học viết báo đầu tiên. Tôi mong các chú và các cô thi đua nhau học và hành cho xứng đáng là những người tiên phong trên mặt trận báo chí. Báo chí cũng phải thực hiện khẩu hiệu: ‘Tất cả để chiến thắng’.”

Đoàn đại biểu TTXVN dự Đại hội V Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức tại Hà Nội từ 16-18/10/1989. (Ảnh: TTTXVN)
Đoàn đại biểu TTXVN dự Đại hội V Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức tại Hà Nội từ 16-18/10/1989. (Ảnh: TTTXVN)

Từ Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng – ngôi trường mái nứa tranh tre giữa đại ngàn Việt Bắc, các học viên đã tỏa về nhiều địa phương, có mặt ở những chiến trường ác liệt nhất, những địa bàn phức tạp nhất để ghi nhận, phản ánh tình hình và có những đóng góp quan trọng vào quá trình phát triển, lớn mạnh của Hội Nhà báo Việt Nam.

Đến đầu năm 1950, trước yêu cầu nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế đồng thời để đáp ứng nhiệm vụ nâng cao nghiệp vụ cho những người làm báo cách mạng, Hội Những người viết báo Việt Nam được thành lập.

Tại Hội nghị thành lập Hội (khai mạc ngày 21/4/1950 tại Thái Nguyên), các đại biểu đã thống nhất thông qua Điều lệ, Chương trình hoạt động, bầu ra Ban Chấp hành Hội, trong đó, ông Xuân Thủy làm Hội trưởng, các ông Đỗ Đức Dục và Hoàng Tùng làm Hội phó, ông Nguyễn Thành Lê làm Tổng Thư ký.

Vào tháng 7/1950, đại hội của Tổ chức quốc tế các nhà báo (OIJ) họp ở Phần Lan đã công nhận Hội Những người viết báo Việt Nam là thành viên chính thức của tổ chức này.

Đến năm 1959, Hội Những người viết báo Việt Nam đổi tên thành Hội Nhà báo Việt Nam. Ngày 7/7/1976, Hội Nhà báo yêu nước và dân chủ miền Nam hợp nhất với Hội Nhà báo Việt Nam, lấy tên chung là Hội Nhà báo Việt Nam.

Theo nhà báo lão thành Phan Quang, sự ra đời của Hội đã đáp ứng yêu cầu của cách mạng, thực tiễn công việc của những người làm báo cách mạng, trở thành cầu nối của báo chí Việt Nam với báo chí và các diễn đàn quốc tế; từ đó, góp phần khẳng định tính chất chính nghĩa trong cuộc đấu tranh của dân tộc Việt Nam.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp thăm gian trưng bày các ấn phẩm của TTXVN tại Hội báo Xuân Canh Thìn (năm 2000). (Ảnh: TTXVN)
Đại tướng Võ Nguyên Giáp thăm gian trưng bày các ấn phẩm của TTXVN tại Hội báo Xuân Canh Thìn (năm 2000). (Ảnh: TTXVN)

Từ ngôi trường mái nứa tranh tre đến thực tiễn sôi động

“Trong bảy thập kỷ qua, Hội Nhà báo Việt Nam với tư cách là tổ chức của những người đi tiên phong trong công tác tư tưởng đã đồng hành cùng dân tộc và góp phần đắc lực vào sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Hiện nay, trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, của đời sống báo chí, hoạt động của Hội Nhà báo Việt Nam đã đi vào thực tiễn, ngày càng khẳng định được vai trò của tổ chức chính trị-xã hội-nghề nghiệp, gắn kết và giữ vững được niềm tin của các hội viên bằng sự quyết liệt, kịp thời và hiệu quả trong công tác điều hành,” ông Hà Đăng, nguyên Trưởng Ban Tư tưởng Văn hóa Trung ương nhìn nhận.

Cụ thể, qua 10 nhiệm kỳ đại hội, tổ chức Hội luôn theo sát mục tiêu Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng trong từng thời kỳ cách mạng, góp phần quan trọng trong việc đưa báo chí trở thành lực lượng xung kích trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng. Vì vậy, Hội Nhà báo Việt Nam ngày càng khẳng định được vị thế vững chắc trong hệ thống chính trị.

Hội luôn theo sát mục tiêu Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng trong từng thời kỳ cách mạng, góp phần quan trọng trong việc đưa báo chí trở thành lực lượng xung kích trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng. 

Với sứ mệnh phục vụ sự nghiệp cách mạng của dân tộc, Hội Nhà báo Việt Nam là tổ chức duy nhất của tất cả người làm báo cách mạng trong cả nước, thực hiện chức năng, nhiệm vụ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà báo trong tác nghiệp; bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ báo chí, đạo đức nghề nghiệp cho hội viên; giám sát việc tuân thủ luật pháp, quy định về đạo đức nghề nghiệp của người làm báo; tham gia xây dựng và tổ chức thực hiện cơ chế, chính sách về thông tin, báo chí; thực hiện các hoạt động đối ngoại theo quy định của pháp luật.

Số người làm báo gia nhập Hội tăng nhanh, trung bình mỗi năm Hội kết nạp thêm hơn 1.400 hội viên. Tính đến hết tháng Hai năm nay, Hội Nhà báo Việt Nam có 25.038 hội viên đang sinh hoạt tại 294 đơn vị cấp hội gồm 63 Hội nhà báo tỉnh, thành phố, 19 Liên chi hội, 212 chi hội trực thuộc Trung ương.

Hội báo toàn quốc 2019 thu hút sự tham gia của đông đảo công chúng. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)
Hội báo toàn quốc 2019 thu hút sự tham gia của đông đảo công chúng. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)

Ông Thuận Hữu, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam khẳng định trong suốt 70 năm qua, Hội luôn theo sát, cổ vũ, động viên tinh thần, chú trọng công tác giáo dục, bồi dưỡng, nâng cao bản lĩnh, nhận thức chính trị, đạo đức nghề nghiệp cũng như đào tạo nghiệp vụ cho hội viên, từ đó, góp phần xây dựng nền báo chí cách mạng Việt Nam chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại.

Trong khoảng 5 năm qua, Hội Nhà báo Việt Nam đã tổ chức gần 40 các cuộc tọa đàm, hội thảo quốc gia, quốc tế (tăng gần gấp 2 lần so với nhiệm kỳ trước). Cũng trong thời gian từ năm 2015 đến nay, Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí của Hội tổ chức được 539 lớp học cho 15.394 học viên với nhiều loại hình đào tạo.

Giải Báo chí quốc gia ngày càng có quy mô lớn, thu hút được nhiều tác phẩm báo chí tiêu biểu thuộc tất cả các loại hình báo chí tham gia.

Trong nhiệm kỳ 2015-2020, hoạt động kiểm tra các cấp của Hội Nhà báo Việt Nam đã tiếp nhận hơn 5.000 đơn thư liên quan đến nhà báo, hội viên. Hơn 90% đơn thư nói trên được nghiên cứu, phân loại và xử lý; không có vụ việc tồn đọng hoặc chậm xử lý.

Lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam khẳng định, Ban Chấp hành, Ban Thường vụ đã chỉ đạo Ban Kiểm tra và các đơn vị chức năng của Hội thành lập Hội đồng xử lý kỷ luật các cấp, chủ động và kịp thời can thiệp, bảo vệ quyền hành nghề hợp pháp của hội viên, kiên quyết đấu tranh và lên án các hành vi sai trái cản trở các nhà báo hoạt động đúng pháp luật.

Giải Báo chí quốc gia ngày càng được mở rộng quy mô. (Ảnh: TTXVN)
Giải Báo chí quốc gia ngày càng được mở rộng quy mô. (Ảnh: TTXVN)

Không chỉ có vậy, Hội báo toàn quốc do Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức đã trở thành một trong những sự kiện quan trọng nhất của giới báo chí Việt Nam trong năm, là ngày hội lớn của giới báo chí và công chúng cả nước.

Hội báo toàn quốc hàng năm đã thu hút sự tham gia của hàng trăm cơ quan báo chí với các gian trưng bày của các Liên chi hội, chi hội ở Trung ương, cơ sở đào tạo báo chí, các công ty kinh doanh thiết bị làm báo, Hội nhà báo tỉnh, thành phố và cụm thi đua.

Hội luôn theo sát, cổ vũ, động viên tinh thần, chú trọng công tác giáo dục, bồi dưỡng, nâng cao bản lĩnh, nhận thức chính trị, đạo đức nghề nghiệp cũng như đào tạo nghiệp vụ cho hội viên.

“Nhằm góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế, trong những năm gần đây, Hội Nhà báo Việt Nam đã tích cực triển khai nhiều hoạt động đối ngoại. Đảm nhận chức vụ Chủ tịch Liên đoàn các nhà báo ASEAN (CAJ) từ cuối năm 2015, Hội Nhà báo Việt Nam đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, được giới báo chí và tổ chức Hội trong cả nước cũng như khu vực đánh giá cao. Quan hệ hợp tác với các đối tác truyên thống như Hàn Quốc, Lào, Thái Lan… được tăng cường, đẩy mạnh,” ông Hồ Quang Lợi, Phó Chủ tịch thường trực Hội Nhà báo Việt Nam khẳng định.

Tuy nhiên, cùng với những kết quả đạt được, Hội Nhà báo Việt Nam cũng như giới báo chí cả nước đang phải đối mặt với không ít khó khăn, thách thức. Lịch sử vẻ vang đặt ra trách nhiệm nặng nề đối với việc kế thừa, phát huy truyền thống, vững bước vào tương lai./.

Hội Nhà báo Việt Nam 

Vững bước tới tương lai

Trải qua 70 năm xây dựng và trưởng thành (1950-2020), Hội Nhà báo Việt Nam đã không ngừng được củng cố, lớn mạnh, tập hợp những người làm báo trên khắp mọi miền đất nước, thông qua các sản phẩm báo chí đóng góp sức mình vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Lịch sử 70 năm xây dựng và phát triển của Hội Nhà báo Việt Nam gắn bó mật thiết với lịch sử 95 năm không ngừng lớn mạnh, đổi mới của báo chí cách mạng Việt Nam.

Tuy nhiên, trong thời đại công nghệ số, giới báo chí đứng trước áp lực cạnh tranh thông tin (đến từ sự phát triển không ngừng của truyền thông trong nước và quốc tế, kể cả truyền thông đại chúng và truyền thông xã hội). Điều này đặt ra những đòi hỏi, yêu cầu mới với Hội Nhà báo Việt Nam trong việc xây dựng đội ngũ những người làm báo Việt Nam ngang tầm đòi hỏi của nhiệm vụ.

Tổng Bí thư Đỗ Mười gặp gỡ các đại biểu dự Đại hội VI Hội Nhà báo Việt Nam, tổ chức từ ngày 8-9/3/1995 tại Hà Nội. (Ảnh: TTXVN)
Tổng Bí thư Đỗ Mười gặp gỡ các đại biểu dự Đại hội VI Hội Nhà báo Việt Nam, tổ chức từ ngày 8-9/3/1995 tại Hà Nội. (Ảnh: TTXVN)

Nâng tầm vị thế

Ông Hồ Quang Lợi, Phó Chủ tịch thường trực Hội Nhà báo Việt Nam cho biết năm 2016, vai trò, vị thế của Hội Nhà báo Việt Nam đã chính thức được luật hóa. Điều 8, Luật Báo chí (2016) quy định rõ tám nhiệm vụ, quyền hạn của Hội Nhà báo Việt Nam: Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của hội viên, ban hành và tổ chức thực hiện quy định về đạo đức nghề nghiệp của người làm báo, tham gia giám sát việc tuân theo pháp luật về báo chí, thực hiện các hoạt động hợp tác quốc tế theo quy định của pháp luật…

Luật Báo chí (2016) quy định rõ tám nhiệm vụ, quyền hạn của Hội Nhà báo Việt Nam.

Theo Phó Chủ tịch thường trực Hội Nhà báo Việt Nam, trên thực tế, bên cạnh những người làm báo nhiệt huyết với tâm sáng, tinh thần trách nhiệm cao, có một bộ phận nhỏ lợi dụng danh nghĩa nhà báo, phóng viên để thực hiện những hành vi vi phạm pháp luật, đạo đức nghề nghiệp, gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới uy tín của đội ngũ người làm báo Việt Nam.

Bởi vậy, cùng với Luật Báo chí (2016), Hội Nhà báo Việt Nam đã ban hành 10 điều quy định về đạo đức người làm báo. Sau hơn 3 năm triển khai, được sự phối hợp chặt chẽ của Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Thông tin và Truyền thông cùng các cơ quan, ban, ngành khác, hoạt động báo chí đã dần đi vào nề nếp hơn, đạo đức nghề nghiệp của người làm báo được nâng cao…

Theo ông Hà Đăng, nguyên Trưởng ban Tư tưởng Văn hóa Trung ương, việc ban hành và thực hiện 10 điều quy định về đạo đức người làm báo, bộ Quy tắc sử dụng mạng xã hội của hội viên nhà báo cũng như việc thành lập hội đồng xử lý các cấp đã cho thấy sự quyết liệt, kịp thời của Hội Nhà báo Việt Nam trong việc chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ, bắt kịp xu thế.

Hội Nhà báo Việt Nam đã ban hành bộ Quy tắc sử dụng mạng xã hội của hội viên nhà báo. (Ảnh minh họa: TTXVN)
Hội Nhà báo Việt Nam đã ban hành bộ Quy tắc sử dụng mạng xã hội của hội viên nhà báo. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Những quy định, chế tài đó cần thiết và phù hợp với bối cảnh hiện nay, vừa có tác dụng bảo vệ hội viên, bảo vệ hoạt động tác nghiệp của hội viên vừa góp phần ngăn chặn những hành động tiêu cực, bảo vệ uy tín, danh dự của đội ngũ người làm báo Việt Nam.

Mới đây, vào ngày 8/4/, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 43-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của Hội Nhà báo Việt Nam trong tình hình mới.

Chỉ thị nêu rõ sau 15 năm thực hiện Chỉ thị số 37-CT/TW (ngày 18/3/2004) của Ban Bí thư Trung ương Đảng khóa IX, Hội Nhà báo Việt Nam không ngừng được củng cố và phát triển, tiếp tục khẳng định vị trí, vai trò quan trọng trong sự nghiệp cách mạng của Đảng.

Hội đã thường xuyên tổ chức, động viên, khích lệ đội ngũ những người làm báo tích cực tuyên truyền về đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; những thành tựu của đất nước; đấu tranh chống các âm mưu, thủ đoạn, quan điểm sai trái của các thế lực thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Chất lượng, hiệu quả hoạt động của một số tổ chức hội còn hạn chế, chưa phát huy đầy đủ vai trò và vị thế của Hội. 

Đặc biệt, báo chí đã tham gia hiệu quả bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc và cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Hội đã tích cực tham gia xây dựng cơ chế và chính sách báo chí, giám sát việc tuân thủ pháp luật về báo chí, góp phần thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của báo chí cách mạng Việt Nam.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, hoạt động của Hội Nhà báo Việt Nam vẫn còn một số hạn chế. Chất lượng, hiệu quả hoạt động của một số tổ chức hội còn hạn chế, chưa phát huy đầy đủ vai trò và vị thế của Hội. Một số tổ chức hội, cơ quan báo chí chưa chú trọng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ. Vẫn còn tình trạng hoạt động báo chí xa rời tôn chỉ, mục đích, thiếu tính định hướng; một số người làm báo thiếu tu dưỡng, rèn luyện, vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức nghề nghiệp…

Bước tiến trong năm bản lề

Năm 2020 là năm cuối thực hiện Nghị quyết Đại hội X Hội Nhà báo Việt Nam, nhiệm kỳ 2015-2020.

Đặc biệt, đây cũng là năm mà báo chí phải đối mặt với nhiều thách thức khi mà “Đại dịch” COVID-19 tác động tiêu cực đến mọi mặt kinh tế, xã hội. Các cơ quan báo chí trong cả nước gặp không ít khó khăn. Doanh thu phát hành, quảng cáo của nhiều cơ quan báo chí sụt giảm từ 40-50%. Ngoài ra, chi phí cho lực lượng phóng viên tác nghiệp trong khu vực có dịch tăng cao, ảnh hưởng đến hoạt động của các tòa soạn cũng như đời sống của người làm báo.

Hội Nhà báo Việt Nam cũng đã có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ đề nghị hỗ trợ các cơ quan báo chí, người làm báo do ảnh hưởng bởi dịch COVID-19. 

Thế nhưng, vượt lên trên những khó khăn thách thức ấy, các nhà báo đã luôn xứng đáng khi ở “mặt trận” tuyến đầu, vừa song hành với cuộc chiến đẩy lùi COVID-19 cùng với các lực lượng như bác sĩ, bộ đội… vừa thể hiện bản lĩnh ở một “cuộc chiến” khác cũng không kém phần cam go và thử thách: Cuộc chiến chống lại những “làn sóng” tin giả. Những người làm báo đã không ngần ngại xông pha vào điểm nóng của đại dịch để cập nhật, truyền tải thông tin một cách khách quan, nhanh chóng tới độc giả cũng như “tuyên chiến,” đấu tranh đến cùng với fake news.

Trong bối cảnh đó, Hội Nhà báo Việt Nam đã phát huy vai trò của tổ chức chính trị-xã hội-nghề nghiệp, theo dõi sát và cập nhật thường xuyên tình hình đời sống, sức khỏe của hội viên; đưa ra những khuyến cáo về kỹ năng phòng bệnh, tiếp nhận, phân tích và truyền tải thông tin cho đội ngũ phóng viên, biên tập viên tác nghiệp trực tiếp trong dịch bệnh…

Hội Nhà báo Việt Nam cũng đã có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ đề nghị hỗ trợ các cơ quan báo chí, người làm báo do ảnh hưởng bởi dịch COVID-19. Văn bản nêu rõ thời gian qua, dịch bệnh COVID-19 đã khiến các cơ quan báo chí trong cả nước gặp nhiều khó khăn.

Phóng viên tác nghiệp tại 
Phóng viên tác nghiệp tại “điểm nóng” của dịch COVID-19. (Ảnh: TTXVN)

Hiện nay, các cơ quan thông tấn, báo đài trong cả nước đang tích cực đồng hành cùng cơ quan chức năng để truyền tải nhanh, minh bạch, đầy đủ các thông tin về dịch bệnh và công tác phòng, chống dịch.

Với mong muốn hỗ trợ các cơ quan báo chí, người làm báo cả nước vượt qua khó khăn, tiếp tục làm tốt nhiệm vụ chính trị được giao trên mặt trận thông tin tuyên truyền theo chủ trương “Chống dịch như chống giặc,” Hội Nhà báo Việt Nam đề nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét cho phép các cơ quan báo chí được gia hạn nộp thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân năm 2020; miễn tiền phạt chậm nộp thuế.

Ngoài ra, Hội Nhà báo Việt Nam cũng đề nghị Thủ tướng cho phép các cơ quan báo chí được lập Quỹ Phát triển hoạt động sự nghiệp và được sử dụng một phần kinh phí từ Quỹ này để chi cho một số hoạt động phục vụ công tác bảo vệ, tuyên truyền phòng, chống dịch bệnh trong cơ quan như: Mua sắm vật tư, trang thiết bị, dụng cụ phục vụ công tác phòng chống dịch của cơ quan và phóng viên tác nghiệp tại hiện trường; bổ sung trang thiết bị công nghệ phục vụ các kênh họp chuyên môn trực tuyến hoặc tổ chức các sự kiện trực tuyến trong thời gian phòng chống dịch; điều tiết bổ sung cho Quỹ bổ sung thu nhập, đảm bảo để cán bộ, phóng viên an tâm tác nghiệp trong thời gian tuyên truyền phòng, chống dịch bệnh.

Hội Nhà báo Việt Nam sẽ tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm các Nghị quyết của Đảng, Chỉ thị của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng với Hội Nhà báo Việt Nam.

Ông Hồ Quang Lợi cho biết trong thời gian tới, Hội Nhà báo Việt Nam sẽ tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm các Nghị quyết của Đảng, Chỉ thị của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng với Hội Nhà báo Việt Nam, các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến hoạt động báo chí, chú trọng công tác giáo dục tư tưởng, bản lĩnh chính trị cho hội viên.

