‘Báo chí chậm’

Trong khi các guồng quay tin tức đang tăng tốc, báo chí “chậm” dường như lại đang giảm tốc. Những ngày này, để khoác lên chiếc áo của một nhà báo theo phong cách “chậm,” những hạn chót – và thậm chí là những tin sốt dẻo – bị phủ định bởi cuộc tìm kiếm sự chính xác, tính cân đối, sự vô tư, và có lẽ là cả những giải thưởng Pulitzer.

Việc chủ một tờ báo sẵn sàng trả tiền lương cả năm cho một nhà báo, chỉ để người đó kể một câu chuyện tin tức có chiều sâu trong một năm, cũng có thể là một mô hình hữu dụng.

Khi bài viết dài 8.000 từ của Ronan Farrow (một cựu biên tập viên của kênh MSNBC kiêm cộng tác viên của NBC News) với nhan đề “Từ những đề nghị khiếm nhã tới tấn công tình dục: Câu chuyện của những người  buộc tội Harvey Weinstein” nêu chi tiết những cáo buộc quấy rối và tấn công tình dục nhắm vào Harvey Weinstein được đăng trên tờ New Yorker hôm 10/10 năm ngoái, một trong những dòng đầu tiên của bài viết này đã nêu rõ rằng đây là kết quả của một cuộc điều tra kéo dài 10 tháng.

Trong suốt 10 tháng đó, Farrow đã phỏng vấn 13 phụ nữ tố cáo Weinstein đã quấy rối hoặc tấn công tình dục họ trong khoảng thời gian từ những năm 1990 đến 2015.

Bài viết dài 8.000 từ của Ronan Farrow (cựu biên tập viên của kênh MSNBC kiêm cộng tác viên của NBC News) với nhan đề “Từ những đề nghị khiếm nhã tới tấn công tình dục: Câu chuyện của những người  buộc tội Harvey Weinstein.” (Nguồn: New Yorker)
Bài viết dài 8.000 từ của Ronan Farrow (cựu biên tập viên của kênh MSNBC kiêm cộng tác viên của NBC News) với nhan đề “Từ những đề nghị khiếm nhã tới tấn công tình dục: Câu chuyện của những người  buộc tội Harvey Weinstein.” (Nguồn: New Yorker)

Nhớ lại cuộc điều tra dài gần một năm ấy, Farrow đã chia sẻ với Gayle King của kênh CBS trong một cuộc phỏng vấn trực tiếp trước khán giả tại Hội nghị Truyền thông Tin tức Hoa Kỳ tổ chức tại New York năm nay về sự kính trọng mà anh dành cho biên tập viên David Remnick của tờ New Yorker, người không chỉ động viên và hỗ trợ mà còn cho anh tự do để theo đuổi một cuộc điều tra dài hơi, sâu rộng như vậy. Farrow cũng giải thích lý do vì sao anh và Remnick xác định rằng việc nhanh chóng đăng bài viết này lên trước không quan trọng bằng việc bảo đảm tính chính xác về nội dung của nó cho độc giả.

Đứng vững trước sự xét nét

Thực tế, 5 ngày trước khi bài điều tra này được đăng trên New Yorker, tờ New York Times đã tiết lộ nhiều cáo buộc quấy rối tình dục chống lại Weinstein thông qua bài viết của hai nhà báo là Jodi Kantor và Megan Twohey. Bài báo của Times đã dẫn đến việc 4 thành viên của công ty Weinstein Company từ chức khỏi ban quản trị toàn nam giới, còn Weinstein thì bị sa thải.

Khi được hỏi rằng mình có bị giục “nhanh lên” để có bài đăng báo hay không, Farrow đã nhấn mạnh rằng nhờ “bộ giá trị báo chí” tại New Yorker, anh và Remmick đều cương quyết rằng bài điều tra chỉ có thể được đăng khi nó “đã 100% sẵn sàng và được kiểm tra cẩn thận.”

Farrow đã nhấn mạnh rằng nhờ “bộ giá trị báo chí” tại New Yorker, anh và Remmick cương quyết rằng bài điều tra chỉ có thể được đăng khi nó “đã 100% sẵn sàng và được kiểm tra cẩn thận”

Ngay cả khi biết rằng các nhà báo của New York Times sắp đăng bài điều tra riêng về vụ Weinstein, họ vẫn không thay đổi quyết định của mình. Mấu chốt của quyết định đó là niềm tin rằng họ không nên “thu hẹp cửa sổ bình luận về Weinstein” cũng như không được liều lĩnh với quá trình kiểm tra tính xác thực của tin tức. Phiên bản sự thực của họ “cần đứng vững được trước những sự xét nét cặn kẽ,” Farrow giải thích.

Liên quan chặt chẽ đến cuộc chiến chống tin tức giả hiện nay, Farrow ca ngợi cách tiếp cận và niềm tin của ban biên tập tờ New Yorker, cũng là lý do giúp bài điều tra của anh giành giải thưởng Pulitzer năm 2018 cho hạng mục Phục vụ Cộng đồng, đồng giải với tờ New York Times.

“Bí quyết của tờ New Yorker trong cách đưa tin về vụ việc này là mô hình (chống lại tin tức giả),” Farrow cho biết. “Bạn không được kiểm tra tính xác thực một cách sơ sài. Bạn không được đánh giá tính pháp lý một cách qua loa. Bạn có một quy trình do những nhà báo dũng cảm điều hành… và bạn phải cách ly bài viết của mình khỏi bất kỳ sự can thiệp mang tính tổ chức nào.”

Lấp đầy vực thẳm tin tức

Cách tiếp cận này được hưởng ứng bởi Rob Orchard, biên tập viên báo chí “chậm” của tạp chí Delayed Gratification, người đã cảnh báo rằng việc “trở thành người đầu tiên đưa tin trong môi trường tin tức ngày nay (không may) đã trở nên quan trọng hơn rất nhiều so với việc đưa tin đúng.” Orchard nói: “Điều này đã buộc báo chí phải rẽ sang một hướng đi tồi tệ, khi những yếu tố cơ bản như sự chính xác, bối cảnh và chiều sâu tin tức bị bỏ rơi trong cuộc tranh giành để đưa những dòng chữ lên trực tuyến.”

Tạp chí Delayed Gratification.
Tạp chí Delayed Gratification.

Tuy nhiên, Orchard cũng khuyên rằng tin tức “chậm” nên vượt xa hơn cả những nguyên tắc căn bản về tính chính xác, sự công bằng và bối cảnh. Theo ông, có quá nhiều hãng tin chọn đưa các câu chuyện tin tức, rồi sau đó lại bỏ rơi chúng ngay khi sự hào hứng của độc giả xẹp đi. Nhiệm vụ của các nhà báo theo phong cách “chậm” là phải “lấp đầy vực thẳm” bị bỏ lại trong guồng quay tin tức 24/7. Một ví dụ về điều này là Delayed Gratification đã tiếp tục đưa tin về hậu quả của tai nạn tại mỏ than ở Thổ Nhĩ Kỳ hồi năm 2014 thêm một thời gian rất lâu sau đó, trong khi hầu hết các hãng tin khác đã dừng lại.

Tờ Times của Anh cũng nhận ra rằng cuộc đua tin tức 24/7 có thể không tạo ra thứ báo chí tốt nhất – hay tương tác trực tuyến tốt nhất. Chỉ mới hơn 2 năm về trước, họ đã từ bỏ luồng tin nóng trực tuyến và quay về với mô hình ba phiên bản tin tức kỹ thuật số có đặt hạn chót mỗi ngày. Khi đó, những người trong ngành đã nhăn mặt với động thái này, nhưng giờ thì tòa báo lại đang tận hưởng thành công ở quy mô lớn.

Theo tờ Times, “cách tiếp cận theo phiên bản” với xuất bản kỹ thuật số đang tỏ ra hiệu quả. Trong năm đầu tiên giảm tốc độ đưa tin kỹ thuật số, lượng người xem trên ứng dụng di động của họ đã tăng 300%, lượng người đăng ký theo dõi trên ứng dụng di động và trên web tăng 20%, người dùng ứng dụng tăng 30%, số tin bài được đọc trong mỗi lần vào trang web tăng 110%, và ngay cả doanh số bán báo in cũng tăng 9,5%.

Theo tờ Time (Anh), “cách tiếp cận theo phiên bản” với xuất bản kỹ thuật số đang tỏ ra hiệu quả. (Time)
Theo tờ Time (Anh), “cách tiếp cận theo phiên bản” với xuất bản kỹ thuật số đang tỏ ra hiệu quả. (Time)

Những con số thống kê và tin tức dồn dập đôi khi không thể hiện được tác động đầy đủ của một câu chuyện tin tức đang diễn ra. Lấy ví dụ về cuộc khủng hoảng opioid (sử dụng sai các loại thuốc giảm đau có tính chất gây nghiện) ở Mỹ, được mô tả là đại dịch nghiện thuốc tồi tệ nhất trong lịch sử quốc gia này. Hiện nay, việc sử dụng thuốc quá liều gây ra cái chết của gần 64.000 người mỗi năm.

Nhận ra rằng một mình số liệu thống kê không thể kể hết được câu chuyện, tạp chí Time – trong số ra tháng 3 năm nay – đã giao nhiệm vụ cho nhiếp ảnh gia kỳ cựu James Nachtwey đưa tin về cuộc khủng hoảng này. Nachtwey, người từng chụp ảnh về nhiều cuộc xung đột có vũ trang và các vấn đề xã hội trên khắp thế giới, đã dành hơn một năm rong ruổi cùng phó giám đốc nhiếp ảnh Paul Moakley của tờ Time để chụp hình cho Nhật ký Opioid – ấn bản đầu tiên trong 95 năm lịch sử của Time dành riêng để đăng những bức ảnh của một nhiếp ảnh gia.

Những bức ảnh phong phú đã ghi lại thực tế cuộc sống của người dân và gia đình của họ, cũng như những người phản ứng đầu tiên đang sống trong hoặc đang bị ảnh hưởng bởi đại dịch nghiện thuốc này mỗi ngày. Với phiên bản trực tuyến, những hình ảnh được gắn kèm với giọng nói của những người trả lời phỏng vấn với Moakley.

Ảnh bìa “chậm”

Tờ Time đã trở lại lại cách tiếp cận theo hướng chủ đề khi dành ấn bản đặc biệt trong tháng 6 cho “Kỷ nguyên máy bay không người lái.” Lần này, Time đã đưa báo chí “chậm” tiến thêm một bước bằng cách đưa lối làm báo này vào trong phương pháp chụp ảnh cho trang bìa.

Trong lịch sử 95 năm của mình, trang bìa của Time chưa bao giờ được chụp bởi một chiếc máy ảnh gắn trên máy bay không người lái. Hợp tác và lên kế hoạch tỉ mỉ suốt nhiều tháng với hệ thống Astraeus Aerial Cinema Systems của đội ngũ Drone Light Show thuộc Intel, họ đã sử dụng 958 máy bay không người lái có gắn đèn LED để tạo ra phiên bản thật của đường viền và logo màu đỏ biểu tượng của tờ tạp chí ở độ cao 400 mét trên không trung cho bức ảnh trang bìa.

Time đã đưa báo chí “chậm” tiến thêm một bước bằng cách đưa lối làm báo này vào trong phương pháp chụp ảnh cho trang bìa. (Nguồn: Time)
Time đã đưa báo chí “chậm” tiến thêm một bước bằng cách đưa lối làm báo này vào trong phương pháp chụp ảnh cho trang bìa. (Nguồn: Time)

Wired, tờ tạp chí của Mỹ chuyên đưa tin tức về ảnh hưởng của công nghệ với văn hóa, kinh tế và chính trị, cũng đã chuyển hướng từ việc đưa tin dồn dập về cuộc tranh cãi xoay quanh Facebook trong vài năm qua, bằng cách dành ra vài tháng để phỏng vấn 51 nhân viên và cựu nhân viên của Facebook về các vấn đề từ chống lại tin tức giả tới những câu hỏi về quyền riêng tư của người dùng.

Kết quả là một bài đăng đặc biệt trên trang nhất của số báo tháng 2 năm nay có tiêu đề “Hai năm địa ngục của Facebook: Bên trong cuộc vật lộn để sửa chữa tất cả của Mark Zuckerberg.” Bài phóng sự đặc biệt này là một ví dụ đầy hứa hẹn về cách thực hiện báo chí “chậm” của một tòa soạn vốn nổi tiếng với những cập nhật tin tức trực tuyến mỗi ngày về các nền tảng công nghệ.

Bài đăng đặc biệt trên trang nhất của số báo Wired (Mỹ) tháng 2 năm nay có tiêu đề “Hai năm địa ngục của Facebook: Bên trong cuộc vật lộn để sửa chữa tất cả của Mark Zuckerberg.”
Bài đăng đặc biệt trên trang nhất của số báo Wired (Mỹ) tháng 2 năm nay có tiêu đề “Hai năm địa ngục của Facebook: Bên trong cuộc vật lộn để sửa chữa tất cả của Mark Zuckerberg.”

Bên cạnh những ý định chuyển sang đưa tin tức chậm của một số tờ báo hiện nay, có những tòa soạn – như Delayed Gratification – chỉ tập trung theo đuổi báo chí “chậm.”

Ernest, một tờ tạp chí kiêm trang blog xuất bản 2 lần một năm “cho những người hay tò mò và thích phiêu lưu” là một ví dụ tuyệt vời, theo nhận định của Samir Husni của Trung tâm Đổi mới Báo Chí tại Đại học Mississippi. Theo Husni, nội dung của tờ tạp chí này xoay quanh “sự tò mò và phiêu lưu chậm rãi,” và “không gì mô tả được một tờ báo in có thể và nên đưa tin thế nào tốt hơn những câu chữ trong đó.”