Ngoài ra, trong thời gian tới, để xây dựng đội ngũ những người làm báo Việt Nam ngang tầm đòi hỏi của nhiệm vụ cách mạng, Hội sẽ tăng cường công tác giáo dục, thực hiện tốt Luật Báo chí, các Quy định về đạo đức nghề nghiệp của người làm báo Việt Nam, Quy tắc sử dụng mạng xã hội của người làm báo Việt Nam, nâng cao bản lĩnh chính trí, trình độ chuyên môn nghiệp vụ, kỹ năng làm báo cho hội viên.

Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình tham dự Hội báo toàn quốc 2019. (Ảnh: TTXVN)
Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình tham dự Hội báo toàn quốc 2019. (Ảnh: TTXVN)

Bên cạnh đó, một trong những nhiệm vụ quan trọng đặt ra là xây dựng hệ thống tổ chức Hội Nhà báo Việt Nam thống nhất, chặt chẽ từ Trung ương đến địa phương hoạt động theo Điều lệ chung; rà soát, kiện toàn xây dựng hệ thống tổ chức Hội theo hướng tinh giảm đầu mối trực thuộc Trung ương Hội khi các cơ quan báo chí triển khai thực hiện Quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đến năm 2025.

Lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam khẳng định trong thời gian tới, Hội sẽ tăng cường công tác quản lý, kiểm tra, giám sát, trong đó đặc biệt chú trọng việc quản lý các văn phòng đại diện, phóng viên thường trú, phát huy vai trò của hội đồng xử lý vi phạm nhằm phòng ngừa, ngăn chặn tình trạng hội viên vi phạm pháp luật và đạo đức nghề nghiệp của người làm báo.

“Các cấp Hội tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động bằng nhiều hình thức, biện pháp phong phú, sáng tạo, thiết thực; phối hợp với các cơ quan chỉ đạo, quản lý báo chí tham mưu xây dựng cơ chế, chính sách để phát triển và quản lý báo chí, đội ngũ người làm báo; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động báo chí, hoạt động của Hội, khai thác nền tảng Internet để làm tốt công tác định hướng dư luận, đấu tranh phản bác những luận điệu xuyên tạc, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng,” ông Hồ Quang Lợi nhấn mạnh.

Để phát huy tốt hơn nữa vai trò của một tổ chức chính trị-xã hội-nghề nghiệp, Hội sẽ quan tâm hơn nữa việc bảo vệ quyền lợi chính đáng và hợp pháp của hội viên, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong việc bảo vệ danh dự, quyền và lợi ích hợp pháp của người làm báo.

Hội đồng Chung khảo Giải Báo chí quốc gia lần thứ 13 (năm 2018) đánh giá các tác phẩm ảnh lọt vào vòng Chung khảo. (Ảnh: TTXVN)
Hội đồng Chung khảo Giải Báo chí quốc gia lần thứ 13 (năm 2018) đánh giá các tác phẩm ảnh lọt vào vòng Chung khảo. (Ảnh: TTXVN)

Trên thực tế, khi hội viên gặp khó khăn, bị đe dọa tính mạng, bôi nhọ danh dự, nhân phẩm trong đời sống và ở không gian mạng, Hội đã chủ động phối hợp với các cơ quan chủ quản báo chí, cơ quan chức năng địa phương nơi hội viên công tác hoặc gặp khó khăn, trở ngại trong quá trình tác nghiệp để làm rõ sự việc, thông tin kịp thời tới công chúng nhằm rộng đường dư luận, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của hội viên.

Mặt khác, Hội đã, đang và sẽ tiếp tục có những hình thức động viên, khen thưởng xứng đáng, kịp thời đối với các đơn vị và cá nhân có thành tích xuất sắc trong hoạt động báo chí, công tác hội, nhất là các tổ chức hội, hội viên trực tiếp hoạt động ở những lĩnh vực, địa bàn có nhiều khó khăn.

Ngoài ra, hoạt động đối ngoại và hợp tác quốc tế theo đúng đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà nước cũng sẽ được tiếp tục triển khai, đẩy mạnh nhằm nâng cao vị thế của Hội Nhà báo Việt Nam nói riêng và của đất nước nói chung trên trường quốc tế./.

Bảo tàng Báo chí dự kiến khánh thành và mở cửa đón khách tham quan vào dịp kỷ niệm 70 năm thành lập Hội Nhà báo Việt Nam (21/4/1950-21/4/2020).

Tuy nhiên, do tình hình dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, Bảo tàng Báo chí Việt Nam sẽ lùi thời điểm dự kiến tổ chức khánh thành và mở cửa đón khách tham quan sang tháng Sáu.

Đến hết quý 1, bảo tàng đã sưu tầm được trên 25.000 hiện vật, tài liệu liên quan đến lịch sử báo chí Việt Nam; hoàn thành việc thiết kế, thi công hệ thống trưng bày thường xuyên.

Ấm áp hai tiếng đồng bào tại Nhật Bản

Đại dịch viêm đường hô hấp cấp COVID-19 do virus corona chủng mới SARS-CoV-2 từ cuối tháng Hai bắt đầu bùng phát mạnh tại Nhật Bản khiến quốc gia này trở thành một trong những điểm nóng.

Từ giữa tháng Ba, dịch bệnh bắt đầu tác động lớn tới hoạt động kinh tế, xã hội của xứ sở Hoa Anh đào. Như tất cả những người đang sinh sống tại Nhật Bản, cộng đồng người Việt bắt đầu cảm nhận được những tác động tiêu cực từ COVID-19.

Bài viết dưới dây là những cảm nhận của phóng viên TTXVN nhiều năm công tác tại Nhật Bản về ý nghĩa của hai tiếng đồng bào thiêng liêng đối với cộng đồng người Việt ở quốc gia Đông Bắc Á trong thời điểm dịch bệnh khó khăn này.

Lá lành đùm lá rách

Theo Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Vũ Hồng Nam, cộng đồng người Việt tại Nhật Bản có khoảng 350.000 người, gồm 3 nhóm. Nhóm học sinh, sinh viên có khoảng hơn 100.000 người, nhóm thực tập sinh có khoảng 250.000 người và nhóm còn lại gồm những người định cư và các thành phần khác.

Thiếu thông tin về tình hình dịch bệnh và các biện pháp hỗ trợ, thiếu khẩu trang là nỗi lo đầu tiên trong những ngày đầu dịch bùng phát mạnh. Đặc biệt, nhiều du học sinh và thực tập sinh người Việt sống ở những vùng xa các đô thị lớn không mua được khẩu trang và không có nhiều thông tin cần thiết về dịch bệnh.

Khó khăn càng dồn dập khi tình hình diễn biến theo chiều hướng xấu. Hàng loạt trường học, công sở, doanh nghiệp, dịch vụ… tạm ngừng hoạt động. Nhiều người bị giảm giờ làm, tạm nghỉ hoặc làm việc tại nhà dẫn đến việc giảm hoặc mất thu nhập. Du học sinh đi theo diện tự túc phải nghỉ học và nghỉ làm thêm. Những du học sinh vừa tốt nghiệp trong tháng Ba vừa qua bị kẹt lại Nhật Bản vì các chuyến bay bị hạn chế. Tuy nhiên, những du học sinh này lại không thể đi làm thêm do không được cấp phép và cũng vì tình hình dịch bệnh, vì vậy các em rất chật vật để có thể sống được tại Nhật Bản trong thời gian chờ có chuyến bay về nước.

Một khó khăn nữa là các đường bay về Việt Nam bị hạn chế, khiến cho không chỉ những người Việt ở Nhật có nhu cầu về nước mà nhiều hành khách Việt Nam từ nước khác quá cảnh tại sân bay của Nhật cũng bị mắc kẹt. Thông tin, chính sách của các nước thay đổi thường xuyên, một đường bay có thể hủy trong vòng 30 phút mà không được báo trước, nếu một hành khách bị sốt trên máy bay sẽ làm đảo lộn kế hoạch của bao người khác… Tất cả những yếu tố này khiến cho những người Việt đang kẹt tại Nhật lo lắng hơn vì không biết đến lúc nào mới có thể thoát khỏi tình huống này.

Những hành động, nghĩa cử ấm áp đang xuất hiện ngày càng nhiều trong cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Chính trong hoàn cảnh đầy thử thách này, những hành động, nghĩa cử ấm áp đang xuất hiện ngày càng nhiều trong cộng đồng người Việt tại Nhật Bản.

Gọi điện cho tôi trong một buổi chiều giữa tháng Tư, em Nguyễn Hoàng Dương, du học sinh sống tại Tokyo thông báo: “Em nghỉ làm được hai tháng nay rồi chị ạ.” Tôi hỏi: “Bây giờ không có thu nhập thì em sống như thế nào?” Em nói: “Em vẫn còn một ít tiền, trong tình hình này thì tụi em phải tằn tiện chị ạ.”

Em có vẻ hơi buồn khi nói rằng gia đình đã phải gửi tiền sang để em làm hợp đồng mới thuê nhà. Trước kia, với công việc làm thêm tại một quán ăn ở Akihabara, em đã tự trang trải mọi chi phí sinh hoạt của mình. Việc phải nhờ gia đình hỗ trợ tiền thuê nhà dường như đối với em là một điều “cực chẳng đã” vì em không muốn chất thêm một gánh nặng nào lên vai bố mẹ ngoài khoản tiền học phí.

Em Nguyễn Hoàng Dương, du học sinh Việt Nam tại Tokyo, trước quán ăn em làm thêm ngoài giờ học. 
Em Nguyễn Hoàng Dương, du học sinh Việt Nam tại Tokyo, trước quán ăn em làm thêm ngoài giờ học. 

Em kể với tôi bạn bè em hằng ngày đều nhắn tin cho nhau, than thở vì không được đi làm, đi học. Tuy nhiên, mọi người đều động viên nhau vượt qua khó khăn. Em vui vẻ khoe với tôi: “Em không lo bị lây nhiễm đâu, vì em chẳng đi đâu và em không thiếu khẩu trang.” Hóa ra, bạn cùng trọ với em làm việc tại siêu thị, thường xuyên mua khẩu trang cho em. Em nói: “Tụi em bây giờ là thế chị ạ, cứ người có điều kiện hơn một chút thì sẽ giúp cho người khó khăn hơn.”

“Nhà trường hoãn lịch khai giảng liên tục chị ạ, từ đầu kỳ nghỉ Xuân đến giờ,” em Nguyễn Dương Tùng thông báo khi tôi gọi điện hỏi thăm. Theo kế hoạch mới, trường sẽ bắt đầu học trực tuyến từ ngày 11/5 nhưng học tập trung trên trường thì chưa có lịch.

Vẫn là giọng nói lạc quan của cậu thanh niên mà tôi có dịp làm quen 3 năm trước, Tùng nói rằng em bị giảm giờ làm, thu nhập giảm nhưng em cảm thấy may mắn vì mình vẫn còn được đi làm và được ở một thành phố lớn. Tùng kể khi biết có những người bạn không mua được khẩu trang vì ở nơi xa trung tâm, em thường dậy sớm vào khoảng 5 giờ 30 sáng, đi một loạt các cửa hàng tiện lợi để mua khẩu trang, sau đó ra ga đưa cho các bạn.

Nghe giọng nói vui vẻ của Tùng qua điện thoại, tôi nhớ lại hình ảnh chàng thanh niên 18 tuổi, cách đây 3 năm sang Nhật theo chương trình hỗ trợ của báo Asahi, một ngày chỉ được ngủ 5 giờ vì lịch trình bận rộn vừa học vừa làm, nhưng luôn nở nụ cười. Chàng trai đã từng được nhận bằng khen của cảnh sát Takatsu vì thành tích dũng cảm bắt trộm giờ đây là sinh viên năm thứ ba Trường đại học Thực liệu nông nghiệp Niigata.

“Mình thấy làm được thì mình làm thôi, có gì to tát đâu chị,” đó là câu đầu tiên mà anh Ngô Thanh Tùng, chủ quán Phở 77 tại Chiba (Chi-ba), nói với tôi khi lần đầu trò chuyện. Không nói nhiều về sự giúp đỡ dành cho cộng đồng mà mình đang thực hiện, anh Tùng chỉ hỏi tôi có thể chia sẻ giúp anh thông tin rằng ngôi nhà của anh luôn sẵn sàng chào đón những đồng bào đang mắc kẹt tại Nhật Bản, đặc biệt là ở sân bay Narita, trú chân trong thời gian chờ có chuyến bay tiếp theo về nước.

Một người bạn tôi kể rằng có một gia đình 3 người được anh Tùng đón về tạm trú tại nhà. Bố mẹ sang Nhật Bản dự lễ tốt nghiệp đại học của con gái, nhưng sau đó không về nước được vì các chuyến bay bị hủy. Không biết tiếng Nhật, trong khi thời hạn visa sắp hết, họ đã được anh Tùng hướng dẫn cách thức gia hạn visa và đón từ khách sạn ở Tokyo về Chiba. Cả gia đình hiện vẫn đang sống tại nhà của anh Tùng chờ đến ngày có chuyến bay về nước.

Anh Ngô Thanh Tùng đăng trên trang cá nhân lời đề nghị được hỗ trợ những người Việt mắc kẹt tại Nhật Bản do đại dịch COVID-19.
Anh Ngô Thanh Tùng đăng trên trang cá nhân lời đề nghị được hỗ trợ những người Việt mắc kẹt tại Nhật Bản do đại dịch COVID-19.

Anh Tùng kể rằng ý tưởng cho những người Việt mắc kẹt tại Nhật Bản ở nhà mình trong giai đoạn dịch bệnh xuất phát từ việc bạn bè của anh ở Dallas, Mỹ đăng lên Facebook thông báo một nhóm du học sinh sẽ quá cảnh tại sân bay Narita để về Việt Nam.

Anh ngay lập tức gắn tên mình vào nội dung đó và nhắn rằng nếu trong trường hợp bà con Việt kiều từ Mỹ, từ châu Âu về nước quá cảnh tại Nhật Bản, nếu bị kẹt tại Nhật Bản thì liên hệ với anh.

Anh nhấn mạnh chỉ cần nhận được đề nghị giúp đỡ, anh sẽ đến đón tại sân bay và hỗ trợ nơi ăn ở miễn phí, đủ tiện nghi, trong thời gian chờ đợi chuyến bay tiếp theo về nước.

Từ lời thông báo của bạn bè tại Mỹ, anh Tùng đã thông báo trên Faceboook cá nhân rằng người Việt nào gặp khó khăn đang kẹt tại Nhật Bản chưa về nước, đặc biệt là du học sinh và thực tập sinh, có thể đến nhà anh ở trong thời gian chờ về nước. Anh nói rằng khu vực anh sống ít người, không có tiếp xúc nhiều, gần siêu thị, gần sân bay Narita, anh có thể lái ôtô, hỗ trợ đưa đón hoặc đi mua sắm.

Từng có 20 năm làm hướng dẫn viên du lịch và 3 năm làm giáo viên tại trường đại học thể thao, với anh Tùng, hỗ trợ mọi người là công việc quen thuộc, không khác với những công việc anh từng làm. Khi tôi hỏi có sợ bị lây nhiễm không, với sự quả quyết, anh Tùng nói: “mình phải tự thấy an toàn mình mới làm và ai cũng sợ thì sẽ không có ai dám làm.”

Anh Tùng tâm sự: “khi đồng bào đang gặp khó khăn, mình cảm thấy mình đủ điều kiện, đủ kinh nghiệm để hỗ trợ mà không làm thì mình rất áy náy.” Trong cuộc trò chuyện với tôi, điều duy nhất mà anh muốn là thông qua kênh thông tin chính thống, những người Việt ở Nhật đang khó khăn, có thể biết đến anh, liên hệ với anh để anh có thể hỗ trợ.

Một thông tin khá thú vị mà bạn anh Tùng vừa tiết lộ là ông chủ quán Phở 77 đã tự mình làm món thịt chưng mắm tép để gửi tặng những bạn bè có nhu cầu trong lúc đại dịch. Món ăn dân dã, đặc trưng hương vị Việt Nam mà anh gọi vui là mắm tép thương hiệu “ông Tòng” đã làm ấm lòng những người con xa quê trong lúc khó khăn.

Anh Ngô Thanh Tùng đang chuẩn bị gửi những lọ thịt chưng mắm tép cho bạn bè Việt  Nam tại Nhật Bản.   
Anh Ngô Thanh Tùng đang chuẩn bị gửi những lọ thịt chưng mắm tép cho bạn bè Việt Nam tại Nhật Bản.   

Những tấm lòng Việt Nam trong ngành y

Thông tin-tư vấn bằng tiếng Việt là một công việc tối quan trọng trong bối cảnh cộng đồng người Việt, đặc biệt là những người hạn chế về tiếng Nhật, cần tìm một địa chỉ đáng tin cậy giúp họ giải tỏa những lo ngại, giải đáp những thắc mắc liên quan đến COVID-19.

Ngày 10/4, Hội người Việt Nam tại Nhật Bản đã đăng tải phiếu khảo sát nhu cầu hỗ trợ y tế liên quan đến đại dịch COVID-19 của cộng đồng người Việt Nam tại Nhật Bản, với mục tiêu cung cấp thông tin nhanh, chính xác, kết nối kịp thời với đội ngũ nhân viên y tế người Việt trên khắp Nhật Bản và tìm ra các hình thức hỗ trợ nhanh nhất, phù hợp nhất cho cộng đồng người Việt.

Chỉ sau 2 ngày tiến hành bản khảo sát, đã có hơn 100.000 người tham gia, hơn 11.000 lượt tương tác và gần 2.000 lượt hồi đáp. Điều này chứng tỏ cộng đồng người Việt Nam tại Nhật Bản rất lo lắng về đại dịch COVID-19. Từ kết quả đó, ban lãnh đạo Hội người Việt nhận thấy tầm quan trọng của việc lập kênh thông tin-tư vấn cho cộng đồng trong tình hình cấp bách hiện nay.

Một cửa hàng dược mỹ phẩm dán thông báo quy định: ‘Mỗi người chỉ được mua một  túi khẩu trang.’ 
Một cửa hàng dược mỹ phẩm dán thông báo quy định: ‘Mỗi người chỉ được mua một túi khẩu trang.’ 

Ngày 12/4, Hội người Việt Nam tại Nhật Bản đã thông báo khởi động Chiến dịch hỗ trợ y tế trong đại dịch COVID-19 cho cộng đồng người Việt Nam tại Nhật Bản. Chỉ trong vòng vài ngày sau khi khởi động, fanpage của chương trình đã thu hút gần 11.000 tài khoản theo dõi. Chiến dịch gồm có 2 kênh chính gồm kênh cung cấp và cập nhật thông tin về tình hình COVID-19 tại Nhật Bản và kênh tư vấn, hỗ trợ và đối ứng khẩn cấp qua messenger và hotline.

Chiến dịch là sự huy động của nhiều hội nhóm và các tình nguyện viên Việt Nam tại Nhật Bản, trong đó Hội người Việt tại Nhật Bản đóng vai trò đại diện. Về mặt chuyên môn, chiến dịch có ban cố vấn là các bác sỹ Việt Nam đang làm việc tại Nhật và ban tư vấn là 123 điều dưỡng viên làm việc ở Nhật Bản theo chương trình thực tập sinh điều dưỡng được xây dựng theo Hiệp định đối tác kinh tế Việt Nam-Nhật Bản (EPA).

“Cung cấp thông tin chính xác về dịch bệnh là một trong những công việc cần thiết hiện nay,” anh Phạm Nguyên Quý, bác sỹ nội khoa tổng quát tại Bệnh viện Trung ương Kyoto Miniren, trả lời khi tôi hỏi anh về những công việc mà nhóm Y học cộng đồng, do anh làm trưởng nhóm, đang thực hiện trong chiến dịch hỗ trợ y tế của Hội người Việt. Anh Quý cho biết trong chiến dịch này, anh cùng một số bác sỹ trong nhóm Y học cộng đồng tham gia với tư cách là ban cố vấn, có nhiệm vụ đánh giá và chẩn đoán những ca khó.