Với tư cách một tờ tạp chí xuất bản 2 lần một năm dành cho “những tâm hồn khao khát tìm hiểu”, tờ tạp chí này đề cao “những hành trình bất ngờ và lắt léo,” “được truyền cảm hứng bởi sự tò mò thay vì hormone adrenaline và được dẫn đường bởi những cuộc gặp tình cờ”. Tạp chí coi mình là người hướng dẫn cho “những ai quan tâm đến nghề thủ công, những trang sử đáng tò mò, những truyền thống lập dị và những người coi trọng phong cách vượt thời gian hơn là xu hướng nhất thời.”

Có những tòa soạn – như Delayed Gratification – chỉ tập trung theo đuổi báo chí “chậm”

Phong trào báo chí “chậm” đang được thúc đẩy từ cả góc độ học thuật và chuyên ngành. Hội nghị báo chí “chậm” đầu tiên trên thế giới đã được tổ chức trong tuần qua tại Đại học Oregon bởi Peter Laufer, Chủ tịch Hội Báo chí thuộc trường Báo chí của Đại học Oregon. Laufer là tác giả của cuốn sách năm 2014 “Tin tức chậm: Tuyên ngôn của Người tiêu dùng tin tức có suy xét”, đi vào phân tích bản chất của tin tức trong bối cảnh cuộc sống hiện đại ngày càng tăng tốc trong thế kỷ 21. Hội nghị có sự tham dự của các học giả và các nhà xuất bản từ khắp nơi trên thế giới.

Thông qua một bài thuyết trình của Delayed Gratification, báo chí “chậm” cũng có sự hiện diện quan trọng tại triển lãm đang tổ chức ở Somerset House tại London với chủ đề “In! Xé đi”, mô tả sự tiến hóa của các ấn phẩm dạng bản in và tôn vinh hoạt động đa dạng của các tờ báo độc lập và sáng tạo. Cuộc triển lãm sẽ kết thúc vào ngày 22/8 tới.

Ai đó phải trả tiền

Những tờ tạp chí theo phong cách báo chí “chậm” như Ernest và Delayed Gratification tồn tại được là nhờ những người đam mê chúng sẵn sàng trả khoản phí đặt báo lớn. Giá một bản tạp chí của Ernest là 21.50 bảng Anh (28,70 USD) và Delayed Gratification thu phí 36 bảng Anh (48 USD) cho một năm đăng ký với bốn số báo.

Trong khi đó, ngành công nghiệp tạp chí thế giới đang tồn tại trong một kỷ nguyên của những sự đột phá, tập trung vào những cách làm tăng hệ số thu nhập trên đầu tư từ những nội dung mình tạo ra. Nói cách khác, nếu thời gian là tiền bạc, một tổ chức phải làm thế nào để có thể giảm tốc độ tạo ra nội dung của mình một cách bền vững?

Nếu thời gian là tiền bạc, một tổ chức phải làm thế nào để có thể giảm tốc độ tạo ra nội dung của mình một cách bền vững?

Theo các báo cáo của viện Nieman, những khoản tài trợ và/hoặc gây quỹ đám đông là lực lượng đằng sau một số ví dụ thành công của báo chí “chậm”, như tác phẩm giành giải Pulitzer của nhà báo Paul Salopek có tên “Hành trình rời Eden”, viết về một chuyến đi bộ dài 7 năm đến khắp mọi nơi trên thế giới và ghi lại từng bước trên hành trình. Một số đoạn trích dài đã được đăng lên tạp chí National Geographic, và những đoạn ngắn hơn thì đăng trên blog cá nhân của tác giả.

Nhưng sự ủng hộ từ các mạnh thường quân không phải là một mô hình kinh doanh. Xét cho cùng, báo chí “chậm” phải có được doanh thu từ độc giả, nghĩa là độc giả sẽ phải chuẩn bị sẵn sàng cho việc trả phí – và trả nhiều hơn – để tiếp cận được với những tin tức chính xác, đúng bối cảnh và vô tư có thể đứng vững trước sự xét nét và “lấp đầy vực thẳm” bị bỏ lại trong guồng quay tin tức 24/7.

Báo chí “chậm” có thể tồn tại được bao lâu phụ thuộc vào chính khả năng tận dụng được điều này của các nhà xuất bản./.

Tác phẩm giành giải Pulitzer của nhà báo Paul Salopek có tên “Hành trình rời Eden”. (Ảnh: Paul Salopek)
Tác phẩm giành giải Pulitzer của nhà báo Paul Salopek có tên “Hành trình rời Eden”. (Ảnh: Paul Salopek)

Nước cờ mạo hiểm

Hơn bao giờ hết, Anh cần Mỹ cho một mối quan hệ hậu Brexit…

Có lẽ vào thời điểm này, hơn ai hết, Thủ tướng Anh Theresa May là người chờ đợi chuyến thăm lần đầu tiên của Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Xứ sở Sương mù nhất, bởi chính phủ của bà đang muốn thuyết phục người dân tin rằng sau khi Anh rời Liên minh châu Âu (EU), nước Anh vẫn có mối “quan hệ đặc biệt” với đồng minh số một Mỹ.

Tuy nhiên, những lộn xộn trên chính trường Anh và những căng thẳng mà Mỹ gây ra trong quan hệ với các đồng minh chủ chốt, gồm cả London, khiến cuộc gặp giữa Thủ tướng May và ông Trump tiềm ẩn nhiều vấn đề có thể gây tranh cãi và khó lường.

Sự quan tâm cũng như kỳ vọng của Thủ tướng Theresa May vào mối quan hệ đặc biệt giữa Anh với Mỹ nói chung và nước Mỹ dưới sự chèo lái của ông Trump nói riêng được thể hiện rõ nét qua việc bà là lãnh đạo nước ngoài đầu tiên thăm chính thức Mỹ sau khi ông Trump trở thành tổng thống hồi tháng 1 năm ngoái. Điều này dễ hiểu khi đặt trong bối cảnh Anh đã quyết định “cắt cầu” với EU.

Hơn bao giờ hết, Anh cần Mỹ cho một mối quan hệ hậu Brexit, cũng giống như việc Anh vẫn luôn cần mối quan hệ đặc biệt với Mỹ để duy trì vị thế của một cường quốc thế giới kể từ sau Chiến tranh Thế giới thứ hai đến nay.

Mối quan hệ đặc biệt với Mỹ không đơn thuần dựa trên quan hệ về chính trị và kinh tế mà đan xen trong tất cả các lĩnh vực và trên mọi cấp độ.

(Nguồn: SI-UK)
(Nguồn: SI-UK)

Trong một thế kỷ qua, không có quan hệ hợp tác nào về an ninh, tình báo hay quốc phòng gần gũi hơn giữa Anh và Mỹ. Hai nước bên bờ Đại Tây Dương cũng là những nhà đầu tư lớn nhất của nhau và kim ngạch thương mại đạt con số 160 tỷ bảng mỗi năm (khoảng 210 tỷ USD).

Hằng năm, có tới 17.000 sinh viên Mỹ sang học tập tại các trường đại học của Anh và 3,5 triệu du khách Mỹ tới Xứ sở Sương mù. Mặc dù có những lúc bất đồng quan điểm như khi Mỹ rời khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran hay Anh “thất vọng” trước việc Mỹ áp thuế nhập khẩu thép, song mối quan hệ gần gũi đặc biệt giữa hai bên luôn giúp hóa giải mọi vấn đề.

Kỳ vọng nhiều, song trên thực tế không nhiều ý kiến lạc quan về khả năng chuyến thăm của Tổng thống Trump sẽ đáp ứng được những mong muốn của Thủ tướng May, khi bản thân chuyến thăm tiềm ẩn những điều bất lợi. Chính ông Trump đã ám chỉ trước khi lên đường thăm châu Âu rằng nước Anh có thể có những “xáo trộn” khi ông đặt chân đến.

Đã có trên 150.000 người đăng ký tham gia cuộc biểu tình phản đối chuyến thăm Anh của Tổng thống Mỹ

Xét một cách khách quan, chuyến thăm của Tổng thống Trump diễn ra vào thời khắc khó khăn của nước Anh. Người Anh chia rẽ về chính quan điểm đối với người đứng đầu Nhà Trắng, trong khi nước Anh hay chính trường Anh tiếp tục bộc lộ chia rẽ gay gắt về kế hoạch Brexit.

Tổng thống Trump dường như không được lòng nhiều người dân Anh, khi chỉ có 12% người Anh được hỏi tin rằng nhà lãnh đạo này có thể làm điều đúng đắn trong các vấn đề của thế giới, trong khi có tới 85% số người tin vào điều ngược lại.

Đã có trên 150.000 người đăng ký tham gia cuộc biểu tình phản đối chuyến thăm của Tổng thống Mỹ. Biểu tình dự kiến diễn ra ở nhiều nơi, trước tòa nhà BBC ở phố Portland Place và quảng trường Trafalgar Square ở thủ đô London và tại Scotland. Đây cũng là lý do khiến ông Trump cố tình “tránh” London. Hàng nghìn cảnh sát Anh sẽ được huy động, một con số lớn chưa từng có kể từ năm 2011, và Bộ Tài chính đã khẳng định việc chi tới 5 triệu bảng, một số tiền khổng lồ cho việc đảm bảo an ninh tại Scotland, nơi ông Trump sở hữu các sân golf và dự kiến sẽ chơi golf trong chuyến thăm này.

Cờ Anh (phía dưới) và cờ EU (phía trên) tại London. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Cờ Anh (phía dưới) và cờ EU (phía trên) tại London. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Trong khi đó, chính trường Anh, thậm chí ngay trong chính đảng Bảo thủ, tiếp tục bộc lộ chia rẽ về Brexit, với việc nhiều quan chức chính phủ rời bỏ vị trí, trong đó gây xáo trộn nhiều nhất là sự từ chức của Ngoại trưởng Boris Johnson và Bộ trưởng Brexit, David Davis chỉ vài ngày sau khi Nội các Anh thông qua kế hoạch Brexit. Hai quan chức trên lo ngại rằng kế hoạch này sẽ càng gắn chặt Anh hơn vào mối quan hệ với EU và khiến Anh khó khăn hơn trong việc đạt được các thỏa thuận thương mại với các nước khác như Mỹ.

Một nghịch lý là kỳ vọng đặt vào chuyến thăm này càng lớn thì nguy cơ giảm sút uy tín của đảng Bảo thủ và Thủ tướng May lại càng cao khi cố gắn mình với một Tổng thống Mỹ gây tranh cãi như ông Trump. Tổng thống Trump chưa đặt chân tới Anh, song phát biểu của ông đã ít nhiều gây tranh cãi và gây khó xử cho bà May.

Tổng thống Mỹ Trump chưa đặt chân tới Anh, song phát biểu của ông đã ít nhiều gây tranh cãi và gây khó xử cho bà May

Trong lúc uy tín của bà May bị đe dọa, thay vì thể hiện sự ủng hộ mạnh mẽ thì Tổng thống Trump lại lấp lửng rằng “tương lai của Thủ tướng May phụ thuộc vào người dân Anh,” đồng thời bày tỏ sự ủng hộ đối với cựu Ngoại trưởng Johnson.

Ông chủ Nhà Trắng còn cho biết sẽ gặp ông Johnson và ca ngợi đây là “người bạn tốt,” cho dù sự từ chức vừa qua của nhân vật này đã gây sóng gió cho chính phủ của bà May.

Tổng thống Mỹ cũng tỏ ra không hề ngoại giao khi nói thẳng rằng việc gặp Thủ tướng May trong thời điểm nước Anh xáo trộn như thế này còn khó khăn hơn so với cuộc gặp thượng đỉnh sắp tới giữa ông với Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Helsinki (Phần Lan).

Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg, Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Anh Theresa May cùng lãnh đạo các nước thành viên NATO chụp ảnh chung tại hội nghị thượng đỉnh NATO ngày 11/7. (Nguồn: AFP/TTXVN)
Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg, Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Anh Theresa May cùng lãnh đạo các nước thành viên NATO chụp ảnh chung tại hội nghị thượng đỉnh NATO ngày 11/7. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Bỏ qua những yếu tố này thì điều đáng lưu ý là đang tồn tại mâu thuẫn cơ bản về quan điểm giữa hai bên. Dường như chủ trương theo đuổi tự do thương mại của Thủ tướng May lại trái ngược với quan điểm “Nước Mỹ trước tiên” của Tổng thống Trump, với việc áp đặt các biện pháp bảo hộ thương mại có lợi cho Washington.

Kế hoạch Brexit vừa được Nội các Anh thông qua cuối tuần trước theo đường lối Brexit “mềm” hơn, trong khi Tổng thống Trump ủng hộ Brexit “cứng,” thậm chí ông Trump còn tuyên bố Brexit càng “cứng” thì triển vọng Anh đạt được thỏa thuận thương mại với Mỹ lại càng cao.

Việc Anh đoạn tuyệt với EU và đặt cược vào Mỹ là “nước cờ mạo hiểm”

Đã có những đồn đoán về việc Tổng thống Trump sẽ nhân chuyến thăm để kêu gọi Chính phủ Anh có một kế hoạch Brexit mạnh bạo hơn, cho phép Anh đạt được thỏa thuận thương mại với Mỹ và các nền kinh tế chủ chốt khác.

Bên cạnh vấn đề thương mại, việc tăng ngân sách quốc phòng từ 2% lên 3% theo đề xuất của Bộ Quốc phòng Anh và lên trên 2% như mong muốn của Mỹ đối với các nước thuộc Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), đang đặt Chính phủ Thủ tướng May trước bài toán khó về cân bằng ngân sách.

Bất luận thế nào thì việc Anh đoạn tuyệt với EU và đặt cược vào Mỹ cũng là “nước cờ mạo hiểm,” trong bối cảnh Mỹ chủ trương thực hiện chính sách “Nước Mỹ trước tiên” gây nhiều tranh cãi. Dẫu kết quả ra sao, chuyến công du của ông Trump có lẽ vẫn sẽ là chuyến thăm gây nhiều tranh cãi nhất của một Tổng thống Mỹ tới Anh từ trước tới giờ./.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và Thủ tướng Anh Theresa May tại Hội nghị thượng đỉnh NATO ở Brussels, Bỉ ngày 11/7. (Nguồn: THX/TTXVN)
Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và Thủ tướng Anh Theresa May tại Hội nghị thượng đỉnh NATO ở Brussels, Bỉ ngày 11/7. (Nguồn: THX/TTXVN)

‘Vùng giao thoa’

Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in vừa kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài 3 ngày tới Ấn Độ, chuyến công du được đánh giá là đáp ứng chính sách đối ngoại mà cả hai nước đang cùng tích cực theo đuổi. Cụ thể, đối với Seoul là “Chính sách hướng Nam mới,” còn với New Delhi là chính sách “Hành động hướng Đông.”

Kết quả các cuộc gặp và hội đàm giữa nhà lãnh đạo Hàn Quốc với Tổng thống nước chủ nhà Ram Nath Kovind và Thủ tướng Narendra Modi là 11 bản ghi nhớ (MoU) trên nhiều lĩnh vực được hai bên ký kết, trong đó đáng chú ý là việc xem xét nâng cấp Thỏa thuận đối tác kinh tế toàn diện (CEPA).

Đây là chuyến thăm đầu tiên của ông Moon Jae-in tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức hồi năm ngoái và được đánh giá rất có ý nghĩa khi quan hệ giữa hai nước đang ở giai đoạn chín muồi trong khuôn khổ một mối quan hệ đối tác chiến lược đặc biệt.

Quan hệ giữa Ấn Độ và Hàn Quốc đang ở giai đoạn chín muồi

Sau hơn 45 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, hai bên đã thành công trong việc xây dựng một mối quan hệ đối tác vững mạnh, đa chiều, bao trùm một loạt vấn đề cùng quan tâm, trong đó có giải trừ hạt nhân, an ninh hàng hải, hợp tác kinh tế khu vực, chống khủng bố và hợp tác năng lượng.

Cả hai nước cũng quan tâm tới việc góp phần tạo ra một trật tự thế giới khu vực rộng mở, cân bằng, nhiều thành phần tham gia và không bị chi phối bởi bất kỳ một nước đơn lẻ nào. Ngoài ra, do cả hai nước phụ thuộc vào thương mại trên biển để phát triển kinh tế nên cùng có cam kết mạnh mẽ đối với tự do hàng hải và thương mại không bị cản trở tại những vùng biển mở.

Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in (thứ 2 phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (thứ 3 trái) tại cuộc hội đàm ở New Delhi. (Ảnh: Yonhap/TTXVN)
Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in (thứ 2 phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (thứ 3 trái) tại cuộc hội đàm ở New Delhi. (Ảnh: Yonhap/TTXVN)

Hợp tác giữa Ấn Độ và Hàn Quốc đã chứng kiến nhiều dấu mốc quan trọng trong những năm gần đây và những lợi ích về an ninh cũng như kinh tế của hai nước đã hội tụ trên một loạt vấn đề. Hai nước đã thiết lập quan hệ hợp tác đối tác chiến lược vào năm 2010 và sau đó lại ký tiếp CEPA.

Sau chuyến thăm của Thủ tướng Ấn Độ Modi tới Hàn Quốc hồi năm 2015, hợp tác giữa hai bên đã có đà phát triển mạnh mẽ hơn khi hai nước quyết định nâng cấp quan hệ lên “đối tác chiến lược đặc biệt” và bổ sung thêm các nội dung hợp tác cho các lĩnh vực như ngoại giao, quốc phòng, thương mại, đầu tư…

Điểm nổi trội trong quan hệ hai nước là trong lĩnh vực kinh tế. Với CEPA có hiệu lực từ năm 2010, thương mại và đầu tư song phương đã phát triển mạnh mẽ, thể hiện qua việc kim ngạch thương mại duy trì ở mức trên 20 tỷ USD mỗi năm và Ấn Độ luôn là thị trường rộng lớn cho hàng hóa dịch vụ của Hàn Quốc.

Điểm nổi trội trong quan hệ giữa Ấn Độ và Hàn Quốc là lĩnh vực kinh tế

Không dừng lại ở đó, hai bên đã tiếp tục được xem xét và sửa đổi thỏa thuận này để quan hệ thương mại song phương thu nhiều kết quả hơn, giúp hai nền kinh tế có thể tận dụng những thế mạnh có thể bổ sung cho nhau nhằm tăng cường đầu tư, thúc đẩy liên doanh và hướng tới mục tiêu nâng thương mại song phương đến lên 50 tỷ USD vào năm 2030.

Những thỏa thuận được ký trong chuyến thăm của Tổng thống Hàn Quốc lần này một lần nữa thể hiện quyết tâm của hai nước nâng tầm mối quan hệ hợp tác hiện nay phù hợp với lợi ich của hai nước, khi cả hai đều muốn mở rộng quan hệ hợp tác về an ninh và kinh tế, trong bối cảnh Hàn Quốc và Ấn Độ đều là những cường quốc châu Á đang ngày càng thể hiện rõ vai trò và tầm ảnh hưởng trong khu vực.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (phải) và Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in (trái) thăm Viện Bảo tàng Quốc gia Gandhi ở thủ đô New Delhi ngày 9/7. (Ảnh: Yonhap/TTXVN)
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (phải) và Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in (trái) thăm Viện Bảo tàng Quốc gia Gandhi ở thủ đô New Delhi ngày 9/7. (Ảnh: Yonhap/TTXVN)

“Chính sách phương Nam mới” của ông Moon Jae-in về cơ bản là được xây dựng với mong muốn mạnh mẽ là để Seoul bớt phụ thuộc vào các đối tác truyền thống như Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản và Nga, đồng thời theo đuổi một chính sách ngoại giao cân bằng thông qua việc tăng cường quan hệ với những nước như Ấn Độ và Australia hay Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).

Trong khi đó, chính sách “Hành động hướng Đông” của Thủ tướng Ấn Độ đặt mục tiêu giúp New Delhi mở rộng ảnh hưởng kinh tế và chiến lược ra những khu vực rộng lớn hơn, không chỉ Đông Nam Á mà cả Đông Bắc Á.

Sự tương quan trong hai chính sách nói trên có thể thấy rõ trong tầm nhìn chung giữa hai nước được công bố trong chuyến thăm, khi Ấn Độ một lần nữa khẳng định Hàn Quốc là một đối tác không thể tách rời trong chính sách “Hành động hướng Đông” và tương tự, Hàn Quốc đặt mục tiêu tăng cường hơn nữa quan hệ song phương với Ấn Độ và coi đây là một cột trụ trung tâm trong “Chính sách phương Nam mới,” trong đó chuyến công du của Tổng thống Moon Jae-in “đánh dấu một bước đi hướng tới khởi động Chính sách hướng Nam mới một cách thực sự.” Đó cũng chính là lý do mà Hàn Quốc đã quyết định nâng cấp quan hệ với Ấn Độ lên ngang với mức quan hệ mà nước này dành cho 4 đối tác truyền thống là Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản và Nga.

Rõ ràng, sự tương quan trong chính sách đối ngoại của New Dehli và Seoul đã tạo ra “vùng giao thoa” rộng lớn trong quan hệ đối tác chiến lược đặc biệt giữa hai nước. Hơn thế nữa, chuyến thăm lần này còn tạo cơ hội rất lớn để Tổng thống Moon Jae-in và Thủ tướng Modi chuẩn bị cho một lộ trình đưa mối quan hệ đối tác giữa hai nước lên tầm cao mới khi mà tiềm năng của mối quan hệ đối tác này vẫn chưa được khai thác đầy đủ.

Chuyến thăm đang mang lại một xung lực mới để tăng cường hơn nữa sự tham gia của Hàn Quốc vào nền kinh tế Ấn Độ và mở ra giai đoạn mới trong quan hệ đối tác chiến lược đặc biệt Ấn Độ – Hàn Quốc hướng tới tương lai./.

Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in (thứ 2 phải) tại buổi lễ khánh thành nhà máy sản xuất điện thoại di động lớn nhất thế giới của tập đoàn Samsung tại thành phố Noida, Ấn Độ ngày 9/7. (Nguồn: Yonhap/TTXVN)
Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in (thứ 2 phải) tại buổi lễ khánh thành nhà máy sản xuất điện thoại di động lớn nhất thế giới của tập đoàn Samsung tại thành phố Noida, Ấn Độ ngày 9/7. (Nguồn: Yonhap/TTXVN)

Thi THPTQG 2018

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, trong Kỳ thi Trung học phổ thông quốc gia năm 2018, có tới 83,24% thí sinh trên cả nước có điểm dưới trung bình môn Lịch sử, ở mức thấp kỷ lục. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, trong số khoảng 28.000 thí sinh dự thi môn Lịch sử, có gần 81% bài thi ở mức điểm dưới trung bình. Tỷ lệ này ở Đà Nẵng còn cao hơn, với gần 90% học sinh đạt điểm dưới trung bình môn Lịch sử.

Không học Sử vẫn chọn thi Lịch sử

“Em không ôn một tí nào các môn trong bài thi Khoa học Xã hội, nhưng môn Địa lý đã có Atlat, môn Giáo dục công dân thì có thể suy luận để làm, nên em vẫn làm bài khá tốt. Riêng môn Lịch sử thì em không làm được bài và đa số khoanh bừa. Tuy nhiên, em nghĩ mình có thể được 6, 7 điểm bài thi này,” Nguyễn Hà Anh, học sinh trường Trung học phổ thông Việt Đức vui vẻ chia sẻ với báo chí sáng ngày 27/6, ngay sau khi bước ra khỏi phòng thi bài thi Khoa học Xã hội, cũng là bài thi cuối cùng của Kỳ thi Trung học phổ thông quốc gia năm nay.

Thí sinh Nguyễn Quang Huy, Trường Trung học phổ thông Trần Phú, Hà Nội. (Vietnam+)
Thí sinh Nguyễn Quang Huy, Trường Trung học phổ thông Trần Phú, Hà Nội. (Vietnam+)

Bài thi tổ hợp Khoa học Xã hội cũng là lựa chọn của Nguyễn Minh Anh, học sinh trường Trung học phổ thông Văn Hiến (Hà Nội). Theo Minh Anh, không chỉ riêng em mà tất cả các bạn thi khối D và các thí sinh thi chỉ để xét công nhận tốt nghiệp trung học phổ thông sẽ chọn đăng ký dự thi bài thi Khoa học Xã hội để lấy điểm xét tốt nghiệp trung học phổ thông. 

Minh Anh phân tích, với kỳ thi này, mục đích chính của em là lấy điểm xét tuyển vào các trường đại học. Với khối D, ba môn chính là Toán, Văn, Ngoại ngữ đã là bài thi độc lập. Em chỉ cần thi một bài thi tổ hợp để lấy điểm xét công nhận tốt nghiệp, và điểm không cần cao. Trong khi đó, bài thi Khoa học Tự nhiên gồm các môn Vật lý, Hóa học, Sinh học, đều là những môn rất khó, nếu không học kỹ khó có thể làm được bài.

“Vì thế, bài thi Khoa học Xã hội sẽ là lựa chọn phù hợp. Môn Địa lý chỉ dựa vào Atlat đã có thể có 5 điểm. Môn Giáo dục công dân không cần học cũng có thể làm được 5 điểm. Môn Lịch sử dù thấp điểm cũng không lo trượt tốt nghiệp,” Minh Anh chia sẻ.

Với Nguyễn Quang Huy, học sinh trường Trung học phổ thông Trần Phú, bài thi Khoa học Xã hội cũng là một lựa chọn hợp lý khi em chỉ thi để xét tốt nghiệp trung học phổ thông. “Với các môn Sử, Địa, Giáo dục công dân thì em không lo lắng,” Huy chia sẻ.

Thí sinh làm bài thi. (Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN)
Thí sinh làm bài thi. (Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN)

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm nay, trong tổng số trên 688.600 thí sinh đăng ký dự thi Trung học phổ thông quốc gia để xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng chỉ có trên 279.700 đăng ký xét tuyển khối C, khối có môn Lịch sử, chiếm một tỷ lệ rất khiêm tốn là 10,17%, giảm 0,7% so với năm 2017.

Tuy nhiên, tổng số thí sinh chọn bài thi Khoa học Xã hội là 48%. Ngoài ra còn có 4% thí sinh đăng ký chọn cả hai bài thi tổ hợp. Tổng số thí sinh đăng ký thi bài thi Khoa học Xã hội theo đó là 52%, tăng 5% so với năm 2017.