Bác sỹ Phạm Nguyên Quý.
Bác sỹ Phạm Nguyên Quý.

Đánh giá về tâm lý của người Việt trong dịch bệnh, bác sỹ Quý cho biết có những người Việt so sánh các biện pháp ứng phó dịch của Nhật với Việt Nam và lo lắng vì nghĩ rằng Nhật Bản không làm quyết liệt. Từ góc độ của một người trong ngành y, bác sỹ Quý cho rằng mỗi một quốc gia có cách ứng phó phù hợp với tình hình tại nước mình.

Theo bác sỹ Quý, với tình hình như hiện nay, nếu toàn bộ các ca nhiễm COVID-19 tại Nhật Bản, dù nặng hay nhẹ, đều được nhập viện thì sẽ rất dễ dẫn đến tình trạng quá tải tại bệnh viện. Thêm vào đó, nhiều bệnh nhân sẽ làm tăng nguy cơ lây nhiễm cho nhân viên y tế, điều này sẽ ảnh hưởng rất nghiêm trọng đến nguồn lực của ngành y. Vì vậy, chủ trương của Nhật Bản là không khuyến khích chuyện tự đến viện khám hoặc tự gọi xe cấp cứu vì các hành động đó sẽ làm phát tán virus càng nhanh hơn.

Nhật Bản chủ trương trước hết là tư vấn qua điện thoại tại địa phương, theo đó khuyến khích những người cảm giác có triệu chứng nhiễm gọi điện lên trung tâm y tế của quận, để được tư vấn xem có nên đi bệnh viện hay không. Bệnh nhân nhẹ thì có thể ở nhà tự chăm sóc, chỉ có những người có triệu chứng đúng tiêu chuẩn chẩn đoán của bác sỹ và có triệu chứng trở nặng mới được nhập viện. Những người nghi nhiễm sẽ vào một khu cách ly riêng để được khám, rồi sau đó được làm xét nghiệm. Sau 1 đến 2 ngày, sẽ có kết quả xét nghiệm và bác sỹ căn cứ vào đó để kết luận phải nhập viện hay về nhà tự điều trị.

Tư vấn qua điện thoại là biện pháp tiên quyết trong quá trình sàng lọc và chẩn đoán một bệnh nhân nghi có triệu chứng COVID-19. Tuy nhiên, đây chính là một trở ngại đối với những người Việt Nam không nói tốt tiếng Nhật.

Bác sỹ Quý cho biết có những người Việt bị các triệu chứng, mệt, có thể không phải là COVID-19. Tuy nhiên, trong bối cảnh dịch bệnh, họ rất lúng túng và lo lắng, không biết hỏi ai, làm gì hoặc đi đâu khám.

Chiến dịch hỗ trợ y tế cho người Việt được khởi động đã đem lại cảm giác an tâm cho nhiều người Việt tại Nhật Bản

Chiến dịch hỗ trợ y tế cho người Việt được khởi động đã đem lại cảm giác an tâm cho nhiều người Việt tại Nhật Bản. Nhiều người Việt Nam tại Nhật Bản và cả tại Việt Nam đã gửi lời cảm ơn đến những tình nguyện viên tham gia chiến dịch, bày tỏ sự vui mừng và an tâm khi người Việt đã có một điểm tựa đáng tin cậy trong đại dịch. Có những phụ huynh tại Việt Nam đã gọi chiến dịch là “sự trợ giúp quý báu,” “phao cứu hộ” cho người Việt tại Nhật.

Bác sỹ Quý khẳng định linh hồn của chương trình là Ban tư vấn viên với 123 điều dưỡng. Ban cố vấn của Y học cộng đồng sẽ hỗ trợ các tư vấn viên, sàng lọc để xác định các ca có dấu hiệu chuyển nặng, có thể quyết định gọi cấp cứu.

Bên cạnh việc tham gia chiến dịch hỗ trợ y tế của Hội, từ đầu mùa dịch, nhóm Y học cộng đồng đã tập hợp và đăng tải rất nhiều tài liệu về biện pháp phòng và điều trị bệnh. Ngoài ra, một bác sỹ trong nhóm đang triển khai một website, cho phép người dùng, sau khi tích trả lời bảng câu hỏi trong website, sẽ nhận được được câu trả lời tự động với các nội dung hướng dẫn người dùng nên làm gì tiếp theo như nên đi khám ngay, có thể chờ hoặc những hướng dẫn khác.

Trong bối cảnh dịch bệnh, công việc của nhân viên y tế nhiều hơn. Đối với những người Việt đang làm trong ngành y tại Nhật Bản, ngoài việc hoàn thành nhiệm vụ tại cơ sở y tế, họ còn phải dành những giờ phút nghỉ ngơi để hỗ trợ cộng đồng. Bởi vì tất cả đều hiểu rằng mọi thông tin và lời hướng dẫn chính xác từ những người có chuyên môn bằng ngôn ngữ mẹ đẻ không chỉ giúp ích cho nỗ lực phòng chống dịch trong cộng đồng người Việt, mà còn làm an lòng những đồng bào xa quê hương.

Người dân di chuyển trên đường phố tại Tokyo, Nhật Bản ngày 7/4/2020 trong bối cảnh dịch COVID-19 lan rộng. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Người dân di chuyển trên đường phố tại Tokyo, Nhật Bản ngày 7/4/2020 trong bối cảnh dịch COVID-19 lan rộng. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Đất nước luôn bên cạnh

Trong khó khăn, hoạn nạn, tinh thần tương thân, tương ái trong cộng đồng người Việt tại Nhật Bản càng tỏa sáng. Từ các hội, nhóm, đoàn thể đến mỗi cá nhân đều muốn được chung tay góp sức để giúp đỡ cho những hoàn cảnh khó khăn.

Hội Thanh niên và Sinh viên Việt Nam tại Nhật Bản (VYSA) là một trong những nhóm hành động sớm nhất. Khi dịch bệnh bùng phát mạnh tại Hàn Quốc và bắt đầu xuất hiện tại Nhật Bản, VYSA đã hủy một một loạt các sự kiện Jobfair (Hội chợ việc làm), festival, lễ hội ngắm hoa Anh đào, thay vào đó triển khai những hoạt động hỗ trợ cộng đồng người Nhật đối phó với COVID-19.

Khi dịch bệnh diễn biến xấu, khối lượng công việc nhiều hơn, đầu tháng Ba, VYSA đã thành lập nhóm hỗ trợ cộng đồng có 24 thành viên. Nhóm liên tục cập nhật thông tin của chính phủ, của đại sứ quán để tư vấn cho du học sinh. Các thành viên trong nhóm cũng tiến hành làm phiếu khảo sát nắm rõ hơn khó khăn và nhu cầu của du học sinh Việt Nam tại Nhật Bản.

Phiếu khảo sát của Hội thanh niên và sinh viên Việt Nam tại Nhật Bản (VYSA)  nguyện vọng về nước của các du học sinh Việt Nam đang mắc kẹt tại Nhật Bản.
Phiếu khảo sát của Hội thanh niên và sinh viên Việt Nam tại Nhật Bản (VYSA) nguyện vọng về nước của các du học sinh Việt Nam đang mắc kẹt tại Nhật Bản.

Từ giữa tháng Hai, việc mua khẩu trang, nước rửa tay sát khuẩn tại Nhật Bản trở nên khó khăn, nhiều cửa hàng dán thông báo không còn hàng để bán. Một số ít các cửa hàng còn bán thì ghi rõ quy định về số lượng mỗi một khách hàng được phép mua. Trước tình hình này, VYSA đã kêu gọi được hơn 1.000 chiếc khẩu trang kháng khuẩn bằng vải giặt được 30 lần, để gửi cho các du học sinh Việt Nam đang ở tại các vùng dịch lớn như Hokkaido, Kanto. Song song với hoạt động hỗ trợ này, nhóm hỗ trợ còn phát động các phong trào nâng cao ý thức phòng chống dịch như thi nhảy Ghen COVY.

Chủ tịch VYSA Nguyễn Như Lịch tâm sự rằng dịch bệnh vẫn đang diễn biến phức tạp, vì vậy du học sinh Việt Nam tại Nhật vẫn đang đối mặt với khó khăn. Lịch cho biết du học sinh vừa kết thúc năm học cũ, sang năm học mới, các trường bắt đầu học trực tuyến nên cũng không tiếp xúc xã hội nhiều. Tuy nhiên, do không thể đi làm thêm vì dịch bệnh, các du học sinh tự túc gặp khó khăn lớn trong việc trang trải các khoản như nhà ở, học phí, sinh hoạt phí vì đó là các khoản tiền lớn. Những sinh viên năm cuối, do các hoạt động hỗ trợ tư vấn việc làm sau khi tốt nghiệp bị hủy hoặc hoãn nên các kênh để tìm việc ở Nhật trong thời điểm này hầu như không hoạt động.

Một số tổ chức đã liên hệ với VYSA đề nghị hỗ trợ nơi ở và tài chính cho những du học sinh khó khăn

Ngoài ra, còn hàng trăm du học sinh vừa tốt nghiệp cuối tháng Ba nhưng chưa kịp về nước đang kẹt lại Nhật Bản. Những du học sinh này do đã tốt nghiệp nên chính phủ không cho phép đi làm thêm, buộc phải sống nhờ bạn bè tại Nhật và sự trợ giúp từ gia đình ở Việt Nam. Tuy nhiên, những du học sinh do hoàn cảnh gia đình khó khăn khó có thể duy trì nếu tình trạng này tiếp tục kéo dài.

Một số tổ chức đã liên hệ với VYSA đề nghị hỗ trợ nơi ở và tài chính cho những du học sinh khó khăn. VYSA hiện đang xác định lại tình trạng của các du học sinh, sàng lọc thông tin, sau đó sẽ khớp với đơn vị tài trợ. Lịch nói: “Được đóng góp chút công sức nhỏ bé để giúp đỡ mọi người là điều có ý nghĩa nhất đối với chúng em trong hoàn cảnh này.”

Sugoi là một nhóm công khai trên Facebook khá quen thuộc với cộng đồng người Việt tại Nhật Bản. Fanpage của nhóm thu hút xấp xỉ 700.000 tài khoản theo dõi, trong đó số lượng tài khoản theo dõi mới tăng mạnh trong đợt dịch. Với lợi thế các quản trị viên là những thanh niên có kinh nghiệm sống tại Nhật Bản và có năng lực tiếng Nhật tốt, một trong những thế mạnh hiện nay của Sugoi là cung cấp thông tin nhanh, chính xác và đúng nhu cầu.

Ngày 18/4, Sugoi công bố website sugoi.vn về dịch COVID-19 tại Nhật. Website được nhóm Sugoi xây dựng với nội dung cập nhật chi tiết và liên tục tình hình dịch bệnh tại từng địa phương ở Nhật Bản với mục tiêu giúp cho người Việt hạn chế di chuyển đến những nơi có ca nhiễm.

Các phong bì đựng khẩu trang của nhóm Sugoi đang chuẩn bị được gửi đi bằng đường  bưu điện
Các phong bì đựng khẩu trang của nhóm Sugoi đang chuẩn bị được gửi đi bằng đường bưu điện

Một quản trị viên của Sugoi, anh Trịnh Quang Hợp, cho biết nhiều người Việt, do hạn chế về tiếng Nhật, nên không nắm được thông tin về tình hình dịch bệnh không chỉ trên toàn Nhật Bản mà ngay cả nơi mình đang sinh sống. Trước khi có website, Sugoi thường xuyên cập nhật thông tin về dịch bệnh trên fanpage của mình, tuy nhiên, do tính chất fanpage, nên thông tin bị xé lẻ và không có tính hệ thống.

Chính vì vậy, website của Sugoi là nhằm giúp mọi người biết rõ vị trí, thời gian công bố phát hiện ca nhiễm mới. Website vừa ra đời đã nhận được sự ủng hộ rộng rãi của cộng đồng. Có tài khoản, sau khi truy cập vào bản đồ lây nhiễm trên app, đã thốt lên rằng: “nếu không có app này thì không biết rằng vừa xuất hiện ca nhiễm mới ngay tại nơi mình sống.”

Cùng với việc cung cấp thông tin, các admin của Sugoi còn đóng vai trò như một kênh tư vấn nhiều vấn đề cho các du học sinh và tu nghiệp sinh. Hợp kể rằng có một du học sinh ở tỉnh Fukui đã gọi điện cho nhóm vì lo sợ không biết mình có bị nhiễm COVID-19 không. Các admin của Sugoi đã kết nối các kênh thông tin để hỗ trợ tư vấn, cuối cùng giúp được du học sinh đó tìm đến nơi khám bệnh. May mắn là du học sinh này không bị nhiễm COVID-19.

Tặng khẩu trang cũng là một công việc mà nhóm Sugoi đã triển khai từ cuối tháng 3. Nhóm tự góp tiền, đi kêu gọi tài trợ và mua được 2.000 khẩu trang vải kháng khuẩn của Việt Nam. Hợp cho biết Sugoi đã gửi được hơn 600 khẩu trang cho những người có nhu cầu. Trong những chiếc phong bì đựng khẩu trang, Sugoi còn kèm thêm những bức thư viết tay, động viên mọi người cùng nỗ lực vượt qua khó khăn. Có tài khoản Facebook, sau khi nhận được quà đã thốt lên rằng “Dễ thương quá, cám ơn các bạn.”

Một thành viên trong nhóm Sugoi đang viết những lời động viên chia sẻ, gửi đến  những bạn mà nhóm tặng khẩu trang.
Một thành viên trong nhóm Sugoi đang viết những lời động viên chia sẻ, gửi đến những bạn mà nhóm tặng khẩu trang.

Đất nước luôn bên cạnh

Làm nhiệm vụ tại một trong những điểm nóng về dịch bệnh của thế giới, có thể nói Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản là một trong những cơ quan đại diện ngoại giao vất vả nhất trong giai đoạn này.

Với một cộng đồng người Việt lớn và tình huống cấp bách như “thời chiến”, khối lượng công việc từ giải đáp thông tin, bảo hộ công dân, hỗ trợ lãnh sự… nhiều và dồn dập khiến cho toàn bộ cán bộ, nhân viên sứ quán phải căng mình đáp ứng.

Đại sứ Vũ Hồng Nam cho biết để làm tốt công việc an dân, hỗ trợ cộng đồng giải đáp thắc mắc, tìm lời khuyên trong lúc hoang mang lo lắng hoặc khi có những dấu hiệu nghi nhiễm virus, đại sứ quán đã tăng gấp đôi số đầu dây điện thoại nóng lên 4 số trực 24 giờ, có sử dụng các loại hình app xã hội như email, Viber, Line, Zalo, Whatsapp, Facebook… để mọi công dân có thể liên lạc.

Lời phát động của VYSA về chương trình thi nhảy Vũ điệu GHEN COVY để nâng cao  nhận thức của du học sinh về dịch bệnh COVID-19
Lời phát động của VYSA về chương trình thi nhảy Vũ điệu GHEN COVY để nâng cao nhận thức của du học sinh về dịch bệnh COVID-19

Tất cả cán bộ, nhân viên tại sứ quán đều hiểu rằng khi có bất cứ biến động chính trị, thiên tai hay dịch bệnh thì điều đầu tiên công dân dựa vào đại sứ quán nước mình.

Công việc bề bộn và căng thẳng tới 18 giờ mỗi ngày. Cán bộ trực bảo hộ công dân thì canh chuông điện thoại 24 giờ các ngày trong tuần. Toàn thể cán bộ được huy động để trực điện thoại thông thường với khả năng có thể trả lời 6 cuộc gọi trong cùng một lúc. Điện thoại nóng rực, giọng cán bộ khản đặc vì trả lời điện thoại dồn dập. Cán bộ, nhân viên sứ quán vẫn nhẫn nại lắng nghe, giải thích, hướng dẫn để giảm bớt những nỗi lo âu, những khó khăn cho người Việt trong giai đoạn đặc biệt nhạy cảm này.

Vất vả nhất là cán bộ tiếp khách ở phòng lãnh sự là những người nguy cơ phơi nhiễm virus cao vì tính chất công việc phải tiếp xúc trực tiếp với nhiều người. Hằng ngày có hàng trăm công dân có nhu cầu làm các thủ tục, giấy tờ hộ tịch. Khẩu trang, dung dịch diệt khuẩn cũng thiếu thốn. Chính vì vậy, các thiết bị bảo hộ y tế luôn được ưu tiên cho cán bộ lãnh sự, để bảo đảm điều kiện an toàn tốt nhất để giảm thiểu rủi ro virus có thể phát tán trong quá trình thụ lý hồ sơ…

Đại sứ Vũ Hồng Nam trải lòng: “Chúng tôi hiểu rằng, sự vất vả, những nỗ lực của đại sứ quán có ý nghĩa quan trọng đối với mỗi công dân Việt Nam khi xa Tổ quốc. Mỗi cuộc nói chuyện, mỗi email của chúng tôi trả lời cho công dân có ý nghĩa quý giá, giúp cho những người Việt Nam xa nhà yên tâm hơn, họ sẽ cảm thấy ấm lòng, không bị cô đơn. Đất nước luôn bên cạnh các bạn!”

Đại sứ Vũ Hồng Nam nhận định cho dù vẫn còn nhiều khó khăn, song cho đến nay, phần lớn người Việt tại Nhật Bản vẫn bình tĩnh. Những lời kêu gọi, hướng dẫn, động viên, chia sẻ, được đăng tải trên các website, fanpage của đại sứ quán, các hội đoàn, các nhóm công khai, các cá nhân, đã làm nổi bật hình ảnh một cộng đồng người Việt gắn bó, đoàn kết và tương thân, tương ái. Hai tiếng “đồng bào” ấm áp đang vang lên trong con tim của mỗi người Việt tại Nhật Bản./.

Một thành viên trong nhóm Sugoi đang viết những lời động viên chia sẻ, gửi đến những bạn mà nhóm tặng khẩu trang.
Một thành viên trong nhóm Sugoi đang viết những lời động viên chia sẻ, gửi đến những bạn mà nhóm tặng khẩu trang.

‘Đây là Đài Phát thanh Giải phóng…’

Ngày 1/2/1962, tại cánh rừng Căn cứ Mã Đà, thuộc Chiến khu D, Đài Phát thanh Giải phóng – cơ quan của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam chính thức phát sóng buổi đầu tiên trên nền nhạc của ca khúc “Giải phóng miền Nam.”

Kể từ đây, tiếng nói của Đài Phát thanh Giải phóng đã trở thành nguồn cổ vũ tinh thần to lớn cho quân và dân miền Nam, góp phần quan trọng vào thắng lợi chung của dân tộc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

“Đây là Đài phát thanh Giải phóng…”

Từ sau Phong trào Đồng Khởi, cách mạng miền Nam đã có những bước phát triển nhanh về khí thế tiến công cách mạng. Tháng 12/1960, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam ra đời, sau đó, hơn 1 năm theo sự chỉ đạo của Bộ Chính trị và Trung ương Cục miền Nam, lãnh đạo Đài Tiếng nói Việt Nam đã chuẩn bị mọi mặt để cho thành lập Đài Phát thanh Giải phóng.

Và sự kiện ngày 1/2/1962, tại cánh rừng Căn cứ Mã Đà, thuộc Chiến khu Đ, Đài Phát thanh Giải phóng – cơ quan của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam – chính thức phát sóng buổi đầu tiên, đánh dấu bước phát triển vượt bậc của báo chí cách mạng trên chiến trường miền Nam.

Đài Phát thanh Giải phóng đã phát bản tin đầu tiên bằng năm thứ tiếng Việt, Pháp, Anh, Hoa và Khmer, với lời giới thiệu tự tin, kiêu hãnh: “Đây là Đài Phát thanh Giải phóng, tiếng nói bất khuất, tiếng nói kiên cường, tiếng nói chính nghĩa của Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam.”

Nằm trong thời kỳ đế quốc Mỹ liên tiếp mở các chiến lược “Chiến tranh đặc biệt,” “Chiến tranh Cục bộ” rồi đến thời Tổng thống S.Nixon lên nắm quyền là “Việt Nam hóa Chiến tranh,” từng giai đoạn của cuộc kháng chiến đã buộc Đài Phát thanh Giải phóng phải thay đổi địa điểm phát sóng nhiều lần ở một số tỉnh và có điểm phát là cơ quan tuyệt mật ở Hà Nội, với các bí danh: Viz 1080 Bộ Tổng Tham mưu, C55 và CP90.