Tỷ lệ thí sinh đạt điểm dưới 5 các môn thi THPT quốc gia 2018 tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tỷ lệ thí sinh đạt điểm dưới 5 các môn thi THPT quốc gia 2018 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

“Phao” tốt nghiệp

Theo cô Nguyễn Thị Hồng Thu, Phó Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Nguyễn Văn Cừ, Hà Nội, năm nay, số học sinh của trường chọn bài thi Khoa học Xã hội tăng hơn so với năm 2017. Trường có 147 em chọn bài thi Khoa học Tự nhiên nhưng có đến 317 chọn bài thi Khoa học Xã hội, cao gấp 3 lần.

Đặc biệt, trong đó có nhiều em ban đầu chọn tự nhiên nhưng vẫn quyết định đăng ký thêm cả tổ hợp xã hội dù tổng số môn thi mà các em phải thi là 9 môn.

“Sở dĩ có hiện tượng này là bởi việc thi theo hình thức mới được áp dụng từ năm trước với quy định điểm liệt ở môn thi thành phần sẽ không được xét tốt nghiệp. Điều này đã ảnh hưởng trực tiếp tới quyết định của phần lớn thí sinh,” cô Thu chia sẻ.

“Môn tự nhiên nếu không học tốt nắm chắc kiến thức thì sẽ dễ bị điểm liệt còn các môn xã hội thì khó bị điểm liệt,” Hà Minh Hà, học sinh Trường Trung học phổ thông Phúc Lợi, Hà Nội, lý giải về việc chọn tổ hợp Khoa học Xã hội của mình.

Kết quả kỳ thi ở một số địa phương đã cho thấy những phán đoán lựa chọn của thí sinh là hoàn toàn đúng.

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, mặc dù có đến trên 80% thí sinh bị điểm dưới trung bình môn Lịch sử nhưng hai môn còn lại của bài thi tổ hợp Khoa học Xã hội đều là có nhứng môn có số lượng thí sinh đạt điểm trên trung bình cao nhất. Cụ thể, môn Địa lý, tỷ lệ thí sinh đạt trên 5 điểm là 74,06%. Môn Giáo dục công dân đến 98,56% thí sinh đạt từ 5 điểm trở lên, thậm chí có đến trên 40% thí sinh đạt từ 8 điểm trở lên, chỉ một số rất nhỏ (1,44%) thí sinh đạt điểm dưới 5 ở môn thi này.

Điểm thi môn Địa lý và Giáo dục công dân không khó để đạt điểm trên 5, trong khi môn Lịch sử lại thi theo hình thức thi trắc nghiệm, nên dù khoanh bừa, thí sinh vẫn có cơ hội cao không bị điểm liệt. Tại Đà Nẵng, dù có đến gần 90% thí sinh bị điểm dưới 5 môn Lịch sử nhưng chỉ có 13 em bị điểm liệt (từ 1 điểm trở xuống)

Đề thi yêu cầu cao hơn

Cô Nguyễn Thị Quỳnh Mai, giáo viên dạy Lịch sử, Hệ thống giáo dục Hocmai, việc điểm thi môn Lịch sử rớt thảm không phải là tình trạng mới xuất hiện mà đã nhiều năm nay, nhưng ngày càng trầm trọng hơn.

Kỳ thi trung học phổ thông quốc gia năm 2015 cả nước có 442 thí sinh bị điểm 0 môn Lịch sử. Kỳ thi năm 2016, môn thi này tiếp tục có gần 500 thí sinh 0 điểm, điểm trung bình của môn Lịch sử là 4,32 điểm.

Cô Nguyễn Thị Quỳnh Mai, giáo viên dạy Lịch sử, Hệ thống giáo dục Hocmai. (Vietnam+) 
Cô Nguyễn Thị Quỳnh Mai, giáo viên dạy Lịch sử, Hệ thống giáo dục Hocmai. (Vietnam+) 

Năm 2017, điểm trung bình môn Lịch sử là 4,6. Số thí sinh bị điểm 0 là 501 em, số em đạt từ một điểm trở xuống là 869 em. Số thí sinh đạt điểm dưới trung bình chiếm tỷ lệ 61,9% trên tổng số thí sinh dự thi. Điểm số có nhiều thí sinh đạt nhất là 4 điểm.

Năm 2018, tỷ lệ thí sinh đạt điểm dưới trung bình môn Lịch sử ở một số địa phương đã lên đến ngưỡng gần 90%.

Cô Mai cho rằng, điểm môn Lịch sử thấp trước hết do đây không còn là môn học lựa chọn của nhiều thí sinh, trong khi đề thi năm 2018 đã có rất nhiều đổi mới khi yêu cầu thí sinh phải thật hiểu về lịch sử. Thậm chí, thí sinh nếu chỉ học thuộc lòng và nhớ máy móc sự kiện, ngày tháng cũng chưa chắc sẽ làm tốt.

Cụ thể, đề thi xuất hiện các thuật ngữ lịch sử không có trong sách giáo khoa khi đề cập đến các chiến dịch, các sự kiện. Do đó, học sinh và giáo viên cần đọc thêm các tư liệu lịch sử, từ điển thuật ngữ lịch sử, giải thích cho học sinh trong quá trình giảng dạy.

Đề thi cũng chuyển dần sang xu hướng học để hiểu, học sự kiện này cần phải liên hệ với giai đoạn trước đó (yếu tố thời gian), đặt các sư kiện trong các bối cảnh chung của tình hình thế giới (yếu tố không gian) theo quan điểm Việt Nam là bộ phận của thế giới.

Những điều chỉnh của đề thi năm 2018 so với trước đây (chuyển từ việc kiểm tra việc tái hiện kiến thức sang việc đánh giá mức độ vận dụng kiến thức) khiến những học sinh có thói quen học vẹt, học thuộc lòng, không kết nối, vận dụng được kiến thức sẽ không làm được bài thi.

Bên cạnh đó, đề thi có thêm kiến thức lớp 11, phạm vi kiến thức rộng hơn, nên cảm giác khó hơn, mặc dù về dung lượng đề nhìn sơ bộ thì đề 2018 có vẻ ngắn hơn 2017.

Trong bối cảnh nhiều thí sinh không học mà chỉ đăng ký thi môn Lịch sử với mục tiêu cố gắng chống điểm liệt, với một đề thi trắc nghiệm 50 câu hỏi – nơi dù chỉ khoanh bừa thì mỗi câu hỏi thí sinh cũng có 25% khả năng trả lời đúng, trong khi đề thi lại yêu cầu cao hơn so với cách học truyền thống, theo cô Mai, việc thí sinh điểm thấp môn Lịch sử là điều dễ hiểu./.

Thí sinh làm bài thi Khoa học Xã hội. (Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN)
Thí sinh làm bài thi Khoa học Xã hội. (Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN)

Thiết kế mỹ thuật: Thanh Trà

Cuộc chiến thương mại

Việt Nam đã tham gia và ký kết nhiều Hiệp định thương mại tự do (FTA), trong đó có cả những đối tác thương mại lớn nhất hành tinh như Mỹ, Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc…

Với độ mở của nền kinh tế lớn như vậy, nhiều chuyên gia dự báo, cuộc chiến thương mại giữa hai “người khổng lồ” Mỹ-Trung sẽ có tác động đến kinh tế của Việt Nam cả ở khía cạnh tích cực và tiêu cực.

Cơ hội đan xen cả thách thức

“Nếu không xử lý khéo thì đây là cuộc chiến thương mại giữa hai nước lớn và có thể sẽ ảnh hưởng đến hoạt động xuất siêu sang Hoa Kỳ,” (Ông Phan Văn Chinh) 

Theo ông Phan Văn Chinh, Cục trưởng Cục xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), có rất nhiều dự báo trong cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc, theo đó có cả cơ hội với Việt Nam và cả những thách thức do độ mở của nền kinh tế rất lớn.

Tuy vậy, ông cũng cho rằng, rất khó dự báo và có thể đưa ra một chiến lược chuẩn xác nhằm ứng phó với với những tình huống xảy ra trong cuộc chiến tranh thương mại này, bởi cuộc chiến có thể chỉ diễn ra một thời gian ngắn nhưng cũng có thể kéo dài nhiều năm. “Nếu không xử lý khéo thì đây là cuộc chiến thương mại giữa hai nước lớn và có thể sẽ ảnh hưởng đến hoạt động xuất siêu sang Hoa Kỳ,” lãnh đạo Cục xuất nhập khẩu phân tích.

Chế biến thủy sản xuất khẩu tại Khu công nghiệp Mỹ Tho. (Ảnh: Minh Trí/TTXVN)
Chế biến thủy sản xuất khẩu tại Khu công nghiệp Mỹ Tho. (Ảnh: Minh Trí/TTXVN)

Ở góc độ chuyên ngành, lãnh đạo Cục xuất nhập khẩu lo ngại cuộc chiến tranh thương mại sẽ là một thách thức với xuất khẩu của Việt Nam, do vậy ông cho rằng, cần phải tổ chức tốt thị trường xuất khẩu và đảm bảo hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp trong nước.

Trong khi đó, Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh cũng nhìn nhận cuộc chiến thương mại Mỹ – Trung là một vấn đề rất lớn, thậm chí không chỉ dừng ở góc độ kinh tế đơn thuần mà có thể lan rộng sang góc độ chính trị. Theo người đứng đầu Bộ Công Thương, không chỉ là sắc thuế mà còn cả những vấn đề liên quan đến bản quyền công nghệ, cơ cấu kinh tế, chính sách tiền tệ tín dụng đang đặt ra những yêu cầu đối với Việt Nam.

Đến thời điểm này, nền kinh tế Việt Nam đã hội nhập sâu vào nền kinh tế thế giới với độ mở lớn. Chuyên gia Quang San, một nhà nghiên cứu trong lĩnh vực kinh tế quốc tế nhận định, những biến động của kinh tế thế giới đều ít nhiều tác động đến kinh tế Việt Nam. Tuy vậy, kinh tế, thương mại toàn cầu hiện nay đã phát triển ở mức độ cao, đan xen, phụ thuộc lẫn nhau với các mô thức kinh doanh, kết nối chuỗi sản xuất đa dạng, phức tạp. Do vậy, đánh giá tác động từ bên ngoài đối với nền sản xuất, hoạt động thương mại của một quốc gia cũng cần xét nhiều chiều.

Chế biến hải sản xuất khẩu tại nhà máy ở thành phố Liên Vận Cảng, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc ngày 5/7. (Nguồn: AFP/TTXVN)
Chế biến hải sản xuất khẩu tại nhà máy ở thành phố Liên Vận Cảng, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc ngày 5/7. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Ông nói, trước mắt, nếu chỉ nhìn vào các sản phẩm Mỹ và Trung Quốc áp thuế với nhau, tác động trực tiếp đối với hoạt động thương mại của Việt Nam không nhiều. Theo đó, Mỹ áp thuế với các sản phẩm công nghệ cao mà Việt Nam không xuất khẩu. Trung Quốc áp thuế với nhóm nông sản, thủy sản, phương tiện vận tải mà Việt Nam không sản xuất hoặc không cạnh tranh trực tiếp với hàng hóa Mỹ.

Nhưng xét dài hạn hơn, ông cho rằng, xu hướng chuyển dịch thương mại sẽ ngày càng rõ nét. Hàng nông sản Mỹ gặp khó khăn tại Trung Quốc sẽ tìm cách thâm nhập thị trường Việt Nam, sức ép mở cửa thị trường với lý do giảm xuất siêu của Việt Nam sẽ ngày càng tăng và ở khía cạnh nào đó, đây là cơ hội dành cho Việt Nam.

Tránh gian lận xuất xứ

Đánh giá thêm về quan hệ song phương giữa hai nước trong suốt một chặng đường dài, ông Quang San cho rằng, xung đột thương mại Mỹ- Trung có thể lúc nóng, lúc dịu nhưng mâu thuẫn ẩn sau luôn tồn tại. Cho dù không xảy ra xung đột trực diện như hiện nay, Trung Quốc vẫn là nước bị Mỹ điều tra và áp thuế chống bán phá giá, chống trợ cấp nhiều nhất. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp sẽ tìm địa điểm đầu tư thuận lợi hơn, trong đó có Việt Nam.

Từ phân tích này, theo ông San, nếu tận dụng được cơ hội trên để thu hút đầu tư, áp dụng công nghệ để phát triển năng lực sản xuất với giá trị gia tăng cao trong dài hạn, sẽ hỗ trợ hiệu quả mục tiêu phát triển bền vững nền kinh tế của Việt Nam. Ngược lại, nếu không tự nâng cao được năng lực thể chế, chỉ thu hút được đầu tư ở mức lắp ráp, gia công giá trị thấp, thậm chí để xảy ra tình trạng gian lận xuất xứ hàng hóa để trốn thuế, không chỉ các doanh nghiệp vi phạm mà toàn ngành sản xuất sẽ gánh hậu quả từ các biện pháp phòng vệ thương mại ngày càng khắt khe. Nền kinh tế quốc dân sẽ bỏ lỡ cơ hội bứt phá, rơi vào nguy cơ tụt hậu.

Hàng nông sản Mỹ gặp khó khăn tại Trung Quốc sẽ tìm cách thâm nhập thị trường Việt Nam, sức ép mở cửa thị trường với lý do giảm xuất siêu của Việt Nam sẽ ngày càng tăng và ở khía cạnh nào đó, đây là cơ hội dành cho Việt Nam.

Một khía cạnh khác theo chuyên gia này, chính sách thương mại của Mỹ đã khác nhiều trong hơn 2 năm qua, đặc biệt trong quan hệ với Trung Quốc. Dù phần lớn các nước vẫn tôn trọng hệ thống thương mại đa biên do Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đại diện và hướng tới tự do hóa thương mại, nhưng trào lưu bảo hộ và các rào cản thương mại đang được áp dụng ngày càng nhiều. Ông San cho rằng, không có gì đảm bảo rằng lúc nào đó, Mỹ không áp dụng biện pháp với Việt Nam như đã áp dụng với Trung Quốc. Nhất là khi Việt Nam đứng thứ 16 trong số các nước xuất siêu lớn nhất vào Hoa Kỳ với kim ngạch tới 32 tỷ USD năm 2017.

“Xét riêng về lĩnh vực bảo hộ sở hữu trí tuệ, tuy Việt Nam có hệ thống pháp luật khá hoàn chỉnh so với các nước ASEAN, nhưng Mỹ vẫn đánh giá rằng năng lực thực thi quyền của chúng ta còn nhiều điểm chưa đáp ứng yêu cầu quốc tế. Phía Mỹ cũng đã đưa Việt Nam vào danh sách cần theo dõi,” chuyên gia này cảnh báo.

Những con số đáng chú ý về thương mại Mỹ-Trung Quốc. (Nguồn: AFP/Vietnam+)
Những con số đáng chú ý về thương mại Mỹ-Trung Quốc. (Nguồn: AFP/Vietnam+)

Trong bối cảnh như trên, ông San cho rằng, cách tốt nhất là tiếp nhận và tiếp cận những biến động, đặc biệt là những biến động bất lợi một cách chủ động. Có như vậy, mới có thể bình tĩnh ứng phó khôn ngoan và hiệu quả nhất. Trong chính sách, nếu linh hoạt, mềm dẻo chúng ta sẽ đảm bảo được mục tiêu bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp cũng là lợi ích quốc gia. Trong kinh doanh, không vì khó khăn trước mắt mà nản trí, bỏ rơi thị trường phải mất nhiều công sức mới thâm nhập được. Quan trọng hơn, Ông cũng khuyến nghị nhà nước cần hỗ trợ đắc lực và doanh nghiệp tích cực cùng hướng tới phương thức sản xuất, kinh doanh bài bản, tuân thủ chặt chẽ các tiêu chuẩn kỹ thuật, sẵn sàng đáp ứng các yêu cầu (dù đôi khi khắt khe) của Mỹ như về khai báo lý lịch khai thác thủy sản, các thủ tục xác minh doanh nghiệp, chứng minh xuất xứ sản phẩm gỗ hay kiên trì đấu tranh trong các vụ việc chống bán phá giá, chống trợ cấp.

“Vượt qua những thử thách này sẽ giúp chúng ta vượt lên tầm cao mới về năng lực cạnh tranh cả về thể chế và sản xuất kinh doanh để hội nhập thành công và phát triển bền vững,” chuyên gia này lưu ý thêm.

Giọt nước tràn ly

Theo quyết định ngày 15/6/2018 của Tổng thống Donald Trump, từ ngày 6/7/2018, nhóm đầu tiên gồm 818 sản phẩm, phần lớn là sản phẩm công nghệ cao của Trung Quốc có trị giá xuất khẩu năm 2017 khoảng 34 tỷ USD, khi nhập khẩu vào Hoa Kỳ sẽ phải chịu thêm khoản thuế suất 25%. Phía Mỹ quyết định áp thuế với hàng hóa công nghệ của Trung Quốc với cáo buộc nước này nhiều năm qua dùng các chính sách, biện pháp một cách có hệ thống hỗ trợ các công ty Trung Quốc vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, đồng thời, ép buộc các công ty Hoa Kỳ chuyển giao công nghệ cho các đối tác Trung Quốc.

“Trong cơn sóng gió này, nông dân Mỹ là những người chịu thiệt hại nhất.” (Chuyên gia kinh tế Quang San)

Cũng theo nhận định của ông San, trong cơn sóng gió này, nông dân Mỹ là những người chịu thiệt hại nhất. Theo nghiên cứu, nếu quy mô xung đột ở mức 100 tỷ USD giá trị sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc, lợi tức của nông dân Mỹ sẽ giảm 15%, và việc làm trong lãnh vực này sẽ giảm 181.000. Riêng tại Bang Ohio, theo nghiên cứu mới đây của Đại học Ohio, nếu Trung Quốc trả đũa 25% thuế với đậu tương và ngô, nông dân bang này sẽ mất quá nửa thu nhập mỗi năm. Nếu thuế quan có hiệu lực, 10 tiểu bang bị mất việc nhiều nhất là California, Texas, Florida, Washington, New York, Georgia, Missouri, Pennsylvania, North Carolina và Ohio.

Hàng hóa được xếp tại cảng ở Hong Kong, Trung Quốc. (Nguồn: EPA/EFE/TTXVN)
Hàng hóa được xếp tại cảng ở Hong Kong, Trung Quốc. (Nguồn: EPA/EFE/TTXVN)

“Nếu tình hình xấu ngoài dự kiến, chính ông Trump và Đảng Cộng hòa sẽ chịu sức ép từ các nhóm lợi ích này ngay trong cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ tháng 11 tới đây,” chuyên gia này phân tích.

Còn về phía Trung Quốc, thiệt hại cũng không hề nhỏ. Dẫn báo cáo của tổ chức The Conference Board (Mỹ), chuyên gia này cho biết, xung đột thương mại với Mỹ sẽ khiến Trung Quốc chịu thiệt hại trực tiếp nhiều hơn. Theo báo cáo này, xuất khẩu sang Trung Quốc giúp GDP của Mỹ tăng thêm 0,7%. Ngược lại, xuất khẩu sang Mỹ giúp GDP của Trung Quốc gia tăng 3%. Nếu xung đột thương mại với Mỹ leo thang, Trung Quốc sẽ chịu tổn thất lớn hơn.

Theo những phân tích trên, có thể suy đoán rằng xung đột thương mại Mỹ-Trung khó có thể leo thang đến mức 450 tỷ USD như phía Mỹ đe dọa. Nhiều khả năng các bên sẽ tìm kiếm giải pháp thỏa đáng, hạ nhiệt xung đột, vì lợi ích chung. Thời điểm có thể vào đầu năm sau, tức là sau khi Đảng Cộng hòa đã vững vàng chiếm đa số tại Quốc hội Mỹ, rộng đường cho Tổng thống Trump triển khai các chính sách trong nửa cuối nhiệm kỳ, chuẩn bị cho cuộc bầu cử Tổng thống năm 2020./.

Nông dân thu hoạch nho tại California, Mỹ. (Nguồn: AFP/TTXVN)
Nông dân thu hoạch nho tại California, Mỹ. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Thiết kế mỹ thuật: Thanh Trà

Giải cứu đội bóng thiếu niên Thái Lan

Vậy là đến cuối ngày thứ 17, mọi thứ đã trở nên tốt đẹp. Toàn bộ thành viên của đội bóng “Wild Boars” đã được đưa khỏi hang sâu ở tỉnh Chiang Rai, miền Bắc Thái Lan. 12 em nhỏ và người huấn luyện viên 25 tuổi đã được cứu hộ an toàn khỏi hang, dưới độ sâu 700 mét và từ vị trí cách cửa hang 4.000 mét. Và cũng trong từng đó ngày, những giá trị, các biểu tượng của nhân văn được thể hiện rõ nét.

Phát biểu tại cuộc họp báo kết thúc chiến dịch, ông Norongsak Osottanakorn, người chỉ huy chiến dịch giải cứu, đã thốt lên nghẹn ngào: “Có lẽ tôi sẽ không thể nào cảm ơn được hết tất cả mọi người.”

Chiến dịch giải cứu đội bóng thiếu niên Thái Lan là một “trận đánh nhiều rủi ro”

Vị quan chức này đã thể hiện bản lĩnh của người chỉ huy trong một “trận đánh nhiều rủi ro” và ông đã cho thấy tài lãnh đạo của mình khi biết tập hợp và sử dụng năng lực của các lực lượng cứu hộ khác nhau ở Thái Lan, chưa kể các chuyên gia nước ngoài.

Việc khảo sát rồi lên kế hoạch cho cuộc giải cứu là nhiệm vụ nặng nề nhưng việc tổ chức triển khai trên thực tế thành công là một kỳ tích. Từng bước đó, từng biện pháp triển khai đều được ban chỉ huy chiến dịch cân nhắc rất cẩn thận, lắm lúc khiến nhiều người nôn nóng cảm thấy… khó chịu. Nhưng khi được triển khai, các bước đi này tỏ ra rất hiệu quả, đem đến thành công cho chiến dịch. Thận trọng và chu đáo, họ đã hành động như vậy.

Các thành viên đội bóng thiếu niên mắc kẹt bên trong hang Tham Luang ngày 4/7. (Ảnh: THX/TTXVN)
Các thành viên đội bóng thiếu niên mắc kẹt bên trong hang Tham Luang ngày 4/7. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sự hy sinh là một giá trị khác phải được nhắc tới. Những người lính tham gia cứu hộ đã nỗ lực lắp đặt và vận hành hệ thống bơm rất lớn để hút nước khỏi hang. Truyền thông ghi nhận được hình ảnh những người lính tham gia cứu hộ ăn vội suất cơm hay ngả lưng ngủ trên nền đất ẩm ướt giữa rừng sau ca cứu hộ mà họ tham gia.

Các chuyên gia cứu hộ hang động quốc tế và đội thợ lặn Thái Lan cũng cho thấy lòng dũng cảm và sự tận tụy. Họ đã phải thực hiện những chuyến đi dài đến 11 giờ đồng hồ trong lòng hang động tối tăm, đầy rẫy hiểm nguy, ngâm mình dưới làn nước đen đặc mà truyền thông Thái Lan từng dẫn lời nói đùa của một thành viên đội cứu hộ là như nước càphê.

Một số người cũng tình nguyện ở lại cùng các em trong hang để chăm sóc và trấn an các em. Tất cả đều biết rằng một trận mưa lớn bất chợt hay một sự cố kỹ thuật nào đó, nước lại ào vào và tất cả đều có nguy cơ mất mạng. Nhưng họ đã tiếp tục làm như thế trong nhiều ngày.

Đang làm bảo vệ tại sân bay Suvarnabhumi ở Bangkok, Saman Gunnan đã tình nguyện tham gia đội thợ lặn cứu hộ ở Tham Luang, và hy sinh tại đây

Đáng tiếc nhất là trường hợp hy sinh của người cựu đặc nhiệm hải quân Saman Gunnan. Đang làm bảo vệ tại sân bay Suvarnabhumi ở Bangkok, anh đã tình nguyện tham gia đội thợ lặn cứu hộ ở Tham Luang Nang Non. Anh là trường hợp thương vong duy nhất trong chiến dịch cứu hộ lịch sử này. Khi anh được đưa về quê an táng, người vợ hiền chỉ nói rằng cô luôn ủng hộ mọi quyết định của anh vì anh lúc nào cũng muốn làm việc tốt cho mọi người.

Những người nông dân tỉnh Samut Sakhon và Nakhon Phathom cũng đã đem đến đây hệ thống máy bơm khổng lồ Phayanak để tiếp sức. Hệ thống này đã bơm khoảng 200 triệu lít nước ra ngoài suốt những ngày qua. Họ đã có mặt ở đây vào ngày đầu tiên và sau khi chiến dịch kết thúc, họ đã lưu lại thêm để giúp bơm nước khỏi các cánh đồng của người dân Mae Sai, vốn được các nông dân nghèo này cho phép xả nước từ trong hang ra. Cách những con người bình thường này đối xử với nhau và ý thức về lợi ích cộng đồng của họ quả là đáng khâm phục.

Thành công của chiến dịch còn phải kể đến sự đóng góp của các tình nguyện viên trên khắp Thái Lan và quốc tế, họ đã tham gia hỗ trợ hậu cần, nấu ăn, phiên dịch và dọn dẹp khu vực cứu hộ. Người dân Thái Lan đã từng thể hiện tinh thần tình nguyện rất cao trong các sự kiện lớn của đất nước và trong chiến dịch này, họ đã cho thấy họ biết cách đóng góp các phần công sức của mình, và biết làm những việc tưởng chừng là bình thường nhưng lại có giá trị lớn góp vào thành công của chiến dịch.

Và cũng không thể quên sự góp sức của các nhà báo trong chiến dịch này. Họ đã có mặt ở cánh rừng gần hang Tham Luang từ những ngày đầu tiên của chiến dịch, đã lăn lộn cùng lực lượng cứu hộ trên những con đường lầy lồi, chịu đựng sự tra tấn của đàn muỗi rừng trong nhiều này.

Theo ghi nhận của nhà chức trách Thái Lan, đã có hơn 1.000 phóng viên trong nước và quốc tế đến đưa tin về chiến dịch này. Họ đã thực hiện sứ mệnh của mình – truyền đi những tin tức về diễn biến chiến dịch, ca ngợi các tấm gương dũng cảm, những hành động nhân văn và chia sẻ cả nỗi đau mất mát. Mỗi khi những chiếc trực thăng chở người bay từ hang Tham Luang về thành phố Chiang Rai cách đó 70km thì tất cả các nhà báo đều ngẩng mặt lên nhìn với niềm hy vọng về một tin tức tốt lành nào đó.

Đã có hơn 1.000 phóng viên trong nước và quốc tế đến đưa tin về chiến dịch cứu hộ

Tất cả các nhà báo đều vỗ tay hoan hô khi nghe được tin rằng tất cả thành viên của đội bóng thiếu niên đã được đưa ra khỏi hang an toàn. Và cho đến khi ban chỉ huy chiến dịch họp báo lần cuối xong, họ vẫn phải nán lại khu trại tạm ẩm ướt, dưới con mưa đêm và hoàn thành nốt bản tin của mình.