Một số phóng viên, biên tập viên Đài Phát thanh Giải phóng. (Ảnh tư liệu của VOH)
Một số phóng viên, biên tập viên Đài Phát thanh Giải phóng. (Ảnh tư liệu của VOH)

Dù hoàn cảnh nào Đài Phát thanh Giải phóng vẫn luôn vững vàng để hoàn thành sứ mạng nhiệm vụ cách mạng giao cho.

Để cho Đài Phát thanh Giải phóng ra đời, Đài Tiếng nói Việt Nam đã cử những cán bộ giỏi, am hiểu địa bàn vào chiến trường miền Nam xây dựng Đài. Những lớp cán bộ đi đầu là các đồng chí Vũ Đường (tức Thanh Nho), Huỳnh Minh Lý (tức Ba Nhi), Hồ Vĩnh Thuận, Phạm Châu Lập, Nguyễn Khắc Cần…

Đồng thời, Đài Tiếng nói Việt Nam cũng đã gửi phương tiện, thiết bị, như đèn, máy phát sóng 01 kW tháo dời để tiện cho đi theo con đường mật của Ban Thống nhất Trung ương vào chiến trường những năm 1960-1962. Đây là những nhà báo – lớp cán bộ đi B đầu tiên của Đài Đài Tiếng nói Việt Nam mở đầu cho những chuyến các nhà báo lên đường vào Nam theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc phục vụ kháng chiến.

Vũ khí sắc bén trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước

Kể từ khi thành lập, Đài Phát thanh Giải phóng đã thực sự là một mũi tiến công sắc bén, đưa tiếng nói của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam đến đồng bào và chiến sỹ cả nước, đến với nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới, giúp cho cộng đồng quốc tế hiểu hơn về cuộc kháng chiến chính nghĩa, toàn dân, toàn diện của đồng bào miền Nam, dân tộc Việt Nam.

Được xây dựng trong hoàn cảnh muôn vàn khó khăn, từ sự nỗ lực của lực lượng tại chỗ và đặc biệt là có sự hậu thuẫn tích cực của cán bộ nhân viên Đài Giải phóng A ở miền Bắc, chỉ trong thời gian ngắn, Đài đã phát 10 giờ mỗi ngày và bằng 5 thứ tiếng. Nội dung tuyên truyền luôn bám sát công cuộc chiến đấu giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, là cầu nối thông tin, tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới. Đây cũng là bước ngoặt đánh dấu bước phát triển vượt bậc của báo chí cách mạng trên chiến trường miền Nam.

Để có được những chương trình phát sóng kịp thời trong hơn 13 năm, các phóng viên, biên tập viên, những nhà báo đã có mặt khắp các chiến trường ở Nam Bộ, Tây Nguyên, Khu 5, Trị Thiên Huế, Quảng Trị…

Sóng phát thanh của Đài Phát thanh Giải phóng đồng hành cùng các lực lượng vũ trang nhân dân trên các chiến trường, góp phần làm thất bại bao chiến lược chiến tranh của đối phương…; đồng hành với các cuộc xuống đường vang dậy, sôi động tại khắp phố phường các thành thị miền Nam…

Để có được những chương trình phát sóng kịp thời trong hơn 13 năm, các phóng viên, biên tập viên, những nhà báo đã có mặt khắp các chiến trường ở Nam Bộ, Tây Nguyên, Khu 5, Trị Thiên Huế, Quảng Trị… Tất cả những địa danh có bước chân của Bộ đội Cụ Hồ là ở đó có những nhà báo của Đài Phát thanh Giải Phóng và các báo chí cách mạng từ chiến trường.

Theo nhà báo Nguyễn Khắc Cần – nguyên phóng viên chiến trường (sau giải phóng là Phó Giám đốc Đài Tiếng nói Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh), trong những quãng thời gian bị địch càn quét, không phát hành được các báo viết thì Đài Phát thanh Giải Phóng đã hỗ trợ đắc lực cho báo Giải Phóng và báo Quân Giải phóng của Bộ Tư lệnh Quân giải phóng miền Nam (cũng làm tại chiến trường) bằng việc phát đi tin tức, các bài hằng ngày của 2 tờ báo đó trên lên làn sóng Đài Phát thanh Giải Phóng.

Ngoài tác dụng đối ngoại thì trên chiến trường ảnh hưởng của Đài Phát thanh Giải Phóng là rất lớn.

Nhà báo Hồ Vĩnh Thuận, một người được phân công vào Đài Phát thanh Giải Phóng từ buổi thành lập, sau đó về tiếp quản Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh (HTV) và là Phó Giám đốc Đài HTV cho biết: “Bằng nhiều cách dò tìm sóng và thực hiện các trận càn, địch đã phát hiện ra làn sóng của Đài từ những vùng giải phóng ở miền Nam nên Ban Giám đốc Đài rất coi trọng các phần việc bảo đảm bí mật, an toàn cho các nhà báo đi tác chiến tại chiến trường; luôn giữ bí mật về nơi phát, cách ghi âm, lấy tin bài hàng ngày trên một địa hình trãi rộng cả miền Nam. Có thời điểm do yêu cầu, các cán bộ – nhà báo của Đài đã đi tác nghiệp tại nơi bộ đội ta đang hành quân và truy kích kẻ thù… và có nhiều nhà báo đã anh dũng ra đi khi còn rất trẻ.”

Đài Phát thanh Giải Phóng trong suốt thời kỳ dài đã đáp ứng nhiều thông tin quan trọng của cách mạng miền Nam, của Đảng, đã truyền đạt nhanh nhạy nhất các chủ trương, chỉ thị của Trung ương Đảng, Chính phủ đến các cấp, ngành, các chiến trường và nhân dân miền Nam qua làn sóng điện. Chính Đài đã góp phần lớn vào những thông tin đối ngoại nhanh nhất ra nhân dân tiến bộ thế giới để cùng hòa mình vào cuộc đấu tranh với nhân dân Việt Nam.

Tổng tiến công Xuân Mậu Thân 1968 và Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử 1975 không những là thời điểm Đài Phát thanh Giải phóng thể hiện đầy đủ nhất, nổi bật nhất vai trò xung kích cổ động các chiến dịch chiến trường, mà còn cho thấy vai trò là “hàn thử biểu” trên sóng đài phát thanh, thể hiện thế mạnh chính trị, báo hiệu chiều hướng phát triển thắng lợi trên chiến trường của quân dân ta.

“Đài Phát thanh Giải phóng có đóng góp quan trọng như một sư đoàn mạnh để làm nên chiến thắng” (Đại tướng Võ Nguyên Giáp)

Sự kiện ngày 30/4/1975 lịch sử đã được Đài thông tin nhanh nhất cho đồng bào cả nước vui mừng, cùng nhân dân tiến bộ thế giới biết về cuộc đấu tranh giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất nước nhà đã kết thúc toàn thắng.

Đánh giá về Đài Phát thanh Giải phóng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã nói: “Đài Phát thanh Giải phóng có đóng góp quan trọng như một sư đoàn mạnh để làm nên chiến thắng.”

Còn Nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình cho rằng Đài Phát thanh Giải phóng có sức mạnh ngoại giao, hỗ trợ trên bàn đàm phán. Sức mạnh lớn hơn nữa là làm thức tỉnh lương tâm những người chưa hiểu về Việt Nam trên thế giới, kể cả người Mỹ.

Ghi nhận sự hy sinh của các thế hệ cán bộ, phóng viên Đài Phát thanh Giải phóng, Đảng và Nhà nước đã trao tặng Danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, danh hiệu cao quý nhất của Nhà nước dành cho tập thể có thành tích đặc biệt xuất sắc đối với sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của dân tộc./.

Phóng viên TTXVN Trần Mai Hưởng có mặt kịp thời và chụp được khoảnh khắc lịch sử xe tăng Quân giải phóng tiến vào Dinh Độc Lập, trưa 30/4/1975, đánh dấu thắng lợi trọn vẹn của chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, đỉnh cao của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975, kết thúc vẻ vang cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước kéo dài hơn hai thập niên (1954-1975), giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. (Ảnh: Trần Mai Hưởng/TTXVN)
Phóng viên TTXVN Trần Mai Hưởng có mặt kịp thời và chụp được khoảnh khắc lịch sử xe tăng Quân giải phóng tiến vào Dinh Độc Lập, trưa 30/4/1975, đánh dấu thắng lợi trọn vẹn của chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, đỉnh cao của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975, kết thúc vẻ vang cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước kéo dài hơn hai thập niên (1954-1975), giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. (Ảnh: Trần Mai Hưởng/TTXVN)

Bảo vệ thông tin cá nhân

Các chuyên gia an ninh mạng cảnh báo tin tặc đang lợi dụng sự gián đoạn và nỗi sợ hãi do đại dịch COVID-19 gây ra để đánh cắp thông tin cá nhân của mọi người.

Hầu hết các quốc gia đã tăng cường các biện pháp giãn cách xã hội để ngăn chặn sự lây lan của virus SARS-CoV-2, trong đó có việc khuyến cáo người lao động làm việc tại nhà. Việc nhiều người làm việc từ xa qua mạng khiến họ trở thành “miếng mồi” hấp dẫn các tin tặc, do lớp bảo mật của hệ thống mạng gia đình rất mỏng manh.

Bên cạnh đó, việc một số nhà chức trách đang công bố tình hình dịch bệnh và đưa ra những cảnh báo y tế hay các biện pháp phòng chống dịch bệnh qua hình thức trực tuyến cũng dẫn tới những nguy cơ đối với an ninh, an toàn mạng của người dân.

Việc nhiều người làm việc từ xa qua mạng khiến họ trở thành “miếng mồi” hấp dẫn các tin tặc, do lớp bảo mật của hệ thống mạng gia đình rất mỏng manh.

Theo các chuyên gia, điều đó tạo ra cơ hội cho tội phạm mạng khai thác nỗi sợ hãi u của mọi người bằng cách mạo danh cơ quan y tế hoặc gửi email lừa đảo. Đã có những báo cáo cho thấy nhiều người nhận phải các email hay tin nhắn mạo danh cơ quan chức năng có chứa đường dẫn chuyển đến các trang web lừa đảo kiểm tra xem họ có tiếp xúc với người bị nhiễm bệnh hoặc vô tình tải xuống phần mềm độc hại đánh cắp thông tin cá nhân.

Theo dữ liệu mới nhất từ trang worldometers.info, đại dịch COVID-19 đã lây nhiễm đến hơn 2 triệu người trên thế giới và hơn 160.000 người đã chết vì căn bệnh này.

Lợi dụng mối quan tâm chung của mọi người

Theo Etay Maor, giám đốc an ninh của công ty tình báo không gian mạng IntSights, nếu như năm ngoái chỉ có 190 tên miền trên Internet có chứa các thuật ngữ “corona” và “covid” thì đến cuối tháng 3/2020, đã có hơn 70.000 tên miền liên quan đến hai thuật ngữ này.

Không phải tất cả những tên miền này đều dẫn đến những trang web xấu. Một số trong số chúng chỉ là tên miền mà mọi người đăng ký và một số trong số chúng là hợp pháp, ông Maor nói với hãng tin CNBC. Tuy nhiên, một số trong đó đã trở thành nơi khởi phát các cuộc tấn công lừa đảo.

(Nguồn: PA)
(Nguồn: PA)

Các cuộc tấn công lừa đảo thường được thực hiện qua email, trong đó tội phạm trực tuyến cố gắng truy cập thông tin nhạy cảm như thông tin đăng nhập và thẻ tín dụng, bằng cách thể hiện mình là một nhân vật đáng tin cậy, chẳng hạn như tổ chức ngân hàng hoặc cơ quan chính phủ.

“Tin tặc đang khai thác sự thật rằng mọi người đang lo sợ và nhiều người muốn có thêm thông tin về căn bệnh này,” ( Etay Maor, giám đốc an ninh của công ty tình báo không gian mạng IntSights)

Ông Maor giải thích rằng mỗi khi một sự kiện lớn xảy ra, những kẻ tấn công đều lợi dụng bằng cách tạo ra các trang web lừa đảo xung quanh chúng.

“Trong trường hợp xảy ra đại dịch, tin tặc đang khai thác sự thật rằng mọi người đang lo sợ và nhiều người muốn có thêm thông tin về căn bệnh này,” ông nói.

Các cuộc tấn công phát triển từ các thông tin về khẩu trang, nước khử trùng tay và các hình thức lừa đảo khác. Trong những tuần gần đây, còn xuất hiện những cuộc tấn tinh vi hơn từ các tin tắc có sự hậu thuẫn từ các quốc gia bên ngoài.

Mạo danh

Trong tuần đầu tiên của tháng 2, khi dịch bệnh vẫn chủ yếu giới hạn ở Trung Quốc, đã có sự gia tăng trong việc phân phối các tệp độc hại được ngụy trang thành các tài liệu liên quan đến virus.

Trả lời hãng tin CNBC, Yeo Siang Tiong, tổng giám đốc khu vực Đông Nam Á của công ty an ninh mạng Kaspersky, cho biết một tuần sau đó, những kẻ tấn công bắt đầu gửi email lừa đảo liên quan đến các khuyến nghị COVID-19 bằng cách đưa vào email các nguồn đáng tin cậy như Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Mỹ (CDC).

(Nguồn: Getty Images)
(Nguồn: Getty Images)

“Tất cả mọi thứ đều có vẻ hợp pháp và khi nhấp vào tên miền, bạn được chuyển đến trang đăng nhập Outlook, trên thực tế, đó là một trang lừa đảo được thiết kế để đánh cắp thông tin email của bạn,” ông Yeo Siang Tiong nói.

Trong khi đó, ông Maor cho biết các tổ chức khác cũng đã bị mạo danh, như Bộ An ninh Nội địa ở Mỹ, Ủy ban Y tế Quốc gia Trung Quốc và Tổ chức Y tế Thế giới.

“Điều làm cho các cuộc tấn công này trở nên thách thức hơn là chúng không nhắm vào một thực thể cụ thể,” ông Maor nói.

“Tất cả mọi thứ đều có vẻ hợp pháp và khi nhấp vào tên miền, bạn được chuyển đến trang đăng nhập Outlook, trên thực tế, đó là một trang lừa đảo.” ( Yeo Siang Tiong, tổng giám đốc khu vực Đông Nam Á của công ty an ninh mạng Kaspersky)

“Các email lừa đảo được thiết kế trên cơ sở theo dõi liên lạc là cách phổ biến mà nhiều kẻ tấn công đang sử dụng để phát tán phần mềm độc hại đánh cắp thông tin,” theo Matt Bennett, phó chủ tịch châu Á-Thái Bình Dương và Nhật Bản của hãng phần mềm và bảo mật VMWare Carbon Black.

“Về cơ bản, bạn nhận được một email có nội dung: ‘Này, bạn đã tiếp xúc với bệnh nhân X, chúng tôi cần xác định XYZ về bạn, vui lòng truy cập vào cổng thông tin này, tối mật,” ông Bennett nói với CNBC. “Tôi cho rằng, một trò lừa đảo phổ biến mà chúng tôi nhận thấy trong an ninh mạng thời gian qua là các tin tặc lợi dụng một thương hiệu của cơ quan chính phủ hoặc tổ chức danh tiếng để kích hoạt những gì chúng muốn đạt được.”

Ông Bennett giải thích rằng mặc dù các mối đe dọa an ninh mạng từ các cuộc tấn công lừa đảo mạo danh không phải là mới, nhưng chúng đang phát huy hiệu quả rất nhiều trong môi trường hiện tại.

Làm việc từ nhà

Với việc nhiều người trên khắp thế giới làm việc tại nhà, sử dụng các công cụ giao tiếp từ xa như dịch vụ hội nghị truyền hình trực tuyến, các chuyên gia an ninh mạng có chung nhận định rằng tình huống này đặt ra một loạt các lỗ hổng bảo mật mà tội phạm mạng có thể khai thác.

Email lừa đảo không phải là cách duy nhất mà kẻ tấn công nhắm vào người dùng. Các nền tảng làm việc từ xa cũng gây ra rủi ro bảo mật đáng kể và các mạng riêng ảo mà nhiều người sử dụng để đăng nhập vào máy chủ văn phòng của họ cũng vậy. Ví dụ, nền tảng hội nghị truyền hình Zoom, đã có thêm hàng triệu người dùng trong vài tháng qua khi mọi người bị buộc phải làm việc tại nhà do thực hiện giãn cách xã hội ngăn virus SARS-CoV-2. Tuy nhiên, Zoom Video Communications, công ty phát triển ứng dụng này có trụ sở ở Thung lũng Silicon (Mỹ) đã vấp phải sự chỉ trích vì những rủi ro bảo mật.

Chuyên giao bảo mật Yeo Siang Tiong của Kaspersky chỉ ra rằng những người làm việc tại nhà có thể biến mình thành mục tiêu bằng cách tải xuống bừa bãi tất cả các tệp được gửi cho họ thông qua các nền tảng khác.

“Trong trường hợp không được hướng dẫn bởi các tổ chức công nghệ thông tin, mọi người bắt đầu đưa ra quyết định tồi tệ, họ tải xuống những thứ mà có lẽ họ không nên có,” ông Bennett nói thêm.

Theo công ty an ninh mạng của Mỹ Team Cymru – đơn vị có hệ thống cảm biến có quyền truy cập vào hàng triệu mạng máy tính trên thế giới – hoạt động tấn công mạng các tập đoàn ở Mỹ và các quốc gia khác đã tăng gấp đôi so với 1 tháng trước khi tin tặc lợi dụng an ninh mạng suy yếu bởi các chính sách làm việc tại nhà trong thời kỳ đại dịch.

Các nhóm bảo mật doanh nghiệp gặp khó khăn hơn trong việc bảo vệ dữ liệu khi nó được phân tán trên các máy tính gia đình với các thiết lập bảo mật khác nhau và trên các máy tính của công ty được kết nối từ xa qua mạng riêng ảo (VPN).

Các nhóm bảo mật doanh nghiệp gặp khó khăn hơn trong việc bảo vệ dữ liệu khi nó được phân tán trên các máy tính gia đình với các thiết lập bảo mật khác nhau.

VMware Carbon Black cho biết trong tuần này rằng các cuộc tấn công ransomware mà họ theo dõi đã tăng 148% trong tháng 3 so với tháng trước.

Trong khi đó, theo ông Tonya Ugoretz, chuyên gia an ninh mạng cấp cao làm việc với Cơ quan điều tra liên bang Mỹ (FBI) cho biết cơ quan nay đã nhận được số lượng các báo cáo về tấn công mạng cao gấp 3 đến 4 lần bình thường.

Bảo vệ bản thân và công ty trong môi trường trực tuyến

Ông Maor cho biết có một vài cách mọi người có thể tự bảo vệ mình khỏi việc vô tình trở thành mục tiêu vô của tội phạm mạng.

Đầu tiên, mọi người cần nhận thức rằng những cuộc tấn công này đang xảy ra từng giờ từng phút trên không gian mạng.

Tiếp theo, điều quan trọng là phải thực hành bảo mật hệ thống mạng máy tính tốt qua việc thường xuyên cập nhật phần mềm, đặc biệt là hệ điều hành, ứng dụng trực tuyến cũng như sử dụng các biện pháp bảo mật nâng cao như xác thực hai yếu tố hoặc mạng riêng ảo (VPN). Mặc dù các biện pháp này không thể bảo vệ người dùng trước tất cả các cuộc tấn công song chúng sẽ ngăn mọi người dễ dàng trở thành mục tiêu của tin tặc.

Nếu một email có vẻ hơi đáng ngờ, đừng mở nó hoặc nhấp vào bất kỳ đường dẫn nào. “Nếu các email trông giống như ngân hàng hoặc cố vấn tài chính của bạn, hãy gọi cho họ và hỏi xác nhận,” ông Maor nói.