Cuộc cứu hộ ở hang Tham Luang Nang Non đã thành công mỹ mãn. Tất cả những người mắc kẹt đều đã được đưa ra khỏi hang sâu an toàn và tiếp tục được chữa trị các tổn thương thể xác và tinh thần. Và các giá trị nhân văn được nêu cao trong suốt chiến dịch này có thể sẽ giúp góp phần hàn gắn, điều trị và chữa lành một khiếm khuyết vết thương tâm hồn con người hiện đại – sự ích kỷ và thờ ơ với nỗi đau hay tình cảnh khốn khó của người khác./.

(Nguồn; TTXVN)
(Nguồn; TTXVN)

Quan hệ Mỹ và các đồng minh NATO: Gương vỡ có lành?

Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), diễn ra 11 và 12/7 tại Brussels (Bỉ), được xem như thời khắc then chốt để tổ chức này xác định chiến lược hợp tác nội khối trong tương lai khi mà căng thẳng giữa Mỹ, quốc gia đầu tàu NATO, với các đồng minh cùng khối đang ngày càng làm lung lay mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương.

Những nỗ lực của NATO nhằm tìm kiếm một sự đoàn kết của liên minh quân sự này đang trở nên khó khăn hơn.

Tuy nhiên, trong bối cảnh cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimia Putin đã được ấn định diễn ra chỉ 4 ngày sau Hội nghị thượng đỉnh NATO, những nỗ lực của NATO nhằm tìm kiếm một sự đoàn kết của liên minh quân sự này trở nên khó khăn hơn.

Những bất đồng nội tại

Mối quan hệ hợp tác xuyên Đại Tây Dương giữa Liên minh châu Âu (EU)-Mỹ, vốn được coi như hòn đá tảng cho sự tồn tại của NATO, thời gian gần đây lại đang trong thời kỳ “cơm không lành, canh chẳng ngọt.”

Bất mãn chuyện đóng góp tài chính

Sau khi bước vào Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Donald Trump luôn gây sức ép buộc các đồng minh châu Âu phải tăng đóng góp để đổi lại các lợi ích mà NATO mang lại.

Ông chủ Nhà Trắng nhiều lần tỏ rõ không hài lòng về việc Mỹ phải chi nhiều hơn hẳn các thành viên NATO khác, điều mà Washington khẳng định là “không công bằng” bởi đây là những khoản đóng góp mà Mỹ đánh giá là cần thiết cho đảm bảo an ninh và phòng thủ tập thể, hai nội dung chính trong chiến lược hoạt động của khối liên minh được thành lập từ 69 năm trước.

Nếu đạt mức chi 2% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) như mục tiêu đề ra thì sẽ có khoảng 100 tỷ USD mỗi năm được các nước thành viên NATO chi thêm cho quốc phòng. Tám nước châu Âu gồm Bỉ, Italy, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Luxembourg, Na Uy, Hà Lan và Đức đã bị ông Trump “điểm mặt chỉ tên” với yêu cầu tăng chi tiêu quốc phòng ngay trước thềm Hội nghị thượng đỉnh NATO.

Căng thẳng thương mại Mỹ-EU Căng thẳng giữa Mỹ với EU liên quan vấn đề thương mại và thuế quan bùng nổ vài tháng này càng làm trầm trọng hơn những mâu thuẫn dai dẳng xuyên Đại Tây Dương, đồng thời cũng khiến rạn nứt giữa các thành viên NATO thêm dày. NATO ‘đau đầu’ quan điểm của ông Trump với Nga

Chủ đề Nga, vốn luôn bị NATO coi là “mối đe dọa” chủ chốt, cũng sẽ bao trùm hội nghị lần này, trong đó cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ sắp tới là yếu tố chi phối chính. Trong NATO, yếu tố Nga luôn là mục tiêu được quan tâm và gây ảnh hưởng hàng đầu đối với mọi chính sách răn đe cũng như phòng thủ mà khối này theo đuổi.

Cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ sắp tới là yếu tố chi phối chính tới Hội nghị thượng đỉnh NATO lần này. (Nguồn: Getty)
Cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ sắp tới là yếu tố chi phối chính tới Hội nghị thượng đỉnh NATO lần này. (Nguồn: Getty)

Mối quan hệ Nga-NATO, đặc biệt là từ đầu những năm 2000 diễn ra rất phức tạp sau khi NATO triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa tại châu Âu. Tuy nhiên, hai bên đã ngồi lại được với nhau vì những lợi ích chung như duy trì sự ổn định tại Afghanistan hay hợp tác trong cuộc chiến chống khủng bố quốc tế. Đến cuộc họp thượng đỉnh Lisbon (Bồ Đào Nha) tháng 11/2010, quan hệ giữa hai bên có những thời điểm ngắn ngủi đã có vẻ khá nồng ấm.

Nhưng sau đó, khi cuộc xung đột tại miền Đông Ukraine nổ ra và nhất là sự kiện Nga sáp nhập bán đảo Crimea, mối quan hệ giữa hai bên đã trở nên đặc biệt căng thẳng. Thế giới đã chứng kiến NATO thông qua các biện pháp tăng cường lực lượng và vũ khí sát biên giới Nga để “tái đảm bảo cho Ba Lan và các nước vùng Baltic,” đáp lại là những chuyển động quân sự mạnh mẽ của một cường quốc như Nga, cùng những “sự cố” xảy ra ngày càng gia tăng, trên không cũng như trên biển giữa lực lượng hai bên.

Quan điểm khó đoán của Tổng thống Trump đối với Nga đang làm giới chức NATO đau đầu, nhất là khi cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ sắp diễn ra.   

Từng có không ít cảnh báo về mối đe dọa trở lại của “Chiến tranh lạnh” sau những vụ đối đầu này, dù vài năm nay, NATO tỏ ra đã lựa chọn cách tiếp cận hai mặt đối với Nga khi vừa theo đuổi chính sách răn đe quốc phòng nhưng đồng thời vẫn giữ kênh đối thoại.

Cũng phải thấy rằng mối quan hệ với Nga cũng đang gây xáo trộn nội bộ NATO. Các nước đồng minh NATO dường như không đồng nhất trong đánh giá về cái được gọi là “mối đe dọa từ nước Nga của Tổng thống Putin.”

(Nguồn: Deutschland.de)
(Nguồn: Deutschland.de)

Trong khi một số thành viên NATO là “hàng xóm” liền vách với Nga lo ngại họ có thể là mục tiêu bị nhắm đến trước tiên khi căng thẳng Nga-NATO leo thang và luôn kêu gọi NATO tăng cường nỗ lực kiềm chế Nga, thì một số quốc gia, như Italy, đang có quan điểm phải tìm cách xích lại gần Moskva, chưa kể những nước như Thổ Nhĩ Kỳ còn hợp tác an ninh với Nga.

Quan điểm khó đoán của Tổng thống Trump đối với Nga cũng đang làm giới chức NATO đau đầu, nhất là khi cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ sắp tới đang được đánh giá có thể cải thiện quan hệ khá sóng gió giữa hai cường quốc thời gian qua.

Trong bối cảnh đó, kết quả Hội nghị thượng đỉnh NATO lần này được xem là “thông điệp” gửi tới Tổng thống Nga về sức mạnh đoàn kết và quyết tâm của khối trong việc “đối phó với Moskva.”

Nội dung chính của hội nghị là tiếp tục xác định chính sách tăng cường lực lượng tại sườn phía Đông với việc triển khai 4 tiểu đoàn chiến thuật đa quốc gia tại các nước Estonia, Latvia, Litva và Ba Lan. Liên minh cũng tăng cường sự hiện diện trong khu vực Biển Đen. Việc bố trí các lực lượng này dựa trên quan điểm cho rằng tất cả các cuộc tấn công chống lại một thành viên sẽ bị coi là hành động chống lại toàn bộ liên minh và sẽ gây ra một sự đáp trả tập thể.

Giới lãnh đạo NATO coi việc nhất trí được những nội dung này là lời khẳng định về sức mạnh liên minh bền chặt của khối quân sự đã sắp bước sang tuổi 70, và đây cũng là “chất keo” có thể hàn gắn những rạn nứt trong nội bộ khối lâu nay.

Sẽ lại có những cái bắt tay gượng gạo?

Tuy nhiên, thái độ khá gay gắt mà ông Trump thể hiện tại Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nước công nghiệp hàng đầu thế giới (G7) ở Canada vừa qua, cũng như việc ông chủ Nhà Trắng một lần nữa gọi NATO là một tổ chức “tồi tệ” mà ông ví “tệ không kém gì NAFTA,” tức Hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ bị Tổng thống Trump coi là “mối đe dọa an ninh” của Mỹ – đang trở thành “điềm xấu” trước khi lãnh đạo các nước NATO gặp mặt ở Brussels.

 Tổng thống Trump sẵn sàng “thẳng tay” với các đồng minh NATO để tạo không khí thuận lợi cho cuộc gặp thượng đỉnh với Tổng thống Nga.

“Viễn cảnh” những cái bắt tay gượng gạo như trong cuộc gặp đầu tiên giữa Tổng thống Trump với các nhà lãnh đạo NATO tại hội nghị thượng đỉnh tháng 5 năm ngoái, khi ông Trump, cùng những chỉ trích về một NATO lỗi thời và không chịu chia sẻ gánh nặng tài chính, đã từ chối ủng hộ điều khoản bảo vệ lẫn nhau, được gọi là “Điều 5” của Hiến chương NATO, hoàn toàn có thể tái diễn tại hội nghị năm nay.

Nhiều nhà lãnh đạo NATO còn lo ngại rằng với tính cách của mình, Tổng thống Trump sẵn sàng “thẳng tay” với các đồng minh NATO để tạo không khí thuận lợi cho cuộc gặp thượng đỉnh với Tổng thống Nga. Không loại trừ khả năng tại hội nghị thượng đỉnh NATO lần này, người ta phải chứng kiến một “cuộc đụng độ ngoại giao” nữa giữa các nhà lãnh đạo các nước thành viên châu Âu với Tổng thống Trump./.

(Nguồn: TheLocal.de)
(Nguồn: TheLocal.de)

Kết thúc có hậu

Sau các nỗ lực không mệt mỏi của gần 100 thợ lặn chuyên nghiệp và sự chờ đợi đến nín thở của người dân Thái Lan, đến gần 19 giờ tối nay, cả nước Thái Lan như vỡ òa trong niềm vui sướng và xúc động khi thành viên cuối cùng trong số 13 thầy trò của đội bóng thiếu niên đã được đưa ra ngoài hang Tham Luang ở tỉnh Chiang Rai.

Cuộc giải cứu các em nhỏ có thể coi là thành công và kết thúc có hậu, cho dù một thợ lặn của Lực lượng Hải quân Thái Lan đã hy sinh vài ngày trước trong quá trình hỗ trợ công tác cứu hộ.

Trên thế giới từng có không ít chiến dịch cứu hộ khó khăn, song có lẽ chiến dịch cứu hộ các em nhỏ ở hang sâu Tham Luang được xem là nguy hiểm nhất.

Chiến dịch cứu hộ các em nhỏ ở hang sâu Tham Luang được xem là nguy hiểm nhất thế giới

Trong điều kiện hang sâu bị ngập nước, địa hình khó khăn, tầm nhìn hạn chế, nước mưa vẫn không ngừng đổ vào hang thì việc những nhân viên cứu hộ đánh cược mạng sống của mình để cứu các em nhỏ rất đáng khâm phục. Cuộc giải cứu này sẽ trở thành một trong những ví dụ về các cuộc giải cứu trong hang động thành công.

Trước khi nhóm cứu hộ chính thức bắt đầu cuộc giải cứu đầu tiên vào sáng 8/7, Chỉ huy chiến dịch cứu hộ Norongsak Osoththnakorn thừa nhận cuộc giải cứu 13 người cực kỳ khó khăn, vượt quá những gì mà giới chức nước này từng hình dung. Việc tìm thấy các thành viên đội bóng sau 10 ngày mất tích trong hang là việc rất khó khăn, nhưng giải cứu họ ra khỏi hang khó gấp nhiều lần. Nhiều chuyên gia phải thừa nhận rằng chưa bao giờ thấy trường hợp như thế xảy ra trong quá khứ, khiến nhiều người không biết phải tiến hành cách thức nào.

Các thành viên đội bóng thiếu niên được tìm thấy an toàn trong hang Tham Luang ngày 3/7. (Ảnh: EPA-EFE/TTXVN)
Các thành viên đội bóng thiếu niên được tìm thấy an toàn trong hang Tham Luang ngày 3/7. (Ảnh: EPA-EFE/TTXVN)

Ông Norongsak nói rằng cái khó chính là việc chưa biết phải chọn giải pháp nào để đưa các em ra khỏi hang động, vì các phương án đưa ra đều gặp phải nhiều trở ngại. Giới chức Thái Lan cũng cảm thấy lúng túng và không biết xử lý như thế nào để thực hiện nhiệm vụ. Nhà chức trách chịu rất nhiều sức ép khi không ít người dân trách móc chính quyền đã không làm hết khả năng để cứu những đứa trẻ sớm nhất có thể.

Tổng cộng có 90 thợ lặn, bao gồm 50 thợ lặn nước ngoài và 40 thợ lặn Thái, đã tham gia trực tiếp vào nhiệm vụ đưa 13 thành viên đội bóng ra khỏi hang Thuam Luang. Đây được coi là những thợ lặn tinh nhuệ hàng đầu thế giới. Ngoài lực lượng cứu hộ chính, Thái Lan cũng đã nhận được sự hỗ trợ của nhiều doanh nghiệp trong nước, tổ chức và chuyên gia nước ngoài từ Mỹ, Australia, Anh, Trung Quốc, Lào và Myanmar.

Tổng cộng có 90 thợ lặn, bao gồm 50 thợ lặn nước ngoài và 40 thợ lặn Thái, đã tham gia trực tiếp vào nhiệm vụ đưa 13 thành viên đội bóng ra khỏi hang Thuam Luang

Trước đó, ngày 2/7, sau nhiều ngày nỗ lực tìm kiếm, hơn 1.000 thành viên lực lượng cứu hộ Thái Lan, 30 binh sỹ Mỹ cùng các chuyên gia nước ngoài đã tìm thấy đội bóng mắc kẹt sâu bên trong hang động Tham Luang. 12 nam thiếu niên, tuổi từ 11 đến 16, cùng huấn luyện viên 25 tuổi bị mất tích từ tối 23/6.

Lực lượng cứu hộ đã triển khai ngay hoạt động tìm kiếm từ ngày 24/6, ngay sau khi phát hiện xe đạp cùng giày đá bóng của đội tại miệng hang Tham Luang. Rất may sau gần 10 ngày trú ẩn trong hang và nhịn đói, các thành viên đội bóng vẫn còn sống sót nhờ thể lực và sức đề kháng tốt. Tuy nhiên, việc đưa các em ra khỏi hang chưa thể thực hiện ngay do địa hình phức tạp và trong hang vẫn còn ngập nước.

Cảnh sát và binh sỹ Thái Lan chuyển một thành viên đội bóng thiếu niên sau khi được giải cứu khỏi hang Tham Luang tới bệnh viện ở Chiang Rai ngày 9/7. (Ảnh: EPA/TTXVN)
Cảnh sát và binh sỹ Thái Lan chuyển một thành viên đội bóng thiếu niên sau khi được giải cứu khỏi hang Tham Luang tới bệnh viện ở Chiang Rai ngày 9/7. (Ảnh: EPA/TTXVN)

Quá trình cứu hộ đã diễn ra hết sức khó khăn do mưa lớn liên tục khiến hang động bị ngập. Các thợ lặn đã nhiều lần tiếp cận được gần khu vực nghi là đội bóng và huấn luyện viên tạm trú ẩn nhưng chưa thể tiến vào sâu do nước dâng quá cao và chứa nhiều bùn đất. Chính quyền địa phương đã tiến hành hút bớt nước trong hang ra, cũng như ngăn không cho nước bên ngoài chảy vào hang. Khi tình hình thời tiết diễn biến xấu khi mưa lớn xuất hiện trở lại, nhà chức trách đã quyết định không thể chờ đợi hơn nữa.

Việc chiến dịch giải cứu bắt đầu từ 10 giờ sáng 8/7 cho thấy sự lo lắng của đội ngũ giải cứu rằng nếu họ không hành động nhanh chóng, mưa lớn sẽ trở lại và làm nước dâng lên trong hang, thậm chí đến mức có thể làm ngập nơi những người mắc kẹt đang trú lại.

Quá trình cứu hộ đã diễn ra hết sức khó khăn do mưa lớn liên tục khiến hang động bị ngập

Mọi quyết tâm và ý chí đã được đền đáp khi khoảng thời gian 17 giờ 30 phút ngày 8/7, thành viên đầu tiên của đội bóng đã được 2 thợ lặn đi kèm ra ngoài hang. Sau đó, 3 thành viên khác cũng lần lượt được đưa khỏi hang trong những giờ sau đó. Đợt cứu hộ đầu tiên diễn ra thành công đem lại niềm vui và hy vọng.

Do thời tiết mưa lớn trong đêm 8/7, lực lượng cứu hộ đã phải dừng hoạt động trong gần 10 giờ để tiến hành đặt lại các bình dưỡng khí trong quãng đường giải cứu dài tới 5km trong hang, đến 11 giờ trưa ngày 9/7, đợt cứu hộ thứ hai bắt đầu và nhờ kinh nghiệm rút ra trong ngày đầu tiên, nên chỉ khoảng 8 giờ sau đó, đã có 4 thành viên khác của đội bóng tiếp tục được đưa ra khỏi hang Tham Luang.

Một sáng kiến giải cứu đội bóng Thái Lan bằng tàu ngầm mini của Elon Musk

Ngày thứ 3 của chiến dịch cứu hộ được bắt đầu sớm hơn hai ngày trước với mục tiêu đưa toàn bộ 5 thành viên còn lại ra khỏi hang, và đến gần 19 giờ ngày 10/7, những thành viên còn lại của đội bóng lần lượt được đưa ra ngoài trong sự vui mừng khôn xiết của những người tham gia cuộc giải cứu.

Chiến dịch giải cứu đội bóng nhí Thái Lan trong hang Tham Luang ra ngoài cho thấy sức mạnh của tình đoàn kết và lòng nhân đạo. Trong hơn hai tuần tìm kiếm và cứu nạn ở hang Tham Luang, các thợ lặn không chỉ thể hiện sự can đảm tuyệt vời mà còn cả những kỹ năng đáng kinh ngạc. Khó có thể tưởng tượng được mức độ khó khăn của công việc giải cứu, khi các hoạt động phải tiến hành sâu dưới lòng đất, trong những ngách hang vô cùng hẹp đầy vách đá lởm chởm, dòng nước chảy xiết và nước đục đến mức gần như không nhìn thấy gì.

Khi những thành viên của đội bóng đã an toàn, nhiều người bày tỏ sự biết ơn đối với Saman Gunan, thợ lặn Thái Lan hy sinh hôm 6/7

Bảy nước bao gồm Anh, Mỹ, Australia, Nhật Bản, Trung Quốc, Myanmar, Lào đã cử các chuyên gia đầy kinh nghiệm tới trợ giúp Thái Lan, khiến số người tham gia chiến dịch giải cứu lên tới hơn 1.000 người. Nỗ lực này cho thấy thế giới vào một thời điểm nào đó hoàn toàn có thể hợp tác tích cực vì một mục tiêu chung.

Vào lúc này, khi những thành viên của đội bóng đã an toàn, nhiều người bày tỏ sự biết ơn đối với Saman Gunan, thợ lặn Thái Lan hy sinh hôm 6/7 do thiếu ôxy khi đang trên đường ra khỏi hang Tham Luang. Việc anh sẵn sàng đánh cược cả mạng sống vì nhóm thiếu niên là dấu ấn đáng nhớ trong quá trình giải cứu, thể hiện lòng dũng cảm chân chính, hoàn toàn không vụ lợi./.

Doanh nghiệp FDI

Việt Nam có một danh mục 75 hiệp định thuế quan được ký kết, với mức độ, phạm vi rất rộng và toàn diện. Theo lộ trình cam kết tại các hiệp định, thời gian không còn nhiều khi các mốc quan trọng đang tới rất gần. Điều này đồng nghĩa, Việt Nam đang tiến dần tới tự do hóa thuế quan với hầu hết các mặt hàng nhập khẩu đến từ những đối tác thương mại.

Ký kết thì “nhiệt tình,” song trên thực tế cộng đồng doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) lại phàn nàn “việc giảm thuế theo các hiệp định ký kết chưa áp dụng tự động.”

Đại diện cho các doanh nghiệp đến từ châu Âu, ông Nicolas Audier, đồng Chủ tịch EuroCham tại Việt Nam chỉ ra một số khúc mắc giữa các đơn vị nộp thuế và cơ quan chức năng. Cụ thể, nhiều doanh nghiệp cho biết, họ đang rất mông lung về các quyền lợi theo cam kết từ hiệp định thuế quan. Như hiện nay, các doanh nghiệp khi nộp thuế phải tự tìm hiểu các điều kiện quy định trong cả “rừng cam kết,” tiếp đến đánh giá khả năng đáp ứng các điều kiện đó. Trường hợp, doanh nghiệp nhận thấy mình được miễn hoặc giảm thuế theo các hiệp định, họ phải nộp một thông báo “thuộc diện miễn, giảm thuế theo hiệp định” cho cơ quan thuế địa phương kèm theo hồ sơ và các chứng từ.

Doanh nghiệp lo lắng bị đánh thuế 2 lần (Ảnh minh họa. Nguồn:TTXVN
Doanh nghiệp lo lắng bị đánh thuế 2 lần (Ảnh minh họa. Nguồn:TTXVN

Điểm “mờ” gây ra những tín hiệu nhiễu, nằm ở việc cơ quan thuế không hề ban hành bất kỳ một văn bản nào xác nhận việc miễn, giảm thuế theo các hiệp định đã được ký kết khi họ tiếp nhận “hồ sơ thông báo thuộc diện miễn, giảm thuế” từ doanh nghiệp.

Với động thái trên, cơ quan thuế đương nhiên có thể tiếp tục khấu trừ thuế của doanh nghiệp. Lý do, cơ quan này chưa sẵn sàng chấp nhận “tính không chắc chắn” của việc được miễn, giảm thuế theo các hiệp định và các rủi ro phải gánh chịu thuế cho doanh nghiệp.

“Điều này khiến việc áp dụng các hiệp định thuế quan trở nên không có giá trị,” ông Nicolas Audier thẳng thắn nói.

Điểm “mờ” gây ra những tín hiệu nhiễu, nằm ở việc cơ quan thuế không hề ban hành bất kỳ một văn bản nào xác nhận việc miễn, giảm thuế theo các hiệp định đã được ký kết khi họ tiếp nhận “hồ sơ thông báo thuộc diện miễn, giảm thuế” từ doanh nghiệp.

Chưa hết, các doanh nghiệp này còn chỉ ra, việc làm trên của cơ quan thuế còn mang tới một hệ lụy khác. Đó là các cơ quan thuế nước ngoài sẽ không cho phép các doanh nghiệp FDI trên được tiếp tục giảm thuế khi họ xét thấy các công ty đã nhận được những điều khoản miễn, giảm thuế theo các hiệp định thuế quan tại Việt Nam. Điều này dẫn đến việc, các doanh nghiệp sẽ bị đánh thuế hai lần.

Một thực trạng khác cũng được ông Nicolas Audier nêu ra, cơ quan thuế trong nước thường không chấp nhận các phân tích báo cáo của người nộp thuế, theo đó họ đề xuất một mức biên độ lợi nhuận dựa trên dữ liệu của các doanh nghiệp khác hoặc dựa trên một cơ sở dữ liệu “bí mật.”

“Việc này được thực hiện căn cứ vào số liệu của các doanh nghiệp nào đó ở Việt Nam mà chỉ có cơ quan thuế mới có thể tiếp cận,” ông Nicolas than phiền.

Dưới góc độ đại diện doanh nghiệp, ông Nicolas kiến nghị, các cơ quan thuế nên xem xét phân tích kỹ lưỡng các trường hợp nộp thuế, cần phải dựa trên những ưu và nhược của mỗi công ty từ đó mới có thể so sánh và đưa ra các kết luận hợp lý.

“Trường hợp các công ty so sánh do doanh nghiệp đưa ra bị từ chối, nhà chức trách nên đề xuất một đơn vị so sánh tốt hơn dựa trên cùng cơ sở dữ liệu hoặc cơ sở dữ liệu công khai thay vì sử dụng dữ liệu mà người nộp thuế không thể truy cập,” ông này đề xuất.

Nhiều doanh nghiệp còn đang mông lung về các quyền lợi theo cam kết từ các hiệp định thuế quan. (Ảnh minh họa. Nguồn: TTXVN)
Nhiều doanh nghiệp còn đang mông lung về các quyền lợi theo cam kết từ các hiệp định thuế quan. (Ảnh minh họa. Nguồn: TTXVN)

Với các vấn đề trên, ông Mark Gillin, Trưởng nhóm Công tác thuế và Hải quan tại Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam giữa kỳ 2018 đưa ra một số đề nghị với cơ quan thuế. Cụ thể, các hồ sơ “thông báo thuộc diện miễn, giảm thuế theo các hiệp định thuế quan” cần được xem xét sau khi cơ quan thuế địa phương tiếp nhận.

Bất kỳ yêu cầu bổ sung hoặc vấn đề nào phát sinh, cơ quan thuế phải ra thông báo tới doanh nghiệp trong một thời gian nhất định. Và, nếu hồ sơ không có vấn đề phát sinh trong khoảng thời gian quy định thì có thể xem là người nộp thuế đã được chấp nhận.

“Điều đó giúp tăng cường tính tuân thủ chặt chẽ của người nộp thuế đối với các quy định của Việt Nam trong khi vẫn bảo vệ được việc miễn, giảm thuế đồng thời thể hiện được sự tôn trọng và cam kết của Việt Nam đối với các hiệp định thuế áp dụng chung cũng như tránh thuế hai lần,” ông Mark Gillin nói.

Việc triển khai ổn định các hiệp định thuế quan là các cánh cửa quan trọng cho phép Việt Nam tiếp cận thuận lợi các thị trường quan trọng cũng như động lực thúc đẩy cải thiện thể chế kinh tế, xây dựng môi trường kinh doanh thuận lợi, bền vững và hấp dẫn.