Tuy nhiên, dù chúng ta có chú trọng tăng cường bảo mật cho hệ thống mạng ở nhà thế nào đi chăng nữa thì tất cả vẫn là không đủ. Các chuyên gia chỉ ra yếu tố góp phần công tác bảo mật gặp nhiều trở ngại, đó là các nguyên tắc để đảm bảo công tác trao đổi thông tin an toàn, như chặn các kết nối đến các địa chỉ web đen, thường có xu hướng ít được thực thi khi người dùng mang máy tính về nhà. Đây chính là cơ hội để tội phạm mạng thực hiện các vụ tấn công khi các mạng bảo mật được cài đặt trước đó có thể bị lộ ra.

“Nếu các email trông giống như ngân hàng hoặc cố vấn tài chính của bạn, hãy gọi cho họ và hỏi xác nhận,” ông Etay Maor, giám đốc an ninh của công ty tình báo không gian mạng IntSights)

Hệ thống tường lửa và chính sách bảo mật bảo vệ máy tính của các doanh nghiệp khỏi bị nhiễm virus hoặc phần mềm độc hại. Tuy nhiên, ở môi trường bên ngoài văn phòng, hệ thống bảo vệ này có thể suy yếu, khiến các thiết bị nhiễm virus có thể liên lạc với các gốc tin tặc. Điều này càng trở hên trầm trọng hơn khi số lượng sử dụng VPN gia tăng đột biến dẫn tới một số bộ phận công nghệ bị quá tải cho phép chính sách bảo mật ít nghiêm ngặt hơn. Ngay cả khi hết sức cảnh giác, người dùng máy tính tại nhà cũng gặp nhiều vấn đề với VPN.

Bộ An ninh nội địa Mỹ cảnh báo một số tin tặc, từng xâm nhập vào VPN do công ty Pulse Secure cung cấp trước khi phầm mềm khắc phục lỗ hổng được tung ra thị trường 1 năm trước đây, vẫn tiếp tục sử dụng nhiều chương trình khác để duy trì sự tiếp cận đối với mạng ảo này. Ngoài ra, việc cập nhật các bảo vệ an ninh cho VPN cũng khó duy trì trong điều kiện làm việc tại nhà vì máy tính được sử dụng thường xuyên thay vì hoạt động trong khoảng thời gian cố định cho phép VPN cập nhật các chương trình bảo mật trong lúc tắt hoặc khởi động máy tính./.

Đại dịch COVID-19

Khi số người chết ở Mỹ ngày càng gia tăng do đại dịch COVID-19, một bệnh nhân khi được lắp máy thở tại một trong những đơn nguyên chăm sóc đặc biệt đang bị quá tải ở thành phố New York đã đặt ra cho người y tá chăm sóc câu hỏi: “Ai sẽ là người chi trả cho việc này?”

Đó là những lời cuối cùng mà bệnh nhân nói với đội ngũ y bác sỹ chăm sóc mình, theo lời kể của Derrick Smith, y tá gây mê tại một bệnh viện ở thành phố New York trên trang Facebook tuần qua: “Đau xé tâm can khi chứng kiến người bệnh đang hấp hối nói ra những lời cuối cùng trong đời mà vẫn phải lo lắng về việc chi trả viện phí.”

Ở quốc gia giàu có nhất thế giới, đại dịch COVID-19 đã vạch trần vấn đề cốt lõi của một hệ thống chăm sóc sức khỏe mà về mặt cấu trúc vốn không đủ khả năng đối phó với đại dịch.

“Đau xé tâm can khi chứng kiến người bệnh đang hấp hối nói ra những lời cuối cùng trong đời mà vẫn phải lo lắng về việc chi trả viện phí.”

Chính phủ liên bang và địa phương, các nhà bảo hiểm và các chủ lao động đều đã cam kết giúp đỡ người dân Mỹ chi trả các phí tổn để vượt qua cuộc khủng hoảng này, nhưng để làm được điều đó đòi hỏi phải có một cuộc đại tu mạnh mẽ hệ thống y tế mà hàng thập kỷ nay đã đặt phí tổn lên trên sự chăm sóc.

Adam Gaffney, một bác sỹ thuộc đơn nguyên chăm sóc đặc biệt ở Boston cho biết: “Dịch bệnh này đã cho thấy rõ, vào bất kỳ thời điểm nào, bất kỳ ai trong số chúng ta cũng có thể bị bệnh, phải nhập viện, phải dùng máy thở. Và ở Mỹ, điều đó có thể đồng nghĩa với những khoản viện phí khủng khiếp.”

Gaffney là chủ tịch hội Bác sỹ vì kế hoạch y tế quốc gia, một nhóm gồm hơn 20.000 chuyên gia và nhân viên y tế ủng hộ bảo hiểm y tế toàn dân tại Mỹ. Các thành viên của hội này là những người trực tiếp chứng kiến những hậu quả của việc người dân phải đưa ra những quyết định y tế dựa trên chi phí.

Gaffney cho biết: “Tôi từng gặp những bệnh nhân nói với tôi rằng họ không dùng bình xịt định liều vì họ không đủ tiền mua thuốc. Tôi cũng từng gặp những người bệnh hàng năm trời không được được chăm sóc cơ bản vì họ không có bảo hiểm và rốt cuộc vẫn phải nằm phòng chăm sóc đặc biệt.”

Trong năm 2018, Mỹ có 27,9 triệu người không có bảo hiểm y tế và con số này được cho là sẽ gia tăng hàng triệu người do tình trạng thất nghiệp ở mức cao kỷ lục. Trong khi đó, hiện tại, Mỹ hơn 737.000 người nhiễm virus SARS-CoV-2, trong đó gần 39.000 người chết, và con số thực tế sẽ còn cao hơn nhiều.

Chính phủ Mỹ và các hãng bảo hiểm cho biết họ đang gánh vác chi phí xét  nghiệm và điều trị COVID-19, nhưng lo ngại rằng những khoản phí khủng khiếp và những sự phức tạp trong hệ thống sẽ để lại những câu hỏi không lời giải đáp về việc liệu người dân thậm chí có tìm đến hệ thống chăm sóc sức khỏe hay không, chứ chưa nói tới việc thoát khỏi trách nhiệm chi trả khoản viện phí khổng lồ sau đó hàng tuần hay hàng tháng.

Đơn nguyên chăm sóc đặc biệt tại trung tâm y tế St Vincent ở Los Angeles. (Nguồn: AP)
Đơn nguyên chăm sóc đặc biệt tại trung tâm y tế St Vincent ở Los Angeles. (Nguồn: AP)

Chi phí xét nghiệm và điều trị phụ thuộc vào tình trạng bảo hiểm của từng bệnh nhân, phương thức bảo hiểm của họ và liệu họ có sống sót hay không. Chẳng hạn, một công ty chi trả bảo hiểm y tế cho nhân viên có thể quyết định không gánh vác chi phí điều trị cho một nhân viên nào đó, ngay cả nếu công ty bảo hiểm mà họ đang mua đã nói rằng sẽ miễn trừ các khoản chi trả có liên quan tới COVID-19.

Ngay cả việc đơn giản là vượt qua bản năng đặt câu hỏi về chi phí điều trị của người Mỹ cũng là một rào cản trong cuộc chiến chống đại dịch.

Từ năm 2006 đến nay, mỗi năm có trung bình 30% người dân Mỹ trì hoãn các biện pháp điều trị y tế các loại vì lý do chi phí, theo thông tin từ công ty thăm dò Gallup. Trong thời gian đó, trung bình mỗi năm có 19% người Mỹ trì hoãn việc điều trị các bệnh lý nghiêm trọng, theo báo cáo tháng 12/2019 của Gallup.

Ngày càng có nhiều người Mỹ sợ trả tiền điều trị nếu họ mắc bệnh nặng (40%) hơn cả sợ mắc bệnh nặng (33%), theo kết quả thăm dò năm 2018 của Đại học Chicago và Viện y tế West.

Gaffney chia sẻ: “Thật khó có thể chống lại một đại dịch nếu người dân sợ phải gặp bác sỹ, sợ phải đi cấp cứu. Điều đó có thể đồng nghĩa với việc một số người không được xét nghiệm, hay một số người trì hoãn việc chăm sóc sức khỏe và có thể gây hại tới sức khỏe của chính họ.”

Các phòng khám đóng cửa và tình trạng mất việc

Cuộc khủng hoảng COVID-19 đang trở nên trầm trọng hơn do tình trạng đặt lợi nhuận lên trên con người hiện đang tồn tại trong hệ thống. Các nhân viên y tế đang phải nghỉ việc hay thậm chí mất việc vì đại dịch – trong đó có cả những người ở tuyến đầu chống dịch – khi các chủ lao động tìm cách cắt giảm chi phí.

Alteon Health, một công ty tư nhân điều hành khoảng 1.700 bác sỹ y khoa và các bác sỹ khác, cho biết họ sẽ ngừng chi trả phúc lợi, trong đó có nghỉ phép có lương, theo thông tin trên trang web y tế STAT.

Trong khi chi phí khám chữa bệnh tại các đơn nguyên chăm sóc đặc biệt và các phòng cấp cứu đang ở mức cao kỷ lục, thì các dịch vụ chăm sóc sức khỏe không cấp thiết lại cắt giảm lợi nhuận của hệ thống y tế.

“Thật khó có thể chống lại một đại dịch nếu người dân sợ phải gặp bác sỹ, sợ phải đi cấp cứu” – bác sỹ Gaffney chia sẻ.

Khi không có các hoạt động điều trị lợi nhuận cao như vật lý trị liệu, phẫu thuật thẩm mỹ hay chỉnh hình, hệ thống y tế đang phải oằn mình trả lương và gánh vác chi phí hành chính.

Học viện bác sỹ gia đình Mỹ dự đoán 60.000 cơ sở khám chữa bệnh gia đình sẽ đóng cửa hoặc thu hẹp quy mô hoạt động vào tháng 6 và 800.000 nhân viên của họ sẽ bị sa thải, cho nghỉ việc hay giảm giờ làm.

Và ở hành lang các bệnh viện trên toàn quốc, các nhân viên y tế không chỉ cực kỳ cảnh giác với những cơn ho khan hay sốt, mà lương và trang thiết bị làm việc của họ cũng phụ thuộc vào tiền bạc.

Một nhân viên cấp cứu bên ngoài bệnh viện Đại học New York Langone, thành phố New York. (Nguồn: Getty Images)
Một nhân viên cấp cứu bên ngoài bệnh viện Đại học New York Langone, thành phố New York. (Nguồn: Getty Images)

Joe Maginn, một y tá phòng cấp cứu tại Madison, Wisconsin, cho biết: “Ngân sách vẫn luôn là vấn đề quan trọng nhất và điều này giờ đây đặt chúng tôi vào tình cảnh phải thật thận trọng không được lãng phí tiền bạc.”

Maginn và vợ của ông, vốn cũng là một nhân viên chăm sóc sức khỏe, đang rất lo ngại về chi phí chăm sóc sức khỏe cho chính họ.

“Nếu chúng tôi bị bệnh và phải nhập viện, thì đó sẽ là thiệt hại về tài chính không chỉ đối với khoản bảo hiểm và các chi phí liên quan, mà còn đối với kế sinh nhai vì chúng tôi sẽ không thể tiếp tục làm việc,” Maginn chia sẻ. “Đó là thiệt hại kép mà những nhân viên y tế hiện nay phải đối mặt.”

Hợp đồng bảo hiểm y tế của ông, trong đó bao gồm cả 3 người con, có mức chi trả hàng năm là 5.000 USD, cộng thêm số tiền họ đã dành riêng cho các chi phí phát sinh đột ngột, được gửi vào một tài khoản miễn thuế.

“Chúng tôi làm việc cho bệnh viện, lẽ ra chúng tôi phải dễ dàng tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe nhất, nhưng thật không may, đó không phải là cách thức vận hành của hệ thống y tế Mỹ.”

Quốc hội Mỹ đã phân bổ 100 tỷ USD để hỗ trợ cho các bệnh viện. Ngày 10/4, Nhà Trắng cho biết các bệnh viện được nhận trợ cấp không được phép sử dụng hai cách tính viện phí thông dụng: tính viện phí cho người không có bảo hiểm hoặc tính viện phí cho người bệnh được chăm sóc bởi một bác sỹ ở tại bệnh viện nhưng không trực tiếp do bệnh viện tuyển dụng.

Giống như các khía cạnh khác trong phản ứng của chính phủ, vẫn còn đó những câu hỏi về việc số tiền này sẽ phát huy hiệu quả đến mức nào trong việc giải quyết những vấn đề phức tạp trong hệ thống chăm sóc sức khỏe và liệu có kịp thời đến tay các bệnh viện để cứu vãn việc làm và các phòng khám hay không.

Gánh nặng tài chính trên vai những người ở tuyến đầu

Sự gián đoạn lớn này đối với hệ thống y tế Mỹ có thể khiến các y tá và bác sỹ mất việc. Mặt khác, đã có những dấu hiệu cảnh báo sớm rằng các công ty bảo hiểm có thể không phải chịu thiệt hại.

“Chúng ta sẽ phải chờ xem công chúng sẽ đòi hỏi điều gì từ các quan chức trong bộ máy công quyền để phản ứng trước tình hình đại dịch.”

Các công ty bảo hiểm không chỉ có vốn để đối mặt với cuộc khủng hoảng, mà các nhà phân tích cũng đã dự đoán rằng các công ty này có thể giảm nhẹ gánh nặng chi phí vì giờ đây số người tìm đến các dịch vụ chăm sóc y tế thường xuyên đang giảm.

David Blumenthal, chủ tịch Quỹ Thịnh vượng chung, một tổ chức tư vấn sức khỏe toàn cầu, cho biết những người được bảo hiểm hàng năm sẽ vẫn trả chi phí bảo hiểm, trong khi số lượng hồ sơ chi trả mà các công ty bảo hiểm phải xử lý lại giảm.

Một xe tải đông lạnh đỗ cạnh trung tâm y tế Wyckoff Heights ở thành phố New York. (Nguồn: Getty Images)
Một xe tải đông lạnh đỗ cạnh trung tâm y tế Wyckoff Heights ở thành phố New York. (Nguồn: Getty Images)

“Chúng ta sẽ tiếp tục trả phí bảo hiểm, vì biết rằng chúng ta có thể nhiễm virus, có thể phải vào phòng chăm sóc đặc biệt và phải trả hàng trăm nghìn USD nếu không có bảo hiểm,” Blumenthal phân tích. “Vì vậy chúng ta sẽ tiếp tục trả tiền, nhưng sẽ không đến bác sỹ trừ phi thực sự cần. Đó đều là tin tốt đối với  các công ty bảo hiểm.”

Đồng thời, 16 triệu người đã mất việc trong 3 tuần qua sẽ làm gia tăng gánh nặng đối với hệ thống y tế nếu họ cũng thuộc nhóm không được bảo hiểm hoặc sử dụng Medicaid – bảo hiểm y tế của chính phủ dành cho người thu nhập thấp.

Blumenthal cho biết cuộc khủng hoảng kinh tế cũng gây ra “hiệu ứng domino”, dẫn tới những hậu quả khác như tình trạng trầm cảm do mất thu nhập và suy dinh dưỡng, khiến người dân dễ mắc bệnh hơn.

Benjamin Sommers, giáo sư về chính sách y tế và kinh tế tại trường y tế công cộng Harvard TH Chan cho biết không có nhiều dấu hiệu cho thấy đại dịch đang thúc đẩy Chính quyền Trump nhìn lại hệ thống chăm sóc sức khỏe.

Sommers phân tích: “Chúng ta sẽ phải chờ xem công chúng sẽ đòi hỏi điều gì từ các quan chức trong bộ máy công quyền để phản ứng trước tình hình đại dịch.”

Bác sỹ Gaffney quả quyết rằng cách thức chi trả cho các hoạt động chăm sóc sức khỏe ở Mỹ đang làm trầm trọng thêm thiệt hại mà đại dịch gây ra. “Vào thời điểm tỷ lệ thất nghiệp tăng vọt và suy thoái sâu sắc, người dân sẽ mất đi các biện pháp bảo vệ và sẽ phải nhận hết hóa đơn viện phí này đến hóa đơn viện phí khác nếu ngã bệnh,” Gaffney nhận định. “Điều đó chẳng hợp lý chút nào.”

G7 có thể tìm lại vai trò đầu tàu dẫn dắt thế giới?

Nối lại hoạt động kinh tế một cách an toàn và sớm tái lập nhịp độ tăng trưởng là cam kết chủ chốt của lãnh đạo Nhóm các nước công nghiệp hàng đầu thế giới (G7) sau cuộc họp thượng đỉnh trực tuyến diễn ra rạng ngày 17/4 (giờ Việt Nam).

Ngoài ra, G7 nhất trí duy trì cam kết triển khai mọi biện pháp cần thiết để đảm bảo một phản ứng toàn cầu mạnh mẽ và có tính phối hợp đối với cuộc khủng hoảng y tế hiện nay, cũng như thảm họa liên quan đến kinh tế và nhân đạo, nhằm mục tiêu phục hồi bền vững.

Nối lại hoạt động kinh tế an toàn và sớm tái lập nhịp độ tăng trưởng là cam kết chủ chốt của lãnh đạo Nhóm G7 sau cuộc họp thượng đỉnh trực tuyến ngày 17/4 (giờ Việt Nam).

Đây là hội nghị thượng đỉnh trực tuyến thứ hai của các nhà lãnh đạo G7 kể từ khi bùng phát dịch, sau một cuộc họp tương tự cách đây một tháng.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (trái) tại cuộc họp trực tuyến Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7), ngày 16/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (trái) tại cuộc họp trực tuyến Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7), ngày 16/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Nếu như cuộc họp ngày 14/3 tập trung vào phối hợp để phát triển các loại thuốc điều trị dịch bệnh COVID-19, thì tại cuộc họp tháng Tư, các nhà lãnh đạo G7 đã thảo luận cách thức chấm dứt tình trạng “tê liệt” kinh tế hiện nay, cụ thể là nối lại các hoạt động kinh tế của nước mình sau đại dịch và đảm bảo “các chuỗi cung ứng đáng tin cậy” trong tương lai cùng với các hệ thống y tế vững mạnh hơn.

Có thể nói rằng cuộc khủng hoảng mà G-7 đang đương đầu thực sự nghiêm trọng. Trong nhóm 6 nước đứng đầu danh sách chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của virus SARS-CoV-2 thì có 5 nước là thành viên G-7, gồm Mỹ, Italy, Pháp, Đức, Anh, tất cả đều có số ca nhiễm hơn 100.000 người.

Trong số đó, nền kinh tế đầu tàu Mỹ vượt xa các nước kể cả về số người nhiễm (hơn 678.000) và số ca tử vong (hơn 34.600) tính đến chiều 17/4.

Cũng tính tới thời điểm này, khi dịch COVID-19 đã lan tới 210 quốc gia và vùng lãnh thổ với trên 2.193.600 ca nhiễm và hơn 147.300 ca tử vong, thì 7 thành viên G7 (5 quốc gia kể trên cùng Canada và Nhật Bản) đã chiếm gần 59% tổng số ca nhiễm và gần 64% số ca tử vong.

Bản thân G7 cũng phải thừa nhận dịch COVID-19 là “một thảm họa nhân loại và khủng hoảng y tế toàn cầu, gây ra rủi ro lớn cho nền kinh tế thế giới.”

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe (phải) tại hội nghị trực tuyến Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7), ngày 16/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe (phải) tại hội nghị trực tuyến Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7), ngày 16/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Trước thềm cuộc họp, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã cảnh báo nền kinh tế toàn cầu đang đối mặt với một cuộc suy thoái tồi tệ nhất kể từ cuộc Đại suy thoái những năm 1930, với khả năng giảm 3% trong năm 2020, trong đó các nền kinh tế phát triển sẽ ghi nhận mức giảm mạnh nhất, tới 6,1%.

Theo IMF, Khu vực sử dụng đồng euro (Eurozone) sẽ giảm tới 7,5% trong năm nay và châu Âu là khu vực được dự đoán có hoạt động kinh tế giảm sút lớn nhất so với các khu vực khác trên thế giới.