Nhưng trên hết, cộng đồng doanh nghiệp luôn mong đợi một môi trường đầu tư, kinh doanh an toàn và ổn định. Bên cạnh, các giải pháp cắt giảm các thủ tục hành chính, doanh nghiệp cần có sự hỗ trợ hướng dẫn về chính sách cũng như sự bảo đảm với một cơ chế hỗ trợ đầu tư, cơ chế giải quyết tranh chấp hiệu quả cùng quá trình thực hiện Luật Đầu tư và Luật Doanh nghiệp được nhất quán.

Muốn kiểm soát những vấn đề sức khoẻ, chúng ta cần hiểu rõ nguyên nhân gây ra chúng. Trên thực tế, chưa có bằng chứng nào đủ thuyết phục và chứng minh được việc đánh thuế nước ngọt sẽ giúp cho người Việt Nam có sức khỏe tốt hơn.”

Ông Adam Stikoff – Giám đốc điều hành AmCham Vietnam cho biết, Dự thảo về chính sách thuế gần đây đặc biệt được các doanh nghiệp chú ý. Theo ông này, đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt 10% cho mặt hàng nước giải khát khiến các doanh nghiệp lo ngại về những tác động ảnh hưởng của nó đến sự phát triển của ngành công nghiệp sản xuất đồ uống trong nước.

Ông Adam Stikoff nhấn mạnh, “cơ quan quản lý không thể đột ngột đưa ra chính sách cắt giảm nhu cầu tiêu dùng của một loại sản phẩm trong khi chưa có đủ các bằng chứng thuyết phục sự cần thiết cho việc làm này. Tôi đề xuất Chính phủ Việt Nam không nên đánh thuế tiêu thụ đặc biệt lên nước ngọt vì như thế sẽ tạo ra các tác động tiêu cực đến ngành đồ uống. Muốn kiểm soát những vấn đề sức khoẻ, chúng ta cần hiểu rõ nguyên nhân gây ra chúng. Trên thực tế, chưa có bằng chứng nào đủ thuyết phục và chứng minh được việc đánh thuế sẽ giúp cho người Việt Nam có sức khỏe tốt hơn.”

(Vietnam+)
(Vietnam+)

Tương tự đối với ngành ôtô, ông Mark Gillin nhấn mạnh, “cơ quan chức năng cần cải cách trong phương thức tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng ô tô, điều này giúp cho các đại lý phân phối duy trì kinh doanh hiệu quả. Vì vậy, chúng tôi kiến nghị, chính sách thuế nâng mức trần khấu trừ khi tính thuế tiêu thụ đặc biệt từ 7% đến 15%. Bên cạnh đó, cơ quan chức năng cần phải đưa ra cách tính thuế có tiêu chuẩn. Nhiều doanh nghiệp đã bị truy thu thuế tiêu thụ đặc biệt do nộp chậm, nhưng nguyên nhân lại xuất phát từ ngành thuế với việc hướng dẫn không rõ ràng hay như việc định nghĩa về các bên có “mối quan hệ liên kết” khi tính thuế hường xuyên bị thay đổi.”

Song song với lộ trình cắt giảm thuế, cải thiện môi trường đầu tư – kinh doanh cũng là vấn đề trọng tâm được Chính phủ cam kết mạnh mẽ, với mục tiêu tăng cường thu hút vốn đầu tư trong và ngoài nước trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng.

Do đó, ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng cần phải có sự giải quyết kịp thời với các vấn đề tồn tại nêu trên.

Không né tránh, ông Lộc thẳn thắn chia sẻ, “thời gian qua, mặc dù Chính phủ đã rất quyết liệt thực hiện các giải pháp cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh nhưng trên thực tế không phải tất cả các bộ, ngành, các địa phương đều có hành động cụ thể và thực chất”./.

Việt Nam đang tiến dần tới tự do hóa thuế quan với hầu hết các mặt hàng nhập khẩu đến từ những đối tác thương mại. (Ảnh minh họa. Nguồn: TTXVN)
Việt Nam đang tiến dần tới tự do hóa thuế quan với hầu hết các mặt hàng nhập khẩu đến từ những đối tác thương mại. (Ảnh minh họa. Nguồn: TTXVN)

Thiết kế mỹ thuật: Thanh Trà

Nhà sáng lập Xiaomi Lei Jun

Trình duyệt dành cho thiết bị di động hàng đầu của Ấn Độ. Uber của Hong Kong về logistics. Dịch vụ chia sẻ xe đạp lớn thứ hai Trung Quốc.

Tất cả những công ty, dịch vụ hàng đầu đó đều do ông Lei Jun (Lôi Quân), lãnh đạo tập đoàn công nghệ hàng đầu Trung Quốc, chống lưng.

Lôi Quân là một trong những nhà đầu tư sản xuất nhiều công nghệ nhất Trung Quốc, đang nắm giữ cổ phần trong hàng trăm công ty trên các lĩnh vực khác nhau.

Trên phạm vi toàn cầu, ông Lôi được biết đến với tư cách là người sáng lập nhà sản xuất điện thoại thông minh Xiaomi, sẽ niêm yết cổ phiếu trên thị trường mở vào tuần này như một phần của quá trình IPO (phát hành cổ phiếu ra công chúng lần đầu). Nhưng trong ngành công nghiệp công nghệ của Trung Quốc, ông được biết đến nhiều hơn thế.

Ông Lôi là một trong những nhà đầu tư sản xuất nhiều công nghệ nhất Trung Quốc và đang nắm giữ cổ phần trong hàng trăm công ty trên các lĩnh vực khác nhau. Sự đầu tư dàn trải khiến đế chế của ông Lôi trở thành gã khổng lồ trong lĩnh vực đầu tư mạo hiểm ở Trung Quốc, không giống như Masayoshi Son của SoftBank (Nhật Bản).

Phương pháp điên rồ

Ông Lôi đầu tư chủ yếu thông qua ba kênh: Xiaomi, công ty VC Shunwei Capital của ông, và đầu tư cá nhân.

Theo trang tin iHeima và công ty nghiên cứu ITJuzi, tính đến tháng 1/2018, Shunwei đã đầu tư vào 270 công ty, Xiaomi đầu tư vào 157 công ty, và bản thân ông Lôi đã đầu tư vào 33 công ty.

(Nguồn: Getty Images)
(Nguồn: Getty Images)

Phát biểu tại một sự kiện ở Thiên Tân năm 2016, ông Lôi nói rằng ông bắt đầu đầu tư vào khoảng năm 2007. Sau khi từ chức CEO của Kingsoft, ông không có kế hoạch kinh doanh ngay lập tức và nhận ra rằng ngành công nghiệp công nghệ của Trung Quốc đang thiếu những nguồn tài trợ tốt.

“Nếu bạn muốn bắt đầu một doanh nghiệp, ai sẽ cho bạn 1 triệu nhân dân tệ, 2 triệu nhân dân tệ? giám đốc điều hành sẽ nói đến ngân hàng và vay tiền. ” – ông Lôi nói.

Xem xét một cách toàn diện, các giao dịch quan trọng nhất của ông Lôi rơi vào ba danh mục.

Phân tích thông qua danh sách các công ty mà ông Lôi đã tài trợ cho thấy không có chủ đề đầu tư lớn, thống nhất nào. Bản thân ông Lôi nói rằng ông đầu tư vào con người chứ không phải là ý tưởng. Nhưng khi xem xét một cách toàn diện, các giao dịch quan trọng nhất của ông Lôi rơi vào ba danh mục.

Các công ty tiện ích

Ông Lôi nắm giữ cổ phần trong hai công ty ít được biết đến và tạo ra những phần mềm khá nhàm chán.

Ông Lôi hiện là chủ tịch của Kingsoft, nhà sản xuất phần mềm Microsoft Office tiếng Trung- gồm phần mềm và dịch vụ đám mây trị giá 28,3 tỷ dollar Hong Kong (khoảng 4,6 tỷ USD). Trong năm 2015, Xiaomi đã mua 3% cổ phần Kingsoft, qua đó đưa số cổ phần do ông Lôi nắm giữ lên 29,9%.

Trong khi đó, Kingsoft lại là một cổ đông lớn trong Cheetah Mobile, một nhà sản xuất các ứng dụng tiện ích đơn giản (đèn pin, ứng dụng tiết kiệm pin) có giá trị 1,4 tỷ USD. Ông Lôi từng là chủ tịch của Cheetah Mobile nhưng đã từ chức vào tháng 3, và vẫn giữ một số cổ phần nhỏ trong công ty thông qua Kingsoft.

Một trong những khoản đầu tư thành công nhất của ông Lôi là đầu tư cá nhân vào một ứng dụng tiện ích dường như rất bình thường. Năm 2007, ông đã mua 20% cổ phần của nhà sản xuất trình duyệt di động UCWeb với giá khoảng 4 triệu USD. Công ty này cuối cùng đã được Alibaba mua lại với giá khoảng 4 tỷ USD và ứng dụng của nó hiện là trình duyệt điện thoại thông minh phổ biến nhất ở Trung Quốc và Ấn Độ.

(Nguồn: Business Wolf)
(Nguồn: Business Wolf)

Hệ sinh thái phần cứng của Xiaomi

Trong khi Xiaomi được biết đến như một nhà sản xuất điện thoại thông minh, công ty này cũng bán các sản phẩm kết nối internet khác, trong đó có cân, dây đeo thông minh và bộ lọc không khí.

Hầu hết các thiết bị “thông minh” này không phải do Xiaomi tạo ra mà là từ các công ty riêng biệt mà Xiaomi đầu tư vào và sau đó giúp bán các sản phẩm này trên trang web Xiaomi và trong các cửa hàng bán lẻ truyền thống. Một số tiện ích mang thương hiệu Xiaomi, một số khác là của đối tác. Theo bản cáo bạch của Xiaomi, công ty này đã đầu tư vào hơn 90 công ty như vậy.

Hầu hết các thiết bị “thông minh” không phải do Xiaomi tạo ra mà là từ các công ty riêng biệt mà Xiaomi đầu tư vào.

Một số các công ty này đã được hưởng doanh số bán hàng đang bùng nổ, một phần nhờ sự liên kết của họ với Xiaomi. Huami, hãng sản xuất dây đeo tay thông minh của Xiaomi, được xếp hạng là công ty dây đeo tay bán chạy thứ hai trên thế giới vào năm ngoái và đã IPO ở New York vào tháng Hai. Ninebot, chuyên sản xuất xe tay ga và xe tự cân bằng (hoverboard), đã có một số thành công ở Mỹ nhờ các giao dịch được hình thành với các công ty khởi nghiệp xe tay ga tại Mỹ.

Ông Lôi cũng đã thu hút sự chú ý vào năm 2014 khi Xiaomi, mới chỉ 4 năm tuổi, thông báo sẽ đầu tư vào Midea, một nhà sản xuất máy điều hòa không khí và thiết bị nhà bếp của Trung Quốc được thành lập vào năm 1968. Khoản đầu tư mang tính đặt cược này đã được đền bù xứng đáng – khoảng ba năm sau khi giao dịch kết thúc, giá trị cổ phần của Xiaomi tại Midea đã tăng hơn 200%.

(Nguồn: Xiaomi)
(Nguồn: Xiaomi)

Internet tiêu dùng

Thông qua Xiaomi và Shunwei, ông Lôi đã đầu tư vào hàng trăm công ty khởi nghiệp đi đầu trong sự bùng nổ Internet ở Trung Quốc. Một số đã trở thành những doanh nghiệp hàng đầu trong ngành công nghiệp công nghệ của Trung Quốc. Trong số đó là ByteDance với ứng dụng tổng hợp tin tức phổ biến Toutiao; iQiyi, một trang web phát trực tuyến giống như Netflix, gần đây đã được phát hành cổ phiếu; và Kwai, một ứng dụng mạng xã hội video thu hút một lượng lớn người dùng thanh thiếu niên.

Các khoản đầu tư đáng chú ý khác bao gồm Lalamove, một dịch vụ giao hàng theo yêu cầu có nguồn gốc từ Hong Kong; Dianping, một trang web tổng hợp danh sách các điểm mua sắm, ăn uống, giải trí, sau này sáp nhập với đối thủ Meituan trở thành một trong những công ty khởi nghiệp về đánh giá khách hàng và giao đồ ăn hàng đầu Trung Quốc; và Ofo, một trong những công ty chia sẻ xe đạp hàng đầu của Trung Quốc.

“Đầu tư cá nhân có một chút giống như xổ số-bạn đặt xuống 1 triệu, 2 triệu và có thể nhận được trở lại 1.000 hoặc 10.000 lần, nhưng hầu hết vốn không bao giờ trở lại,” (Ông Lôi Quân).

Có hàng trăm công ty mà ông Lôi đã tài trợ mà người tiêu dùng Trung Quốc có khả năng chưa bao giờ nghe nói đến, bao gồm cả tài khoản tự giúp WeChat, Luoji Siwei; nhà điều hành không gian sống You+, và nhà sản xuất xe điện Xiaopeng Motors. Shunwei thậm chí đã tài trợ cho một công ty sản xuất tã.

Ông Lôi thừa nhận rằng đầu tư thành công liên quan rất nhiều đến may mắn. “Đầu tư cá nhân có một chút giống như xổ số-bạn đặt xuống 1 triệu, 2 triệu và có thể nhận được trở lại 1.000 hoặc 10.000 lần, nhưng hầu hết vốn không bao giờ trở lại,” ông Lôi từng nói. “Ở nước ngoài, Google và Facebook đã giành được 1.000 lần trả về — và thực tế, tôi cũng đã thu được 1.000 lần trả lại.”./.

(Nguồn: Reuters)
(Nguồn: Reuters)