Với nền kinh tế Anh, mức giảm trong năm nay được dự báo là 6,5%. Nền kinh tế Nhật Bản cũng dự kiến sẽ giảm 5,2% trong cuộc suy thoái tồi tệ nhất của nước này kể từ năm 2009, còn mức giảm của Canada là 6,2%.

Với Mỹ, tâm điểm hiện nay của đại dịch, IMF cảnh báo nước này sẽ chứng kiến nền kinh tế quốc gia giảm 5,9% trong năm 2020, mức giảm tồi tệ nhất kể từ năm 1946.

Chính Mỹ ngày 16/4 cũng công bố đã mất tổng cộng 22 triệu việc làm kể từ giữa tháng Ba, do các biện pháp nhằm ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh khiến các công ty, cửa hiệu, nhà hàng phải đóng cửa.

Chuyển bệnh nhân mắc COVID-19 tới bệnh viện Wyckoff ở Brooklyn, New York, Mỹ ngày 5/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Chuyển bệnh nhân mắc COVID-19 tới bệnh viện Wyckoff ở Brooklyn, New York, Mỹ ngày 5/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Con số mới này đã nâng tỷ lệ thất nghiệp ở Mỹ lên 8,2%. Chính phủ Mỹ cũng công bố số liệu cho thấy doanh số bán lẻ sụt giảm kỷ lục và sản lượng của các nhà máy ở mức thấp nhất kể từ khi kết thúc Chiến tranh Thế giới thứ Hai.

Ở các nước G7 khác, vấn đề thất nghiệp do“đóng cửa” các hoạt động kinh doanh vì đại dịch cũng ngày càng trở thành thách thức. Đơn cử như Canada, tỷ lệ thất nghiệp dự kiến tăng vọt lên 25% so với mức 6% trước khi cuộc khủng hoảng sức khỏe cộng đồng này xảy ra.

Đối mặt với cuộc “khủng hoảng kép” cả y tế cộng đồng lẫn kinh tế, lãnh đạo G7 đã nhất trí phối hợp hành động, bao gồm cả đối phó với đại dịch và phục hồi kinh tế hậu COVID-19, trong đó có việc thực hiện mọi biện pháp cần thiết để bảo vệ việc làm và nền kinh tế khỏi tác động tiêu cực của dịch bệnh, triển khai các biện pháp tài chính và tiền tệ cần thiết để phục hồi lòng tin và tăng trưởng kinh tế nhằm bảo vệ việc làm, doanh nghiệp và khả năng phục hồi của hệ thống tài chính.

Các bên cũng cam kết thúc đẩy thương mại toàn cầu và đầu tư nhằm tăng cường sự thịnh vượng. Tuy nhiên, ngoài những cam kết đạt được thì dường như G7 không đưa ra được kế hoạch chi tiết nào để hiện thực hóa cam kết.

Trên thực tế thì hội nghị G7 chưa đưa ra được một chiến lược kích thích kinh tế có sự phối hợp chí ít là giữa các nước G7 với nhau, chứ chưa nói là toàn cầu.

Cũng phải nhắc lại rằng G7 vốn đã lục đục chia rẽ ngay từ trước khi đại dịch COVID-19 xuất hiện, phần nào bắt nguồn từ chính sách bảo hộ kinh tế với các biện pháp áp thuế mạnh mẽ của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm vào các đồng minh G7, và virus SARS-Co-2 có vẻ chỉ làm nổi hơn những bất đồng chưa thể hóa giải.

Ngoại trưởng Anh Dominic Raab (phải) tại cuộc họp trực tuyến Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7), ngày 16/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Ngoại trưởng Anh Dominic Raab (phải) tại cuộc họp trực tuyến Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7), ngày 16/4/2020. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Tranh cãi giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu liên quan tới một số biện pháp hạn chế nhập cảnh của Mỹ đối với người dân châu Âu, hay căng thẳng giữa hai láng giềng Mỹ và Canada do việc đóng cửa biên giới vì đại dịch, phần nào làm xói mòn khả năng hợp tác trong nội bộ G7.

Cách tiếp cận khác biệt giữa Mỹ với phần còn lại của G7 trong vấn đề đóng góp cho Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cũng được bộc lộ qua hội nghị thượng đỉnh này.

Bên cạnh đó, cộng đồng quốc tế cũng đang đợi G7 công bố chính thức vấn đề giãn nợ cho các nước nghèo. Trước hội nghị thượng đỉnh trên, các bộ trưởng Tài chính G7 cũng tuyên bố, nhóm này ủng hộ việc cho các nước nghèo nhất thế giới, vốn đang phải đối mặt với nhiều khó khăn nhất trong ứng phó với dịch COVID-19, tạm ngừng trả nợ, song kèm theo điều kiện là Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) mà tất cả 7 nước G7 cùng là thành viên, cũng nhất trí.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trong cuộc họp báo tại Hội nghị thượng đỉnh G7 ở Biarritz, ngày 26/8/2019. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trong cuộc họp báo tại Hội nghị thượng đỉnh G7 ở Biarritz, ngày 26/8/2019. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Với việc G20 trong cuộc họp trực tuyến trước hội nghị thượng đỉnh G7 đã nhất trí cho 77 nước nghèo nhất thế giới giãn nợ, áp lực có vẻ quay trở lại G7.

Tại cuộc họp trực tuyến G20 trước đó, nhóm ngoài G7 còn có các nền kinh tế đang phát triển hàng đầu như Trung Quốc, Nga, Australia, Ấn Độ, Hàn Quốc, Brazil, Saudi Arabia này cũng đã nhất trí chi hơn 7.000 tỷ USD nhằm bảo vệ thị trường lao động, các doanh nghiệp và nền kinh tế trong bối cảnh thế giới đang phải đối phó với dịch bệnh.

Quy mô của cuộc khủng hoảng y tế cộng đồng này đang tạo ra những thách thức chưa từng có đối với nền kinh tế toàn cầu. Một giải pháp toàn cầu, với sự đi đầu của các nước công nghiệp phát triển nhất thế giới, là rất cần thiết để đánh bại đại dịch và nối lại hoạt động của các nền kinh tế.

Có thể coi cuộc khủng hoảng y tế cộng đồng COVID-19 là cơ hội để G7 tìm lại vai trò đầu tàu dẫn dắt và sức mạnh ngoại giao vốn đã sa sút trong vài năm nay. 

Trên phương diện đó, có thể coi cuộc khủng hoảng này là “cơ hội” để G7 tìm lại vai trò đầu tàu dẫn dắt và sức mạnh ngoại giao vốn đã sa sút trong vài năm nay. Nghĩa là G7 sẽ phải biến cam kết trong cuộc họp thượng đỉnh trực tuyến lần này thành hành động./.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) trong cuộc hội đàm với Thủ tướng Đức Angela Merkel bên lề Hội nghị G7 tại Biarritz, Pháp ngày 26/8/2019. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) trong cuộc hội đàm với Thủ tướng Đức Angela Merkel bên lề Hội nghị G7 tại Biarritz, Pháp ngày 26/8/2019. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Ai đã mang bóng đá đến với nước Đức?

Walther Bensemann-một trong những người đi tiên phong mang bóng đá đến với nước Đức và dành trọn cuộc đời cho điều đó. Ông đã đi qua một chặng đường gian nan với sứ mệnh trong những năm tháng chiến tranh và mong đợi hòa bình… (Bernd-M. Beyer)

Bóng đá là trò chơi của 22 cầu thủ với 1 quả bóng, nhưng kết quả chung cuộc chỉ có một: “Người Đức là đội chiến thắng!” Phát biểu cay đắng mà cũng là “định nghĩa” mang tính kinh điển của huyền thoại bóng đá Anh Gary Lineker về sự thống trị của người Đức ở môn thể thao vua. Với 4 lần vô địch thế giới, 3 lần vô địch EURO, bóng đá Đức giàu thành tích nhất châu lục và chỉ kém Brazil 1 chức danh hiệu World Cup.

Song nỗi cay đắng khi môn thể thao do chính mình sản sinh ra nhưng “đứa con lạc loài” đó lại đem vinh hoa cho kẻ khác của người Anh hẳn vơi đi ít nhiều nếu như ngược về lịch sử 121 năm trước, thời điểm họ đã từng hạ gục người Đức trong một trận đấu có tới 15 bàn thắng mà đội bóng đến từ Xứ sở sương mù ghi tới 13 bàn.

Một sự kiện chưa từng xảy ra trong lịch sử bóng đá

Đó là một ngày mưa mùa Thu năm 1899, hơn 1.000 người trên sân vận động Berliner Kurfürstendamm đã được chứng kiến một sự kiện mà sau này nó đi vào lịch sử: ngày 23/11, khi lần đầu tiên có một đội bóng đá nước ngoài đến Đức thi đấu. Đặc biệt hơn đó là một đội bóng đến từ xứ sở đã ‘đẻ’ ra bóng đá: nước Anh.

Mặc dù người ta không thể coi nó như một trận đấu chính thức của Đội tuyển quốc gia Đức vì Liên đoàn bóng đá Đức (DFB) sau này mới được thành lập (28/1/1900) nhưng đội Đức – nếu nói theo ngôn ngữ bóng đá đương đại – họ đã thảm bại tới 2-13.

Walther Bensemann, người đưa bóng đá đến nước Đức và là người sáng lập tạp chí Kicker. (Nguồn: Kicker)
Walther Bensemann, người đưa bóng đá đến nước Đức và là người sáng lập tạp chí Kicker. (Nguồn: Kicker)

Nhắc lại “trận đấu lịch sử” đó, những cầu thủ đến từ Anh dưới sự chứng kiến của khán giả Berlin đã chỉ cho những người Đức khi đó, còn khá xa lạ với bóng đá thấy, môn thể thao này phải chơi như thế nào và vì sao nó hấp dẫn lạ kỳ đến như vậy?

Báo Đức “Trò chơi và thể thao” thời đó vẫn vui vẻ và bình luận: “Một sự kiện chưa từng xảy ra trong lịch sử bóng đá.” Điều đặc biệt hơn, trận đấu này sở dĩ có được là nhờ công của một chàng sinh viên 26 tuổi, Walther Bensemsnn, đã một mình đứng ra tổ chức tất cả, mặc cho có rất nhiều phản đối từ những Hiệp hội bóng đá địa phương.

Walther Bensemann đã thuyết phục được Liên đoàn bóng đá Anh lần đầu tiên cử đội tuyển vào đất liền thi đấu. Ông tập hợp một số cầu thủ đến từ miền Nam Đức và Berlin cho mình để đón tiếp đội tuyển Anh. Tất cả chi phí cho cho sự kiện đó đều do tiền riêng của ông.

Sứ mệnh tiên phong

Để quen biết với Liên đoàn bóng đá Anh và có thể tổ chức được một trận đấu như vậy Walther Bensemann đã đi một chặn đường khá dài. Là con trai của một chủ nhà Bank gốc Do thái ở Berlin, năm 10 tuổi ông đã được gửi sang Montreux (Thụy Sĩ) học ở một trường tư thục. Tại đây, ông làm quen với nhiều bạn học người Anh và họ có một trò chơi rất mới lạ với một trái bóng bằng da – nhanh chóng, cậu bé Walther Bensemann bị trò chơi này mê hoặc.

Năm 1889 khi quay lại Karlsruhe (Đức) để làm tốt nghiệp phổ thông (Gymnasium – Abitur), cậu bé Bensenmann 16 tuổi mang theo một trái bóng bằng da với một sứ mệnh và quyết tâm – sẽ phát triển rộng rãi nó ở Đức.

Mặc dù Bensemann không phải là người đầu tiên để cho trái bóng lăn trên nước Đức. 15 năm trước, năm 1874 cũng có một nhà sư phạm người Braunschweige tên là Konrad Koch đã mang bóng đá vào trường học, nhưng đáng tiếc nó không thể phát triển và lan rộng được.

Walther Bensemann ở Karlsruhe năm 1891. (Nguồn: Getty Image)
Walther Bensemann ở Karlsruhe năm 1891. (Nguồn: Getty Image)

Vào năm 1884, câu lạc bộ bóng đá đầu tiên mới được thành lập ở Berlin, nhưng ở miền Nam Đức, không ai biết gì về bóng đá. Chỉ đến khi Bensemann xuất hiện, bóng đá mới phát triển và nhanh chóng lan rộng ở đây.

Người đi tiên phong Bensemann đã sớm nhận ra quyền lực của bóng đá, nó có thể làm say mê công chúng như thế nào! Với niềm đam mê và nhãn quan vô cùng nhạy bén, Bensemann đã dành toàn bộ tâm trí, thời gian cho sứ mệnh phát triển bóng đá của mình.

Bỏ ngoài tai những lời đàm tiếu như bóng đá là một trò tiêu khiển vớ vẩn hay tệ hại hơn nữa rất nhiều người Đức thời đó gọi bóng đá là “căn bệnh Anh.”

Vào thập kỷ 1890, Walther Bensemann lúc này đã là sinh viên đã đi khắp miền Nam nước Đức để phát triển bóng đá. Ông đồng thời, là người đồng sáng lập ra rất nhiều câu lạc bộ bóng đá. Câu lạc bộ bóng đá Karlsruher Fußballverein do chính ông thành lập khi còn là học sinh đã vô địch Đức năm 1910.

Sau này, có thể do có chung mối quan hệ cùng nguồn gốc Do thái, ông còn là người giúp đỡ cùng sáng lập ra những đội bóng khác như Eintracht Frankfurt và Bayern Munich.

Walther Bensemann, chính ông là người đã mang bóng đá đến với nước Đức!”- (Richard Kirn)

Rất nhiều điều được coi là hiển nhiên của chúng ta hiện nay trong văn hóa bóng đá đã được Bensemann thử nghiệm từ ngày đó – năm 1893 ông thành lập một đội bóng từ những cầu thủ được chọn lọc trong khu vực đặt tên là “Karlsruher Kickers” và tiếp đến là những câu lạc bộ khác lần lượt ra đời như Stuttgart, Offenbach hay Würzburg cũng đều có tên là “Kicker.”

Cũng trong năm đó, dựa trên những ý nghĩ này, ông thành lập ra “Süddeutsche Fußball-Union” (Hiệp hội bóng đá khu vực phía Nam). Năm 1900, Bensemann là một trong những người sáng lập của Hiệp hội bóng đá Đức, sau này có tên là Liên đoàn bóng đá Đức (DFB). Cũng chính Bensemann là người đã đề xuất cái tên “Hiệp hội bóng đá Đức” tại cuộc họp thành lập ở “Mariengarten” tại Leipzic.

Tấm bảng kỷ niệm nơi được coi như đã khai sinh ra bóng đá Đức đặt ở quảng trường “Người Anh” thành phố Karlsruhe - Tây Nam nước Đức. (Nguồn: Getty Image)
Tấm bảng kỷ niệm nơi được coi như đã khai sinh ra bóng đá Đức đặt ở quảng trường “Người Anh” thành phố Karlsruhe – Tây Nam nước Đức. (Nguồn: Getty Image)

Bensemann cũng là người đầu tiên ở Đức có ý tưởng – thu tiền vé xem đá bóng. Năm 1894 trong một trận đấu của Karlsruhe ông phát khăn tay để thu tiền – và đây được coi như chiếc vé bóng đá đầu tiên xuất hiện ở nước Đức. Với trận đấu đầu tiên bán vé, ông thu được 94 Mark – đó là một số tiền không nhỏ thời bấy giờ, đủ để câu lạc bộ trang trải những chi phí cần thiết.

Bensemann sau đó tuyên bố: “Những người nghi ngờ chúng tôi bây giờ đã hiểu, chúng tôi đã lớn và sẽ lan mạnh hơn nữa.” Rất nhiều năm qua đi, hơn nửa thế kỷ sau, cây bút kỳ cựu chuyên viết về thể thao Richard Kirn phải thốt lên rằng: “Walther Bensemann, chính ông là người đã mang bóng đá đến với nước Đức!”

‘Cha đẻ’ của tạp chí Kickker và các trận giao hữu quốc tế

Một trong những sáng kiến đáng kể nhất của Bensemann còn được nhắc đến khi ông tổ chức những trận đấu giao hữu với những quốc gia láng giềng mà chưa từng có trong tiền lệ.

Kinh nghiệm trong Chiến tranh thế giới thứ nhất khẳng định niềm tin của Walther Bensemann rằng bóng đá có thể có tác dụng hòa giải: “Thể thao là tôn giáo, có lẽ ngày nay nó là phương tiện thực sự duy nhất để kết nối mọi người…”

Những sáng kiến và cống hiến không mệt mỏi của Walther Bensemann ảnh hưởng đáng kể đến sự phát triển của bóng đá Đức. Và tạp chí bóng đá Đức “Kicker” chính là công trình đề đời của ông.

Theo đuổi tư tưởng này và nhờ các mối quan hệ quốc tế tốt đẹp, Bensemann thường xuyên sắp xếp các đối tác và huấn luyện viên nước ngoài cho các câu lạc bộ Đức có cơ hội tiếp xúc và làm quen với nhau, xóa bỏ hận thù và định kiến qua những trận giao đấu quốc tế.

Ngày 7/10/1893 ông mời đội bóng Thuỵ Sĩ Villa Longchamp sang Karlsruhe thi đấu và chiến thắng họ với tỷ số 2-1. Ở trận đấu này, Bensemann cũng thi đấu ở một vị trí mà thời đó người ta gọi là “Center Forward.”

Năm năm sau, ông lại cùng một đội bóng do ông lựa chọn sang Paris thi đấu gặp vô địch White Rovers và chiến thắng 7-0. Và một năm sau đó, chính là trận đấu được coi là đầu tiên của “Đội tuyển’’ Đức với Đội tuyển Anh tại Berlin đã kể trên.

Tạp chí Kicker số ra đầu tiên. (Nguồn: Kicker)
Tạp chí Kicker số ra đầu tiên. (Nguồn: Kicker)

Ngay sau khi tiếng súng của Chiến tranh Thế giới lần thứ nhất vừa dứt, ông tiếp tục tổ chức một trận bóng với đội tuyển Pháp – kẻ thù của Đức khi đó. Trước trận đấu ông bày tỏ: “Một con người nếu có cảm nhận và lý trí đều vui mừng, nếu người Pháp và người Đức gặp nhau trên một mảnh đất thanh bình và quên đi những thù hận giữa hai dân tộc,” và Bensemann đã thành công.

Cũng với mục đích dùng thể thao để hòa giải, ngày 14/7/1920 ông sáng lập ra tạp chí bóng đá “Kicker,” tòa soạn đặt ở hai nơi là Kreuzlingen (Thụy Sĩ) và Konstanz (Đức).

Tuy nhiên, sau một thời gian ngắn, Kicker không còn được sự ủng hộ của DFB khi đứng đầu tổ chức này lúc đó là những người theo chủ nghĩa dân tộc (tiền thân của chủ nghĩa Phát xít sau này). Tạp chí chuyên thể thao danh tiếng này sau bao thăng trầm vẫn đang là ấn phẩm thể thao uy tín được ưa chuộng tại Đức và thế giới.

Năm 1933, do nguồn gốc Do thái và những tư tưởng cởi mở của mình, ông bị chủ nghĩa Phátxít lúc này đang lớn mạnh ở Đức buộc phải rời đến Montreux nơi mà một năm sau đó ông qua đời trong nghèo khó khi phải đi tị nạn.

Những tài sản mà ông để lại vẫn sống mãi không chỉ đối với người hâm mộ bóng đá, những câu lạc bộ lớn mà ông đã góp công thành lập, tạp chí Kicker và những trận đấu giao hữu quốc tế mà ngày nay là hiển nhiên.

Tất cả vẫn đang tiếp tục sống cùng với ý tưởng bóng đá và hòa bình của Walther Bensemann – người đã mang bóng đá đến với nước Đức!

Tạp chí bóng đá Kicker xuất hiện lần đầu tiên vào tháng 7/1920 tại Konstanz, Đức. Trụ sở tạp chí ban đầu ở Stuttgart nhưng được chuyển đến Nürnberg vào năm 1926. Trong Thế chiến II, tạp chí đã hợp nhất với ấn phẩm Fußball, và cuối cùng đã bị ngừng vào mùa thu năm 1944.

Sau chiến tranh, tạp chí được xuất bản trở lại dưới tên Sport do một công ty Xuất bản mới thành lập Olympia-Verlag. Năm 1951, nó được cựu tổng biên tập Friedebert Becker tái xuất bản lại tên Kicker. 

Walther Bensemann sinh ngày 13/1/1873 tại Berlin (Đức) và mất ngày 12/11/1934 tại Montreaux (Thuỵ Sĩ). Năm 2006, tên ông được Học viện văn hóa bóng đá Đức đặt cho giải thưởng hàng năm cho những cá nhân xuất sắc đã có cống hiến phi thường với lòng can đảm và tinh thần tiên phong, vì trách nhiệm xã hội, sự công bằng, hiểu biết đa văn hóa trong và xung quanh bóng đá, trị giá 10.000 euro.

Giải thưởng Walther Bensemann đã từng được trao tặng cho các huyền thoại bóng đá như Franz Beckenbauer (2006), Bobby Charlton (2011), Ottmar Hitzfeld (2014), Marcello Lippi (2015), Alex Ferguson (2016)…

Президент Хо Ши Мин:

Наши южные соотечественники также всегда посвящали Хо Ши Мину свои самые дорогие и самые уважительные чувства, вот, например, как это было глубоко отражено в стихах поэта То Хыу:

“Дядя Хо скучает по Югу, как по дому

Юг надеялся на дядю Хо, как на своего отца”.

(“Дядя Хо!, То Хыу)

Юг – это плоть и кровь Вьетнама

Этот великий человек родился в своем родном уезде Намдан (провинция Нгеан), однако в юности мальчик Нгуен Шинь Кунг (имя Хо Ши Мина в детстве) и его семья жили в городе Хюэ (бывшая столица Вьетнама). В 1911 году из гавани Няронг (г. Сайгон) молодой человек Нгуен Тат Тхань (имя Хо Ши Мина в юности) с горячей решимостью уехал из Вьетнама, чтобы найти способ спасти свою Родину. “Дать свободу моему народу и независимость моей стране. Это все, чего я хочу. Это все, что я понимаю”, – сказал он себе тогда. (1)

При жизни президент Хо Ши Мин всегда оказывал особую любовь соотечественникам Юга Вьетнама. Он неоднократно говорил: “Родной Юг всегда в моем сердце”.

С тех пор и до момента ухода из жизни, в течение почти 60 лет, президенту Хо Ши Мину так и не удавалось посетить многострадальную южную землю Вьетнама. Это вызывало беспрерывное беспокойство у дяди Хо при жизни.

Делегаты Второго конгресса передовиков труда и героев Народных вооруженных сил Южного Вьетнама, который состоялся в сентябре 1967 года в освобожденном регионе на Юге Вьетнама. (Фото: Минь Хоа / ВИА)
Делегаты Второго конгресса передовиков труда и героев Народных вооруженных сил Южного Вьетнама, который состоялся в сентябре 1967 года в освобожденном регионе на Юге Вьетнама. (Фото: Минь Хоа / ВИА)

Дядя Хо всегда четко следил за каждым шагом революции на Юге страны, поддерживая каждый шаг соотечественников Южного Вьетнама в их отважной и полной жертв борьбе.

Дядя Хо как-то раз эмоционально сказал: “На Юге каждый человек и каждая семья страдает по-своему, однако объединенные страдания всех моих соотечественников – мои страдания”. (2)

Дядя Хо всегда думал о народе: “До тех пор, пока страна не воссоединена, пока мой народ еще страдает, я буду плохо есть и беспокойно спасть”. (3)

1 июня 1946 года, прежде тем как отправился во Францию, чтобы найти решение для спасения Вьетнама, дядя Хо направил письмо народу Юга Вьетнама, в котором он подчеркнул: “Люди Юга – такие же граждане Вьетнама”. (4)

Движение Донгкхой (повстанческое движение) началось в начале 60-х с создания “армии длинных волос” (армии женщин) в провинции Бенче. Движение успешно использовало девиз “атаки с трех сторон” для нападения на американских захватчиков и их вьетнамских приспешников. Вскоре это движение распространилось по всему Южному Вьетнаму и сыграло важную роль в революционной борьбе на Юге в период антиамериканской войны сопротивления. (Архивное фото ВИА)

Движение Донгкхой (повстанческое движение) началось в начале 60-х с создания “армии длинных волос” (армии женщин) в провинции Бенче. Движение успешно использовало девиз “атаки с трех сторон” для нападения на американских захватчиков и их вьетнамских приспешников. Вскоре это движение распространилось по всему Южному Вьетнаму и сыграло важную роль в революционной борьбе на Юге в период антиамериканской войны сопротивления. (Архивное фото ВИА)

На вьетнамско-французских переговорах в Фонтенбло (Франция) дядя Хо заявил: “Южная часть страны – это кровь и плоть Вьетнама. Эта истина никогда не изменится, даже если реки останутся без воды, а горы будут разрушены”. (5)

После возвращения из Франции, дядя Хо в своем заявлении для нации отметил: “Благодаря твердой решимости всего нашего народа, Юг обязательно вернется в наш единый и родной Вьетнам”. (6)

По окончании первой войны сопротивления Вьетнам снова был разделен на две части, тогда же дядя Хо написал письмо солдатам и членам семей революционеров Юга, собравшимся перейти на Север (сентябрь 1954 года): “К тому времени, когда во всем Вьетнаме будет установлен мир, страна воссоединится, будут достигнуты демократия и независимость, вы с радостью сможете вернуться на свою родину. Тогда же очень возможно, что и я смогу посетить наш родной Юг”. (7)

Родной Юг всегда в моем сердце

В годы войны сопротивления против американских агрессоров (1955-1969) дядя Хо всегда следил за каждым шагом революции на Юге страны, поддерживая каждый шаг соотечественников Южного Вьетнама в их отважной и полной жертв борьбе.

В 1962 году он был рад встретиться с делегацией Национального фронта по освобождению Южного Вьетнама, которая посетила Северный Вьетнам. Он, положив руку на сердце, эмоционально сказал: “Мне нечего подарить вам, только это – родной Юг всегда в моем сердце”.

Президент Хо Ши Мин, генерал Во Нгуен Жап и делегация героев народно-освободительных сил Южного Вьетнама в манговом саду Президентского дворца (15 ноября 1965 г.). (Архивное фото ВИА)
Президент Хо Ши Мин, генерал Во Нгуен Жап и делегация героев народно-освободительных сил Южного Вьетнама в манговом саду Президентского дворца (15 ноября 1965 г.). (Архивное фото ВИА)

В 1963 году, узнав о решении Национального собрания наградить президента страны высшим орденом Демократической Республики Вьетнам, дядя Хо поблагодарил Национальное собрание и сказал: “Наши соотечественники на Юге страны достойны этой высочайшей награды. Поэтому я прошу Национальное собрание согласиться со следующими словами: Когда Юг будет полностью освобожден, Отечество – мирно воссоединено, а наш народ будет доволен и счастлив, только тогда Национальное собрание может позволить народу Юга вручить мне эту высочайшую награду”. (8)

В 1966 году состоялся первый Кучийский уездной фестиваль героев войны сопротивления против американских агрессоров. (Архивное фото ВИА)

В 1966 году состоялся первый Кучийский уездной фестиваль героев войны сопротивления против американских агрессоров. (Архивное фото ВИА)

В 1965 году дядя Хо принял делегацию героев народно-освободительных сил Южного Вьетнама, посетившую Северный Вьетнам. Когда вся делегация окружила дядю Хо и плакала от радости, он эмоционально сказал: “Я с нетерпением жду встречи с вами, я очень скучаю по соотечественникам из Южного Вьетнама”.

В августе 1969 года, когда дядя Хо лежал на больничной койке, он все еще слушал боевые сводки с полей сражений в Южном Вьетнаме. Всякий раз, когда он просыпался после сильной усталости, он всегда первым делом спрашивал о новостях с Юга.

Каждый раз, когда дядя Хо встречал представителей с Юга Вьетнама, он всегда был счастлив и его самочувствие улучшалось:

Девушки и парни Юга

Похоже, дети возвращаются домой

И всякий раз, когда они встречаются с дядей Хо

Он очень счастлив и вместе с ними чувствует себя снова молодым”.

(“Вслед за дядей Хо”, То Хыу)

В завещании, написанном дядей Хо перед уходом его из жизни, отражена вся его любовь и твердая вера в народ Юга, и  в дело национального освобождения.

Он писал: “Наша борьба с Америкой за спасение нашей Родины дается нелегко и огромными жертвами, но она непременно закончится нашей полной победой. Это уже точно. В день победы, я намерен посетить Север и Юг, чтобы поздравить своих соотечественников, командиров и солдат; поприветствовать наших любимых стариков и молодежь”. (9)

Прочитав завещание дяди Хо, поэт Суан Тхюи написал:

“Пока жива наша страна, пока жив наш народ

Победив американского врага, мы построим нашу страну в десять раз красивее, чем сегодня

С гордостью, верой и оптимизмом

– так Дядя Хо красиво описал национальный праздник – День воссоединения”.

Район так называемого “квадрата Лонгсуен” расположен на территории провинций Анжанг, Кьенжанг и города Кантхо. В настоящее время эта территория является важным сельскохозяйственным районом дельты Меконга и всей страны. (Фото: Чонг Дат / ВИА)
Район так называемого “квадрата Лонгсуен” расположен на территории провинций Анжанг, Кьенжанг и города Кантхо. В настоящее время эта территория является важным сельскохозяйственным районом дельты Меконга и всей страны. (Фото: Чонг Дат / ВИА)

Дядя Хо при жизни мечтал:

“Мы будем счастливы, когда наша страна будет воссоединена

Когда наш народ будет богатым, а наша Родина – сильной”.

30 апреля 1975 года весь вьетнамский народ вместе спел песню “Как будто дядя Хо вместе с нами в день Великой победы”.

Каждый год в мае, в годовщину дня рождения президента Хо Ши Мина, весь вьетнамский народ выражают свое уважение к дяде Хо, всегда вспоминая его с благодарностью./.

Центр города Хошимина сегодня. (Фото: Нгок Ха / ВИА)
Центр города Хошимина сегодня. (Фото: Нгок Ха / ВИА)

Список цитированной в статье литературы:

(1)   Коммунистическая партия Вьетнама: отчет о политике ЦК КПВ на IV всевьетнамском съезде КПВ. Издательство Истина, Ханой, 1975г., с.5,6

(2)   Хо Ши Мин, полное собрание сочинений. Национальное политическое издательство, Ханой, 1996г., том 10, с.373

(3), (6) Хо Ши Мин, полное собрание сочинений, том 4, с.419

(4)   Хо Ши Мин, полное собрание сочинений, том 4, с.246

(5)   Книга “Тихо, дядя Хо спит”, Издательство “Народная Армия”, Ханой, 2005г., с.18.

(7) Хо Ши Мин, полное собрание сочинений, том 7, с.356

(8) Хо Ши Мин, полное собрание сочинений, том 11, с.62

Chủ tịch Hồ Chí Minh

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành tình cảm đặc biệt cho đồng bào miền Nam. Bác từng nhiều lần nói rằng: “Miền Nam yêu quý luôn ở trong trái tim tôi.“

Đồng bào miền Nam cũng luôn dành những tình cảm yêu quý nhất, kính trọng nhất đối với Người như những câu thơ đầy xúc động của nhà thơ Tố Hữu:

“Bác nhớ miền Nam, nỗi nhớ nhà Miền Nam mong Bác, nỗi mong cha” (Bác ơi!)

Nam Bộ là máu thịt của Việt Nam

Sinh ra ở quê hương Nam Đàn, Nghệ An, nhưng thời niên thiếu, cậu bé Nguyễn Sinh Cung và gia đình lại sống ở Cố đô Huế. Năm 1911, từ bến cảng Nhà Rồng, Sài Gòn, người thanh niên Nguyễn Tất Thành đã ra đi tìm đường cứu nước với một quyết tâm cháy bỏng “Tự do cho đồng bào tôi, độc lập cho Tổ quốc tôi, đấy là tất cả những điều tôi muốn, đấy là tất cả những điều tôi hiểu.” (1)

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành tình cảm đặc biệt cho đồng bào miền Nam. Bác từng nhiều lần nói rằng: “Miền Nam yêu quý luôn ở trong trái tim tôi.“

Và từ đấy đến lúc đi xa, ngót 60 năm, lãnh tụ Hồ Chí Minh không được trở lại mảnh đất miền Nam đau thương và quật khởi. Đó là một nỗi áy náy khôn nguôi của Bác. Tuy vậy, hình ảnh đồng bào và chiến sỹ miền Nam luôn luôn in đậm trong trái tim Người.

Các đại biểu tại Đại hội Anh hùng, Chiến sỹ thi đua, Dũng sỹ các Lực lượng vũ trang nhân dân miền Nam Việt Nam lần thứ hai, diễn ra tại vùng giải phóng, tháng 9/1967. (Ảnh: Minh Hòa/TTXVN)
Các đại biểu tại Đại hội Anh hùng, Chiến sỹ thi đua, Dũng sỹ các Lực lượng vũ trang nhân dân miền Nam Việt Nam lần thứ hai, diễn ra tại vùng giải phóng, tháng 9/1967. (Ảnh: Minh Hòa/TTXVN)

Trong cuộc đấu tranh đầy hy sinh gian khổ, đồng bào miền Nam chiến đấu kiên cường, Bác luôn theo sát từng bước đi của cách mạng miền Nam. Sau Cách mạng Tháng Tám-1945 và kháng chiến chống Pháp, đặc biệt thời kỳ đầu của Nam bộ kháng chiến, Bác luôn chia sẻ những đau thương mất mát với đồng bào miền Nam anh dũng kiên cường “Thành đồng Tổ quốc.”

Bác từng nói những câu xúc động: “Ở miền Nam, mỗi người, mỗi gia đình đều có một nỗi đau khổ riêng. Gộp nỗi đau khổ riêng của mỗi người, mỗi gia đình lại thì thành nỗi đau khổ của tôi.” (2)

Bác luôn trăn trở: “Một ngày mà Tổ quốc chưa thống nhất, đồng bào còn chịu khổ là một ngày tôi ăn không ngon, ngủ không yên.” (3)

Ngày 1/6/1946, trước khi lên đường sang Pháp tìm giải pháp cứu vãn hòa bình ở Việt Nam, Bác đã gửi thư cho đồng bào Nam bộ khẳng định: “Đồng bào Nam bộ là dân nước Việt Nam.”(4)

Phong trào Đồng Khởi đầu thập kỷ 60 với sự ra đời của Đội quân tóc dài tỉnh Bến Tre đã vận dụng nhuần nhuyễn phương châm 3 mũi giáp công để tấn công Mỹ-Ngụy, vang danh và nhân rộng khắp miền Nam, đóng một vai trò quan trọng trong sự nghiệp đấu tranh cách mạng ở miền Nam thời kỳ chống Mỹ, cứu nước. (Ảnh: Tư liệu TTXVN)
Phong trào Đồng Khởi đầu thập kỷ 60 với sự ra đời của Đội quân tóc dài tỉnh Bến Tre đã vận dụng nhuần nhuyễn phương châm 3 mũi giáp công để tấn công Mỹ-Ngụy, vang danh và nhân rộng khắp miền Nam, đóng một vai trò quan trọng trong sự nghiệp đấu tranh cách mạng ở miền Nam thời kỳ chống Mỹ, cứu nước. (Ảnh: Tư liệu TTXVN)

Tại Hội nghị Việt-Pháp ở Fontainebleau, Bác tuyên bố: “Nam Bộ là máu của máu Việt Nam, là thịt của thịt Việt Nam. Sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lý ấy không bao giờ thay đổi.” (5)

Trong lời tuyên bố với quốc dân khi từ Pháp về, Bác khẳng định: “Với quyết tâm của đồng bào, với quyết tâm của toàn thể nhân dân, Nam bộ nhất định trở lại cùng thân ái chung trong lòng Tổ quốc.” (6)

Kết thúc cuộc kháng chiến lần thứ nhất, đất nước lại bị chia cắt, Bác viết thư gửi bộ đội và gia đình cán bộ miền Nam tập kết ra Bắc (tháng 9/1954): “Đến ngày hòa bình đã được củng cố, thống nhất được thực hiện, độc lập dân chủ đã hoàn thành, đồng bào sẽ vui vẻ trở về quê cũ. Lúc đó rất có thể tôi sẽ cùng đồng bào vào thăm miền Nam yêu quý của chúng ta.” (7)

Miền Nam yêu quý luôn ở trong trái tim tôi

Suốt những năm kháng chiến chống Mỹ xâm lược (1955-1969), Bác luôn theo sát từng bước đi của cách mạng miền Nam.

Năm 1962, Bác vui mừng được gặp Đoàn đại biểu Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam ra thǎm miền Bắc. Bác đã đặt bàn tay lên ngực trái rồi cảm động nói: “Bác chẳng có gì tặng lại cả, chỉ có cái này: Miền Nam yêu quý luôn ở trong trái tim tôi.”

Năm 1963, khi được tin Quốc hội tặng thưởng huân chương cao quý nhất của nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa, Bác đã cảm ơn Quốc hội và nói: “Trong khi miền Bắc ra sức thi đua xây dựng chủ nghĩa xã hội để ủng hộ đồng bào miền Nam, thì đồng bào miền Nam đã anh dũng chiến đấu để bảo vệ công cuộc xây dựng hoà bình ở miền Bắc. Cho nên nhân dân miền Bắc từng giờ từng phút nhớ đến đồng bào miền Nam.

Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng Đoàn đại biểu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng miền Nam trong vườn xoài ở Phủ Chủ tịch (15/11/1965). (Ảnh: Tư liệu/TTXVN)
Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng Đoàn đại biểu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng miền Nam trong vườn xoài ở Phủ Chủ tịch (15/11/1965). (Ảnh: Tư liệu/TTXVN)

Gần 20 năm trường, hết đấu tranh chống thực dân Pháp, lại đấu tranh chống Mỹ-Diệm, đồng bào miền Nam thật là xứng đáng với danh hiệu thành đồng Tổ quốc và xứng được tặng thưởng Huân chương cao quý này. Vì những lẽ đó tôi xin Quốc hội đồng ý thế này: Chờ đến ngày miền Nam được hoàn toàn giải phóng, Tổ quốc hòa bình thống nhất, Bắc-Nam sum họp một nhà, Quốc hội cho phép đồng bào miền Nam trao tặng cho tôi Huân chương cao quý này. Như vậy toàn dân ta sẽ sung sướng vui mừng.” (8)

Nǎm 1965, gặp đoàn anh hùng dũng sỹ miền Nam ra thăm miền Bắc. Khi cả đoàn khóc vì sung sướng, cảm động và vây quanh Bác, Người xúc động nói: “Bác mong các cháu lắm, Bác nhớ đồng bào miền Nam lắm.”

Bác hỏi chuyện chiến trường và được biết tâm tư của đồng bào cán bộ chiến sỹ miền Nam “không sợ gian khổ, không sợ chết mà chỉ sợ một điều… sau này không được nhìn thấy Bác.”

Đại hội liên hoan Dũng sỹ diệt Mỹ lần thứ nhất của huyện Củ Chi, năm 1966. (Ảnh: Tư liệu/TTXVN)
Đại hội liên hoan Dũng sỹ diệt Mỹ lần thứ nhất của huyện Củ Chi, năm 1966. (Ảnh: Tư liệu/TTXVN)

Vừa nghe xong, Bác trào dâng nước mắt, khóc vì thương nhớ miền Nam. không sợ chết mà chỉ sợ một điều… sau này không được nhìn thấy Bác.” Vừa nghe xong, Bác trào dâng nước mắt, khóc vì thương nhớ miền Nam.

Tháng 8/1969, Bác nằm trên giường bệnh nhưng vẫn nghe báo cáo tình hình chiến trường, vẫn theo dõi bản đồ chiến sự miền Nam. Mỗi khi tỉnh dậy sau cơn mệt nặng, bao giờ Bác cũng hỏi tin tức về miền Nam.

Chưa vào được miền Nam, Bác yêu cầu hễ có đồng chí, đồng bào nào từ miền Nam ra thì phải cho Bác biết và đưa vào gặp Bác. Mỗi lần được gặp gỡ đại biểu từ miền Nam ra, Bác vui khoẻ hẳn lên:

“Các anh, các chị, ở trong raNhững đứa con yêu trở lại nhàCó phải mỗi lần, ta gặp BácBác vui như trẻ lại cùng ta!” (Theo chân Bác-Tố Hữu)

Trước lúc đi xa, trong Bản Di chúc, Bác đã dành tình cảm, niềm tin mãnh liệt cho đồng bào miền Nam, cho sự nghiệp giải phóng Tổ quốc.

Người viết: “Cuộc chống Mỹ, cứu nước của nhân dân ta dù phải kinh qua gian khổ, hy sinh nhiều hơn nữa, song nhất định thắng lợi hoàn toàn. Đó là một điều chắc chắn. Tôi có ý định đến ngày đó, tôi sẽ đi khắp hai miền Nam Bắc, để chúc mừng đồng bào, cán bộ và chiến sỹ anh hùng; thǎm hỏi các cụ phụ lão, các cháu thanh niên và nhi đồng yêu quý của chúng ta.” (9)

Khi đọc Di chúc của Bác, nhà thơ Xuân Thuỷ đã viết:

“Còn non, còn nước, còn ngườiThắng giặc Mỹ, ta sẽ xây dựng hơn mười ngày nayÔi tự hào, tin tưởng, lạc quan thayBác vẽ sẵn cảnh vườn Xuân Thống nhất!”

Vùng Tứ giác Long Xuyên thuộc địa bàn các tỉnh An Giang, Kiên Giang và thành phố Cần Thơ, hiện là vùng trọng yếu về sản xuất nông nghiệp của đồng bằng sông Cửu Long và cả nước. (Ảnh: Trọng Đạt/TTXVN)
Vùng Tứ giác Long Xuyên thuộc địa bàn các tỉnh An Giang, Kiên Giang và thành phố Cần Thơ, hiện là vùng trọng yếu về sản xuất nông nghiệp của đồng bằng sông Cửu Long và cả nước. (Ảnh: Trọng Đạt/TTXVN)

Đáp lại tình cảm của Bác, nhân dân miền Nam, với sự hỗ trợ đắc lực của miền Bắc, đã chiến đấu anh dũng, kiên cường, làm nên đại thắng mùa Xuân năm 1975, giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất đất nước.

Bác từng mong ước:

“Bao giờ Nam-Bắc một nhàDân giàu nước mạnh thì ta vui lòng”

Ngày 30/4/1975 cả dân tộc Việt Nam đã cùng nhau hát vang bài “Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng.”

Bài hát vẫn còn vang mãi đến ngày nay. Tên Bác và tên đất nước như hòa vào làm một “Việt Nam Hồ Chí Minh/Việt Nam Hồ Chí Minh.”

Phát huy truyền thống “Thành đồng Tổ quốc,” nhân dân miền Nam hôm nay đã và đang, cùng nhân dân cả nước thực hiện đường lối đổi mới đất nước, hội nhập kinh tế quốc tế, góp phần xây dựng đất nước ngày càng đàng hoàng hơn, to đẹp hơn, như mong ước của Bác Hồ kính yêu.

Và mỗi Tháng Năm về, kỷ niệm ngày sinh của Bác, người dân trên mọi miền Tổ quốc lại trào dâng lòng thành kính, nhớ Bác khôn nguôi./.

Một góc trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh hôm nay. (Ảnh: Ngọc Hà/TTXVN)
Một góc trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh hôm nay. (Ảnh: Ngọc Hà/TTXVN)

(1): Đảng Cộng sản Việt Nam: Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Trung ương CH TƯ Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV, Nhà xuất bản Sự thật, Hà Nội, 1975, tr.5,6

(2): Hồ Chí Minh toàn tập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1996, t.10, tr. 373

(3), (6): Hồ Chí Minh toàn tập, sđd, t.4, tr. 419

(4): Hồ Chí Minh toàn tập, sđd, t.4, tr. 246

(5): Sách “Giữ yên giấc ngủ của Người”, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, Hà Nội, 2005, tr.18.

(7): Hồ Chí Minh toàn tập, sđd, t.7, tr. 356

(8): Hồ Chí Minh toàn tập, sđd, t.11, tr. 62

(9): Hồ Chí Minh toàn tập, sđd, t.12, tr. 509

Phản ứng ‘đặc biệt xuất sắc’ của New Zealand

Theo Worldometers, tính đến chiều 16/4 theo giờ Việt Nam, New Zealand đã ghi nhận 1.401 ca mắc bệnh viêm đường hô hấp cấp (COVID-19), trong đó có 9 ca tử vong và 770 người đã hồi phục.

Dưới đây là cảm nhận của Verena Friederike Hasel – một nhà văn Đức đang sinh sống tại Auckland, New Zealand về ảnh hưởng của triết lý giáo dục đối với việc áp dụng các biện pháp chống lại dịch bệnh COVID-19 tại nước này.

Corona chỉ là tên gọi của một loại bia khi gia đình tôi quyết định rằng 2020 sẽ là năm chúng tôi trở lại New Zealand. Tôi là một người Đức, sinh ra và lớn lên ở Berlin.

Hai năm trước, gia đình tôi đã ở New Zealand trong 6 tháng, trong một ngôi làng tại North Shore. Các con gái của chúng tôi đến trường học và nhà trẻ ở đó. Tôi là một nhà văn. Khi tôi thấy các con có những thay đổi rất tích cực, tôi đã bắt đầu đi thăm các trường học khác nhau.

Sau đó tôi đã viết cuốn sách với tên gọi “The Dancing Principal” (tạm dịch là “Cô hiệu trưởng hay khiêu vũ”), hiện tại cuốn sách đang được tái bản lần thứ 3 ở Đức. Trong cuốn sách, tôi đã nhấn mạnh đến những điều mà các nước khác có thể học hỏi được từ hệ thống giáo dục của New Zealand: hướng tiếp cận có tính hệ thống dựa trên nền tảng khoa học; tập trung vào các kỹ năng của thế kỷ 21; đề cao sự tử tế, cảm thông và sáng tạo; đặt ra các mục tiêu tham vọng đi kèm với một kế hoạch thực hiện rõ ràng để đạt được các mục tiêu đó.

Người cao tuổi đeo khẩu trang khi đi mua sắm tại một siêu thị ở Aachen, Đức. Nguồn: AP) 
Người cao tuổi đeo khẩu trang khi đi mua sắm tại một siêu thị ở Aachen, Đức. Nguồn: AP) 

Sau khi cuốn sách được xuất bản, tôi thường xuyên được mời nói chuyện về New Zealand trong các cuộc phỏng vấn trên đài phát thanh và truyền hình ở Đức. Sau một thời gian, tôi đã rất nhớ Aotearoa. Cuối cùng, khi chúng tôi trở lại vào đầu năm 2020, tôi đã rất mong chờ được tham gia vào các hoạt động ngoài trời và sống trong một cộng đồng gắn kết. Nhưng điều mà tôi không ngờ tới đó là chúng tôi phải ở yên trong nhà, để thực hiện cách ly xã hội. Nhưng, trái lại, lệnh giới nghiêm lại càng làm tôi khâm phục hơn đối với đất nước New Zealand.

Nước Đức, quê hương tôi, đang được cộng đồng quốc tế khen ngợi vì những nỗ lực trong việc đối phó với cuộc khủng hoảng mang tên corona. Thời báo New York Times thậm chí còn đăng bài viết ca ngợi và gọi nước Đức là một trường hợp ngoại lệ phi thường. Không giống như các quốc gia châu Âu khác, tỷ lệ tử vong trên số các ca nhiễm bệnh ở Đức khá thấp, phần lớn là nhờ hệ thống chăm sóc y tế có chất lượng tốt hơn, và các biện pháp xét nghiệm trên diện rộng.

Nhưng một cái nhìn cận cảnh hơn đã bộc lộ một bức tranh phức tạp hơn nhiều. Đọc các tin tức trên báo chí Đức và nói chuyện với bạn bè ở quê nhà, tôi đã cảm nhận được sự bối rối không hề nhỏ. Mọi người đang rất lo lắng bởi vì không biết được con đường phía trước sẽ như thế nào.

Khi đến đây, chúng tôi đã mong muốn sẽ được trải nghiệm một cuộc sống bình thường của người dân xứ sở Kiwi. Nhưng thực tế, những gì chúng tôi được chứng kiến đã diễn ra thật phi thường

Đức là một nước theo chế độ liên bang. Có 16 bang và mỗi bang lại có các quyết định riêng liên quan đến các vấn đề cụ thể như là đóng cửa trường học hay các biện pháp phong tỏa. Một số hoạt động được cho phép ở thành phố Berlin lại bị cấm ở Bavaria, một bang cách đó 500km về phía Nam. Nghiêm trọng hơn, một số tòa án địa phương còn ra phán quyết phủ nhận các quyết định do Chính phủ liên bang đưa ra.

Ngược lại, ở New Zealand, vào ngày 25/3, tôi đã bị giật mình khi điện thoại của tôi vang lên tiếng chuông giống như còi xe cấp cứu. Một tin nhắn hiện ra trên màn hình “Thông điệp này được gửi đến tất cả người dân trên lãnh thổ New Zealand, chúng ta phụ thuộc vào các bạn. Nơi mà bạn đang sống trong đêm nay, sẽ là nơi mà bạn bắt buộc phải ở lại.”

Nhân viên y tế làm việc tại một trạm xét nghiệm COVID-19 lưu động ở Auckland, New Zealand ngày 23/3/2020. (Ảnh: THX/TTXVN)
Nhân viên y tế làm việc tại một trạm xét nghiệm COVID-19 lưu động ở Auckland, New Zealand ngày 23/3/2020. (Ảnh: THX/TTXVN)

Thực sự, đó là một thông điệp rõ ràng. Và cũng là một mục tiêu đầy tham vọng. Trong khi các quốc gia khác đang loay hoay làm thế nào để “làm phẳng đường cong,” New Zealand đặt mục tiêu quyết tâm xóa bỏ hoàn toàn virus. Khi đến đây, chúng tôi đã mong muốn sẽ được trải nghiệm một cuộc sống bình thường của người dân xứ sở Kiwi. Nhưng thực tế, những gì chúng tôi được chứng kiến đã diễn ra thật phi thường.

Theo dõi cuộc họp báo hằng ngày vào lúc 1 giờ chiều đã trở thành hoạt động cố định của gia đình chúng tôi. Chúng tôi đánh giá cao hướng tiếp cận hợp lý, dựa vào số liệu thực tế và dứt khoát của chính phủ New Zealand. Trong khi lãnh đạo các nước khác đưa ra những biện pháp đơn lẻ, rồi sau đó rút lại, thể hiện sự thiếu nhất quán, thì ngược lại, New Zealand đã thiết lập một hệ thống cảnh báo rất hiệu quả và dễ hiểu – đồng thời cho phép có sự linh hoạt.

Người dân đeo khẩu trang phòng dịch COVID-19 tại Wellington, New Zealand, ngày 17/3/2020. (Ảnh: THX/TTXVN)
Người dân đeo khẩu trang phòng dịch COVID-19 tại Wellington, New Zealand, ngày 17/3/2020. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tôi cũng khá bất ngờ khi các đảng đối lập đã rút lại hầu hết các động thái chỉ trích. Chính phủ dường như cũng vui vẻ ủng hộ những đề xuất của phe đối lập – thực tế được minh chứng khi thủ tướng Jacinda Ardern đưa ra các biện pháp cách ly bắt buộc đối với những người New Zealand trở về từ nước ngoài. Và tôi cũng đánh giá cao bà Thủ tướng khi dành sự quan tâm của bà đối với trẻ em trong bài phát biểu của mình, với khẳng định rằng thỏ Phục sinh cũng là lao động thiết yếu.

Mặc dù thỏ Phục sinh là một ngoại lệ, nhưng lệnh phong tỏa ở đây nghiêm khắc hơn rất nhiều so với ở Đức, nơi đã có 118.000 người bị nhiễm virus. Nhưng chỉ có 1/4 số người Đức phải làm việc tại nhà. Các hiệu sách và những cửa hàng bán đồ gia dụng tại Berlin vẫn mở cửa, và bạn bè kể với tôi rằng họ vẫn gặp gỡ, bởi vì các cuộc gặp giữa hai người với nhau vẫn được cho phép.

Các chính trị gia ở Đức vẫn muốn làm theo cách đi nước đôi: họ một mặt muốn làm phẳng đường cong, đồng thời vẫn muốn duy trì một số hình thái của đời sống xã hội. Hệ quả là người dân không nhận thức rõ mức độ nghiêm trọng của tất cả mọi vấn đề, và có xu hướng tạo ra các ngoại lệ.

Tôi không muốn phát xét những gì mà người dân Đức đang làm. Nhưng một điều đang làm tôi cảm thấy bối rối, đó là một dân tộc vốn nổi tiếng là có tính kỷ luật cao lại đang gặp khó khăn trong việc tuân thủ đối với một tình huống đặc biệt như hiện nay. Những thống kê cho thấy, mối nghi ngờ đang ngày càng lớn hơn đối với các biện pháp phong tỏa.

Cảnh vắng vẻ tại một quận trung tâm ở Wellington, New Zealand ngày 26/3/2020, sau khi Chính phủ New Zealand quyết định phong tỏa toàn bộ đất nước trong vòng 4 tuần. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Cảnh vắng vẻ tại một quận trung tâm ở Wellington, New Zealand ngày 26/3/2020, sau khi Chính phủ New Zealand quyết định phong tỏa toàn bộ đất nước trong vòng 4 tuần. (Ảnh: AFP/TTXVN)

“Cuộc sống liệu có còn ý nghĩa gì khi quyền tự do được sống đang bị tước đoạt khỏi chúng ta?,” một chính trị gia uy tín của phe đối lập mới đây vừa viết trên Twitter. Một số nhà báo tên tuổi của Đức cũng đang tấn công lệnh phong tỏa. Một người tranh luận rằng các biện pháp hạn chế đang đe dọa đến nền dân chủ. Một người khác thì nói rằng anh ta lúc này đang nhận ra thế nào là sống trong một chế độ độc tài. Và tôi băn khoăn tự hỏi: đây có phải là những lập luận là minh chứng cho một nền văn hóa tranh luận sinh động? Hay chúng cho thấy rằng cho người đang đặt những lợi ích cá nhân lên trên sức khỏe của cộng đồng?

Ở New Zealand, tôi hiếm khi nghe thấy lời than phiền từ bất kỳ ai. Điều đó khiến tôi liên tưởng đến một thí nghiệm tâm lý khá nổi tiếng, trong đó người tham gia được yêu cầu phải lựa chọn giữa sự thỏa mãn tức thời hoặc trong dài hạn. Dường như New Zealand đã quyết định trước tiên sẽ chiến đấu với corona rồi sau đó mới đi tắm biển – và tôi chắc chắn rằng hướng tiếp cận như vậy, cho đến thời điểm này, là có tính khả thi hơn. Nhưng tại sao người New Zealand có thể thích nghi được với lệnh phong tỏa trong khi người dân ở các nước phương Tây lại đang gặp vấn đề với nó?

Người dân mua hàng tại siêu thị ở Auckland, New Zealand ngày 28/2/2020, trong bối cảnh dịch COVID-19 lan rộng. (Ảnh: THX/TTXVN)
Người dân mua hàng tại siêu thị ở Auckland, New Zealand ngày 28/2/2020, trong bối cảnh dịch COVID-19 lan rộng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Thực tế, là một quốc đảo ở vị trí địa lý tách biệt cùng với quy mô dân số khá nhỏ là một lợi thế của New Zealand trong cuộc chiến chống virus. Nhưng chứng kiến New Zealand trong thời gian phong tỏa, tôi liên tưởng đến nghiên cứu mà tôi đã thực hiện cho cuốn sách của mình. Những nguyên lý về giáo dục khi đó đã gây ấn tượng mạnh đối với tôi, lúc này cũng đang phát huy tác dụng. Mục tiêu tham vọng (xóa bỏ hoàn thay vì hạn chế sự lây lan của virus); và chiến lược rõ ràng để đạt được mục tiêu đó (hệ thống cảnh báo).

Hướng tiếp cận dựa trên khoa học (xét nghiệm, xét nghiệm, xét nghiệm). Những nỗ lực mang tính hệ thống (kiểm soát giá thuê nhà và thực phẩm).

Và cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng, sự tử tế, cảm thông và sáng tạo. Người dân ở khu làng tôi sống đã để những con gấu bông ở trên cửa sổ, vì thế mà trẻ em trong lúc đi bộ có thể nhận ra chúng. Bà hiệu trưởng ở trường của chúng tôi vẫn giữ liên lạc với các bậc phụ huynh, thường xuyên gửi email, chia sẻ những câu chuyện cá nhân về trò chơi đi tìm kho báo ở nhà, và khuyên chúng tôi đừng nên quá nghiêm khắc với bản thân khi phải học tập tại nhà.

Có một khái niệm mà tôi chưa đưa vào cuốn sách của mình. Whanaungatanga. [Từ ngữ trong tiếng Maori, tên gọi của tộc người thổ dân của New Zealand]. Tầm quan trọng của sự gắn kết. Đây là một trong những giá trị được nhấn mạnh ở trường học của con gái tôi, nhưng tôi đã nhận thấy whanaungatanga ở tất cả các trường học mà tôi đã tới thăm: Các học sinh cùng dệt với nhau cho đến khi tạo ra được một tác phẩm nghệ thuật mang tính tập thể, hoặc cùng nhau đến một trại dưỡng lão để nhảy aerobic với người già.

Hai tuần trước lệnh phong tỏa, cô con gái 7 tuổi của tôi đã được học một cụm từ mới khi cả lớp cùng nhau hoàn thành xong một nhiệm vụ. Kotahitanga. [Từ ngữ trong tiếng Maori, tên gọi của tộc người thổ dân của New Zealand]. Đoàn kết. Và lúc này khi đất nước đang chiến đấu với dịch COVID-19, tôi nhận ra rằng whanaungatanga hay kotahitanga không chỉ là những con chữ thông thường. Những gì New Zealand đang làm vào lúc này cho thấy tinh thần đoàn kết đó đang hiện hữu.

Verena Friederike Hasel – một nhà văn đến từ Berlin.
Verena Friederike Hasel – một nhà văn đến từ Berlin.

Các quốc gia khác giống như nước tôi đang trải qua một cuộc khủng hoảng về sự đối lập giữa chủ nghĩa cá nhân và những nhu cầu của xã hội. Còn ở đây, thì hoàn toàn ngược lại, có một thực tế đang được chia sẻ, đó là một cá nhân chỉ có thể thoải mái khi mọi người trong cộng đồng đều an toàn.

Qua cái nhìn đầu tiên, corona dường như là một ví dụ về một vấn đề phức tạp: một câu hỏi hóc búa bởi vì có những lợi ích hợp pháp nhưng đồng thời cũng gây nên xung đột trong việc thực hiện. Sức khỏe của người dân hay hệ lụy đối với nền kinh tế cần được quan tâm hơn. Nhưng phản ứng của Chính phủ New Zealand cho thấy không cần thiết phải có những mặt đối lập. Bạn càng nghiêm túc trong việc chống lại virus, thì bạn càng có thể giúp phục hồi kinh tế nhanh hơn.

Tuần trước, tôi đã nói chuyện với người hàng xóm từ một khoảng cách an toàn. Tôi muốn nói với cô ấy rằng tôi đã rất khâm phục người New Zealand vì những phản ứng của họ đối với khủng hoảng. Cô ấy gật đầu và mau chóng chuyển sang chủ đề khác. Tôi tự nhủ rằng người Kiwi họ rất khiêm tốn. Họ không muốn được khen ngợi. Nhưng điều đó cần phải được thực hiện và lúc này tôi sẽ làm. Tuyệt vời. New Zealand. Các bạn hoàn toàn có thể tự hào./.

Một nhà hát phải đóng cửa do dịch COVID-19 tại Wellington, New Zealand ngày 22/3/2020. (Ảnh: THX/TTXVN)
Một nhà hát phải đóng cửa do dịch COVID-19 tại Wellington, New Zealand ngày 22/3/2020. (Ảnh: THX/TTXVN)